Soru

Zorluk: OrtaYapısal İşlevselci Kuram

Yapısal işlevselci kuram, toplumu birbirine bağlı parçalardan oluşan ve denge arayışında olan bir sistem olarak ele alır. Bu kuramsal çerçeve ve temsilcilerinin görüşlerine ilişkin;

I. Talcott Parsons’ın AGIL şemasına göre 'kalıp koruma' (latency) işlevi, toplumsal değerlerin sürdürülmesini ve bireylerin sosyalleşme yoluyla bu değerleri içselleştirmesini ifade eder.
II. Robert Merton’a göre, bir toplumsal ögenin sistemin genel dengesini bozucu ve sürekliliğini tehlikeye düşürücü sonuçları 'işlevsel olmayan' (dysfunction) olarak adlandırılır.
III. Ralf Dahrendorf’a göre toplumsal yapı, uzlaşmadan ziyade otorite ilişkilerine dayalı çıkar çatışmaları ve diyalektik bir değişim süreciyle şekillenir.

yukarıdaki ifadelerden hangileri yapısal işlevselci kuramın temel kabulleri arasında yer alır?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. I ve IICevap
  4. D
    II ve III
  5. E
    I, II ve III

Cevap

Sosyolojide yapısal işlevselci yaklaşımın temel ilkelerini yansıtan birinci ve ikinci öncüller doğrudur; üçüncü öncül ise çatışmacı kuramın varsayımlarını içermektedir.
Doğru yanıt olan seçenek, Parsons'ın AGIL şemasındaki kültürel aktarım boyutunu (kalıp koruma) ve Merton'ın sistem dengesini bozan unsurları tanımlayan kavramını (işlevsel olmayan) doğru bir şekilde içermektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Talcott Parsons'ın AGIL şemasının analiz edilmesi
I. öncülde belirtilen 'kalıp koruma' (latency), sistemin kültürel değerleri koruma ve aktarma ihtiyacını karşılayan temel bir fonksiyondur.
Parsons, toplumsal sistemlerin hayatta kalması için dört temel fonksiyonel gereklilik (AGIL) tanımlamıştır.
2
Robert Merton'ın işlev analizinin değerlendirilmesi
II. öncülde belirtilen 'işlevsel olmayan' (dysfunction) kavramı, Merton tarafından sistem dengesini bozan unsurları açıklamak için kullanılmıştır.
Merton, her toplumsal ögenin her zaman olumlu işlev görmeyebileceğini savunarak kurama eleştirel bir derinlik kazandırmıştır.
3
Çatışmacı kuram ayrımının yapılması
III. öncülde geçen Ralf Dahrendorf ve çıkar çatışması vurgusu, yapısal işlevselciliğin 'uzlaşı' odaklı yapısına terstir.
Dahrendorf, toplumu denge değil çatışma ve iktidar ilişkileri üzerinden okuyan çatışmacı kuramın öncüsüdür.

Anahtar Kavram

Yapısal İşlevselci Kuram

Daha Fazla Pratik

Merton'ın açık (manifest) ve gizil (latent) işlev ayrımı ile ilgili örnek olay sorularını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla