Soru

Zorluk: OrtaHukuki Yapılarına Göre Devlet Şekilleri

Devletlerin hukuki yapılarına göre yapılan sınıflandırmada; üniter devletlerde görülen 'idari yerinden yönetim' (idari desantralizasyon) ile federal devletlerdeki 'siyasi yerinden yönetim' (siyasi desantralizasyon/federalizm) arasındaki temel farklar doktrinde önemli bir yer tutar. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi federal devletlerdeki siyasi yerinden yönetimi, üniter devletlerdeki idari yerinden yönetimden ayıran temel bir özelliktir?

  1. Federe birimlerin kendi anayasalarına, yasama ve yargı organlarına sahip olmasıCevap
  2. B
    Yerel birimlerin merkezi idarenin vesayet denetimine hiçbir şekilde tabi olmaması
  3. C
    Federe birimlerin uluslararası hukukta bağımsız birer süje olarak kabul edilmesi
  4. D
    Birimlerin diledikleri zaman merkezi yapıdan ayrılma (secession) hakkına sahip olması
  5. E
    Yürütme yetkisinin sadece merkezi hükümet tarafından kullanılması

Cevap

Siyasi yerinden yönetimin (federalizm), federe birimlere kendi anayasalarını yapma, yasama ve yargı organlarını kurma yetkisi (devletlik vasfı) vermesi
Siyasi yerinden yönetim, sadece idari görevlerin yerel birimlere devredilmesi değil, iktidarın (yasama, yürütme ve yargı) anayasal düzeyde merkez ile yerel birimler arasında paylaşılmasıdır. Bu nedenle federe birimlerin kendi anayasalarına ve tam teşekküllü organlarına sahip olması temel farktır.

Adım Adım Çözüm

1
Üniter ve federal devletlerdeki yerinden yönetim biçimlerini tanımlayın.
Üniter devlette 'idari yerinden yönetim', federal devlette 'siyasi yerinden yönetim' uygulanır.
Bu iki kavram arasındaki yetki derinliği farkını anlamak sorunun temelidir.
2
İdari yerinden yönetimin sınırlarını belirleyin.
İdari yerinden yönetimde yerel birimler sadece idari görevleri yerine getirir, yasama ve yargı yetkisi merkezin tekelindedir.
Üniter devletin 'yasama ve yargı tekliği' ilkesini hatırlamak gerekir.
3
Siyasi yerinden yönetimin (federalizm) ayırt edici unsurlarını karşılaştırın.
Federal devletlerde federe birimlerin (eyaletler/kantonyalar) kendi anayasaları, meclisleri ve mahkemeleri bulunur.
Federalizmde iktidar dikey olarak paylaşıldığı için federe birimler 'devlet' niteliğindedir.

Anahtar Kavram

İdari vs Siyasi Yerinden Yönetim Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Bölgeli devlet (regional state) yapısının, federal devletten 'yargı birliği' ve 'kendi anayasasına sahip olmama' yönüyle nasıl ayrıldığını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla