Soru

Zorluk: OrtaSosyal Devlet İlkesi ve Araçları

Cumhuriyetin temel niteliklerinden biri olan sosyal devlet; ekonomik ve sosyal hayata müdahale ederek toplumsal adaleti tesis etmeyi ve bireylerin insan onuruna yaraşır bir yaşam sürdürmesini hedefler. 19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemeler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu ilkeyi gerçekleştirmek amacıyla başvurulan araçlardan biri değildir?

  1. A
    Vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımının sağlanması
  2. B
    İktisadi, sosyal ve kültürel kalkınmanın planlanması
  3. İdari eylem ve işlemlere karşı yargı yolunun açık tutulmasıCevap
  4. D
    Kamu yararının gerektirdiği durumlarda kamulaştırma yapılması
  5. E
    Sosyal güvenlik haklarının anayasal güvence altına alınması

Cevap

İdari eylem ve işlemlere karşı yargı yolunun açık tutulması
Doğru cevap olan 'idari eylem ve işlemlere karşı yargı yolunun açık tutulması' ifadesi, 19821982 Anayasası'nın 125125. maddesinde düzenlenen ve yönetimin her türlü faaliyetinin yargı denetimine tabi olmasını ifade eden bir 'Hukuk Devleti' ilkesi gereğidir. Sosyal devlet ise daha çok ekonomik ve sosyal adaleti sağlamaya yönelik müdahaleci (vergi adaleti, planlama, kamulaştırma gibi) araçları kullanır.

Adım Adım Çözüm

1
Sosyal devletin tanımı ve amacını hatırla.
Sosyal devlet; sosyal adaleti, refahı ve güvenliği sağlamak için ekonomik hayata aktif müdahale eden devlettir.
Soruda istenen 'sosyal devlet araçlarını' diğer devlet ilkelerinden ayırmak gerekir.
2
Anayasa'daki sosyal devlet araçlarını listele.
Vergi adaleti (7373. md), planlama (166166. md), kamulaştırma/devletleştirme (464746-47. md), sosyal güvenlik (6060. md) ve fırsat eşitliği temel araçlardır.
Anayasal metindeki 'araçlar' kavramı bu maddelerde somutlaşır.
3
Hukuk devleti gerekleri ile sosyal devlet araçlarını karşılaştır.
İdari yargı denetimi, kanuni hâkim güvencesi ve kuvvetler ayrılığı hukuk devletinin; vergi adaleti ve sosyal haklar ise sosyal devletin gereğidir.
Seçenekler arasında yer alan yargı yolu denetimi, müdahale değil, bir hukukilik denetimi mekanizmasıdır.

Anahtar Kavram

Sosyal Devletin Araçları vs. Hukuk Devletinin Gerekleri Ayrımı

İpuçları

1
Sosyal devlet, devletin 'ekonomik hayata müdahale' etmesini gerektirir.
2
Hukuk devleti ise yönetimin 'hukukla sınırlanmasını' ifade eder.

Daha Fazla Pratik

Sosyal devletin mali sınırlarını belirleyen 65. maddeyi inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla