Modernleşme yaklaşımı; toplumsal değişmeyi gelenekselden moderne doğru tek hatlı, evrimsel ve içsel dinamiklere dayalı bir süreç olarak tanımlar. Bu paradigma içinde yer alan Daniel Lerner’in 'hareketli kişilik' ve 'empati' kavramları ile W.W. Rostow’un 'iktisadi büyüme aşamaları' sentezlendiğinde; toplumsal değişmenin doğası ve işleyişi hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Toplumsal değişme; geleneksel direncin rasyonel değerler, bireysel empati ve kurumsal farklılaşma yoluyla kırıldığı, toplumun kendi iç kapasitesiyle tetiklenen evrensel ve çizgisel bir dönüşümdür.Cevap
- BAz gelişmişliğin temel nedeni geleneksel yapılar değil, gelişmiş merkez ülkelerin çevre ülkeler üzerinde kurduğu sömürü ilişkileri ve dünya sistemi içindeki bağımlı eklemlenme biçimidir.
- CToplumsal değişme, rasyonel bir evrimden ziyade üretim araçlarının mülkiyeti üzerindeki sınıf çatışmalarının ve iktidar mücadelesinin yarattığı devrimsel sıçramalarla gerçekleşir.
- DRostow’un şemasına göre 'kalkış' (take-off) aşamasına ulaşan bir toplumda, işbölümü ortadan kalkarak herkesin ortak rasyonel değerlerde birleştiği bir mekanik dayanışma evresine girilir.
- EModernleşme, her toplumun kendi tarihsel ve kültürel özgünlüğüne göre şekillenen, dış etkenlerin belirleyici olduğu çok hatlı ve göreli bir farklılaşma sürecidir.
Cevap
Toplumsal değişme; geleneksel direncin rasyonel değerler, bireysel empati ve kurumsal farklılaşma yoluyla kırıldığı, toplumun kendi iç kapasitesiyle tetiklenen evrensel ve çizgisel bir dönüşümdür.
Modernleşme kuramı, toplumsal değişmeyi toplumun kendi içindeki rasyonelleşme ve psikolojik dönüşüm (empati/hareketli kişilik) süreçleriyle başlayan, ardından kurumsal farklılaşma ve ekonomik büyüme (iktisadi büyüme aşamaları) ile devam eden evrensel bir ilerleme olarak görür. Bu süreçte batılı toplumlar 'ideal tip' olarak kabul edilir ve diğer toplumların bu çizgisel yolu izleyeceği varsayılır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Modernleşme Kuramının İçselci ve Tek Hatlı Evrim Anlayışı
Daha Fazla Pratik
Bağımlılık kuramı ile Modernleşme kuramı arasındaki 'içselci-dışsalcı' ayrımını karşılaştırmalı olarak inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s