İl Özel İdaresi

155 soru

İl özel idaresinin kurumsal yapısında "yürütme organı" sıfatıyla görev yapan valinin, idarenin sevk ve idaresine yönelik yetkileri göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudan valinin sorumluluk ve yetki alanına giren bir görevdir?

İl genel meclisi toplantılarına başkanlık etmek ve meclis gündemini tek başına belirlemek

İl özel idaresinin tüzel kişiliğini temsil etmek ve idari birimleri stratejik plana uygun olarak yönetmek

İl özel idaresi genel sekreterini, il genel meclisinin salt çoğunluk kararı doğrultusunda doğrudan atamak

İl encümenine başkanlık etmek yerine, bu yetkiyi seçimle belirlenen bir encümen üyesine devretmek

İl özel idaresinin bütçesini hazırlama yetkisini il genel meclisi plan ve bütçe komisyonuna devretmek

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl özel idaresinin tüzel kişiliğini temsil etmek ve idari birimleri stratejik plana uygun olarak yönetmek

Cevap

İl özel idaresinin tüzel kişiliğini temsil etmek ve idari birimleri stratejik plana uygun olarak yönetmek

İl özel idaresinin tüzel kişiliğini temsil etmek ve idari birimleri stratejik plana uygun olarak yönetmek ifadesi doğrudur; çünkü 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'na göre vali, idarenin başı ve yürütme organı olarak bu yetkileri doğrudan kullanır.

Adım Adım Çözüm

İl özel idaresinin organ yapısını analiz etme

İl özel idaresi; karar organı (İl Genel Meclisi), yürütme organı (Vali) ve danışma/yürütme organı (İl Encümeni) olmak üzere üç temel yapıdan oluşur.

Yürütme organının görevlerini belirlemek için öncelikle organlar arasındaki iş bölümünü anlamak gerekir.

5302 sayılı Kanun kapsamında valinin yürütme statüsünü değerlendirme

Kanun'un

29

. ve

30

. maddeleri uyarınca vali, il özel idaresinin başı ve yürütme organıdır.

Yürütme organı sıfatı, idarenin temsilini ve günlük operasyonel yönetimini (sevk ve idare) beraberinde getirir.

Valinin stratejik yönetim ve temsil yetkilerini doğrulama

İdareyi stratejik plana göre yönetmek, bütçeyi ve faaliyet raporunu hazırlamak valinin asli görevleri arasındadır.

Bu görevler, idarenin tüzel kişiliğinin korunması ve hedeflere ulaşılması için gerekli yürütme yetkileridir.

Anahtar Kavram

İl Özel İdaresinde Yürütme Erki: Vali

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 82Soru →

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu hükümleri uyarınca il genel meclisinin yapısı, toplantı düzeni ve karar alma usulleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

İl genel meclisi, her yıl bir ay tatil yapabilir; tatil ayı dışında her ayın ilk haftasında önceden belirlenen günde kendiliğinden toplanır.

Meclis başkanlık divanı üyeleri için yapılan ilk seçimde seçilenlerin görev süresi iki yıl, ikinci dönemde seçilenlerin görev süresi ise yapılacak ilk mahalli idareler genel seçimine kadardır.

İl genel meclisi, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır ve katılanların salt çoğunluğuyla karar verir; ancak karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tam sayısının dörtte birinden az olamaz.

5393

sayılı Belediye Kanunu'ndan farklı olarak, il özel idaresinde yürütme organının başı olan Vali, il genel meclisinin başkanı değildir ve meclis toplantılarını yönetme yetkisine sahip değildir.

Vali tarafından uygun görülmeyerek meclise geri gönderilen (iade edilen) kararların kesinleşebilmesi için, meclis toplantısına katılan üyelerin salt çoğunluğuyla ısrar edilmesi yeterlidir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Vali tarafından uygun görülmeyerek meclise geri gönderilen (iade edilen) kararların kesinleşebilmesi için, meclis toplantısına katılan üyelerin salt çoğunluğuyla ısrar edilmesi yeterlidir.

Cevap

Vali tarafından iade edilen kararlarda meclisin ısrar edebilmesi için üye tam sayısının salt çoğunluğuyla karar alması gerekmektedir; toplantıya katılanların salt çoğunluğu bu işlem için yeterli değildir.

Doğru yanıt olan seçenek hatalıdır çünkü

5302

sayılı Kanun'un

15

. maddesine göre; Vali, meclis kararını uygun bulmazsa gerekçesini de belirterek geri gönderir. Meclis, geri gönderilen bu kararda 'üye tam sayısının salt çoğunluğu' ile ısrar ederse karar kesinleşir. 'Toplantıya katılanların salt çoğunluğu' ifadesi ise meclisin normal çalışma düzenindeki standart karar yeter sayısıdır, ısrar kararı için yeterli değildir.

Adım Adım Çözüm

5302

sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun

15

. maddesini inceleyin.

Valinin kararları meclise iade etme yetkisi ve meclisin ısrar süreci belirlenir.

Vesayet denetimi kapsamında valinin kararları inceleme ve iade etme yetkisi kanuni bir prosedürdür.

Israr kararı için gereken nitelikli çoğunluğu tespit edin.

Israr kararı için 'üye tam sayısının salt çoğunluğu' şartı aranır.

Normal kararlar için katılanların salt çoğunluğu yeterliyken, valinin uygun bulmadığı kararlarda daha güçlü bir irade beyanı (nitelikli çoğunluk) istenmektedir.

Seçeneklerdeki ifadeleri bu teknik kural ile karşılaştırın.

İade edilen kararlarda katılanların salt çoğunluğunun yeterli olduğunu belirten ifade yanlıştır.

Hukuki düzenlemedeki 'üye tam sayısı' ile 'katılanlar' ayrımı, karar alma süreçlerindeki zorluk derecesini belirler.

Anahtar Kavram

İl Genel Meclisi Kararlarının Kesinleşmesi ve Israr Quorumu

Soru 83Soru →

Bir yatırımcı, bir ilin belediye sınırları dışında kalan kırsal bir bölgesinde 'gayrisıhhi müessese' sınıfına giren bir üretim tesisi kurmayı planlamaktadır.

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu uyarınca, belediye sınırları dışında kalan alanlarda bu tür müesseselerin ruhsatlandırılması ve denetlenmesi konusundaki yetki aşağıdakilerden hangisine aittir?

İl özel idaresi

Büyükşehir belediyesi

İlgili ilçe belediyesi

Valilik

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl özel idaresi

Cevap

İl özel idaresi

5302

sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 'Yetkiler ve İmtiyazlar' başlıklı

7

. maddesinin (g) bendi uyarınca; belediye sınırları dışındaki alanlarda gayrisıhhi müesseseler ile umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek il özel idaresinin yetkileri arasında sayılmıştır. Bu hüküm gereği, belediye sınırları dışındaki bir konumda kurulacak olan tesis için muhatap alınması gereken yetkili merci il özel idaresidir.

Adım Adım Çözüm

Hizmetin yürütüleceği coğrafi alanın statüsünü belirlemek

Tesisin 'belediye sınırları dışında' olduğu tespit edilir.

Mahalli idareler arasında yetki paylaşımı genellikle coğrafi sınırlar (belediye içi/dışı) üzerinden yapılır.

5302

sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun ilgili maddesini kontrol etmek

Kanunun 'Yetkiler ve İmtiyazlar' başlıklı

7

. maddesinin (g) fıkrası incelenir.

Bu madde, belediye sınırları dışındaki alanlarda ruhsatlandırma ve denetleme yetkisini açıkça düzenler.

Yetkili mahalli idare birimini seçmek

Yetkinin il özel idaresine ait olduğu sonucuna ulaşılır.

İl özel idaresi, belediye sınırları dışında kalan tüm il alanında (köyler dahil) genel yetkili mahalli idare birimidir.

Anahtar Kavram

İl özel idaresinin belediye sınırları dışındaki ruhsatlandırma ve denetleme yetkisi

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 84Soru →

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun hükümleri dikkate alındığında, il özel idaresinin temel karar organı olan il genel meclisinin görev ve yetkileri hakkında aşağıda yer alan ifadelerden hangisi hukuken yanlıştır?

Bütçede kurumsal kodlama yapılan birimler ile fonksiyonel sınıflandırmanın birinci düzeyleri arasında aktarma yapılmasına karar vermek.

İl özel idaresi yatırımlarının yap-işlet veya yap-işlet-devret modeli ile yapılmasına ve idareye ait şirketlerin sermaye artırım taleplerini karara bağlamak.

İl özel idaresinin mülkiyetinde bulunan taşınmazların üç yıldan fazla süreyle kiralanmasına veya üzerlerinde sınırlı aynî hak tesis edilmesine karar vermek.

Yatırım programında yer alan kamu hizmetlerinin yürütülmesi amacıyla gerekli olan taşınmazların kamulaştırılmasına yönelik kararları alarak uygulamak.

Belediye sınırları dışındaki alanların imar plânlarını görüşerek karara bağlamak ve bu bölgelerdeki yerleşim yerlerinin isimlerini değiştirmek.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yatırım programında yer alan kamu hizmetlerinin yürütülmesi amacıyla gerekli olan taşınmazların kamulaştırılmasına yönelik kararları alarak uygulamak.

Cevap

İl özel idaresi tarafından gerçekleştirilecek kamulaştırma işlemlerine ilişkin kararların alınması ve uygulanması İl Genel Meclisinin değil, İl Encümeninin görev ve yetkileri arasındadır.

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 10. maddesinde İl Genel Meclisinin görevleri tek tek sayılmıştır. Bu maddede imtiyaz verme, bütçe onaylama, taşınmaz mal satımı veya 3 yıldan uzun süreli kiralanması gibi yetkiler bulunurken; 'kamulaştırma' yetkisi yer almaz. Kanun'un 26. maddesi, kamulaştırma kararı alma ve uygulama yetkisini açıkça İl Encümeni'ne vermiştir.

Adım Adım Çözüm

5302 sayılı Kanun'un 10. maddesi incelenmelidir.

İl Genel Meclisinin bütçe kabulü, taşınmaz yönetimi (satış, uzun süreli kiralama), imtiyaz verme ve imar planları üzerindeki yetkileri doğrulanır.

Meclis'in görev sınırlarını belirlemek için temel kanun metnine başvurulmalıdır.

Aynı kanunun 26. maddesi ile kıyaslama yapılmalıdır.

Kamulaştırma kararlarının alınması ve ihale süreçlerinin yürütülmesi görevlerinin İl Encümeni'ne verildiği tespit edilir.

Karar organı (Meclis) ile yürütme/danışma organı (Encümen) arasındaki yetki paylaşımını ayırt etmek gerekir.

Hatalı yetki paylaşımı içeren seçenek belirlenmelidir.

Kamulaştırma yetkisini Meclis'e atfeden ifadenin hukuken yanlış olduğu sonucuna varılır.

KPSS formatında en sık sorulan çelişki noktalarından biri taşınmaz yönetimi ile kamulaştırma yetkisinin karıştırılmasıdır.

Anahtar Kavram

İl Genel Meclisi ile İl Encümeni arasındaki yetki ayrımı (Özellikle kamulaştırma ve taşınmaz yönetimi)

Daha Fazla Pratik

İl Encümeni'nin görevlerini (Madde 26) inceleyerek kamulaştırma ve ihale yetkilerini pekiştiriniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 85Soru →

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu hükümleri uyarınca, il özel idaresinin temel karar organı olan il genel meclisinin görev ve yetkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İl özel idaresinin stratejik plânını ve yıllık bütçe tasarısını hazırlayarak kamuoyuna duyurmak.

Bütçe ve kesin hesabı kabul etmek; bütçe ödenekleri arasında aktarma yapılmasına karar vermek.

İl özel idaresi mülkiyetindeki taşınmazlar için kamulaştırma kararı almak ve ihale süreçlerini sonuçlandırmak.

İl özel idaresini adli ve idari yargı mercilerinde temsil etmek ve il özel idaresi adına davalar açmak.

İlgili kanunlarda öngörülen idari para cezalarını vermek ve disiplin cezası uygulamak.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bütçe ve kesin hesabı kabul etmek; bütçe ödenekleri arasında aktarma yapılmasına karar vermek.

Cevap

Bütçe ve kesin hesabı kabul etmek ile bütçe ödenekleri arasında aktarma yapılmasına karar vermek, il genel meclisinin görevleridir.

Bütçeyi ve kesin hesabı kabul etmek, bütçe ödenekleri arasında aktarma yapılmasına karar vermek il genel meclisinin

5302

sayılı Kanun'un

10

. maddesiyle belirlenmiş temel mali yetkilerindendir. Bu yetki, meclisin bütçe üzerindeki nihai karar organı olma vasfını yansıtır.

Adım Adım Çözüm

5302

sayılı Kanun'un

10

. maddesinin incelenmesi

İl genel meclisinin görevleri arasında stratejik planın kabulü, bütçe onayı ve bütçe içi aktarmalar yer alır.

Meclisin il özel idaresinin en üst karar organı olmasından kaynaklı mali denetim ve onay yetkisi mevcuttur.

Yürütme ve Karar organları arasındaki görev ayrımının yapılması

Taslak hazırlama (Vali), Uygulama (Encümen/Vali) ve Onaylama (Meclis) safhaları birbirinden ayrılır.

Seçeneklerde yer alan hazırlık, temsil ve ceza verme gibi yetkilerin diğer organlara ait olduğunun tespiti gerekir.

Anahtar Kavram

İl Genel Meclisinin Karar ve Onay Yetkileri

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 86Soru →

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun $6$ . ve $7$ . maddelerinde düzenlenen "Görev, Yetki ve İmtiyazlar" ile bu yetkilerin kullanımına ilişkin sınırlamalar dikkate alındığında, il özel idaresinin hukuki rejimi hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

İl özel idaresi, belediye sınırları dışında kalan alanlarda gayrisıhhi müesseselere ruhsat verme ve bunları denetleme yetkisine doğrudan sahiptir.

İl özel idaresinin vergi, resim ve harç gelirleri ile kamu hizmetine tahsis edilmiş taşınmazları haczedilemez; ancak bu nitelikte olmayan özel mülkiyetindeki mallarının haczi mümkündür.

Merkezi idare tarafından belirli yatırımlar için il özel idaresine aktarılan şartlı ödenekler, yerel bir afet veya mücbir sebep durumunda il genel meclisi kararıyla başka bir hizmet birimine aktarılabilir.

Büyükşehir belediyesi olmayan illerde il özel idaresi; eğitim, sağlık, tarım ve hayvancılık gibi hizmetleri belediye sınırları içerisinde de yürütmekle görevli ve yetkilidir.

İl özel idaresi, kendisine kanunla verilen görevleri yerine getirirken gerek duyduğunda kolluk güçlerinden yardım isteme yetkisini haizdir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Merkezi idare tarafından belirli yatırımlar için il özel idaresine aktarılan şartlı ödenekler, yerel bir afet veya mücbir sebep durumunda il genel meclisi kararıyla başka bir hizmet birimine aktarılabilir.

Cevap

Merkezi idareden gelen şartlı ödeneklerin afet gibi durumlarda bile başka amaçla kullanılabileceğini belirten ifade yanlıştır.

Doğru cevap olan seçenekteki ifade yanlıştır çünkü

5302

sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun

6

. maddesinin son fıkrası merkezi idare tarafından gönderilen ödeneklerin başka hiçbir amaçla kullanılamayacağını emreder. Ne afet durumu ne de il genel meclisi kararı bu yasal zorunluluğu ortadan kaldırmaz.

Adım Adım Çözüm

Kanun'un görev alanını belirleyen

6

. maddesinin incelenmesi

İl özel idaresinin belediye sınırları içinde ve dışında yürüteceği hizmetlerin ayrımı tespit edildi.

Hizmet sınırlarının doğru belirlenmesi, yetkinin kapsamını anlamak için temeldir.

Merkezi idareden aktarılan ödeneklere ilişkin fıkranın analizi

Kanun metninde 'Bu ödenekler başka amaçla kullanılamaz' ifadesinin kesin bir dille belirtildiği görüldü.

Bu ödenekler 'şartlı' nitelikte olup yerel organların tasarruf yetkisi dışındadır.

Haczedilemezlik imtiyazının sınırlarının kontrol edilmesi

İdarenin her türlü malının değil, sadece belirli gelir ve tahsisli mallarının koruma altında olduğu teyit edildi.

İmtiyazların mutlaklık derecesini ayırt etmek KPSS düzeyinde kritik bir kazanımdır.

Anahtar Kavram

Şartlı Ödeneklerin Kullanım Sınırı ve Hizmet Alanı Ayrımı

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 87Soru →

$1982$ Anayasası ve $5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu hükümleri uyarınca, il özel idaresinin kuruluşu ve hukuki statüsüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İl özel idaresi, ilin kurulmasına dair kanunla kurulur ve ilin kurulmasıyla tüzel kişilik kazanır.

İl özel idaresi, merkezi idarenin taşra teşkilatı hiyerarşisi içerisinde yer alan ve valinin hiyerarşik amir olduğu bir birimdir.

Büyükşehir belediyesi kurulan illerde, il özel idaresi sadece kırsal alanlara hizmet götürmek üzere tüzel kişiliğini korur.

İl özel idaresi, Anayasa'nın üniter yapısı gereği merkezi idareye bağlı bir siyasi yerinden yönetim kuruluşudur.

Yeni bir il özel idaresi kurulması, İçişleri Bakanlığının teklifi ve Cumhurbaşkanı kararı ile gerçekleşen bir idari işlemdir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl özel idaresi, ilin kurulmasına dair kanunla kurulur ve ilin kurulmasıyla tüzel kişilik kazanır.

Cevap

İl özel idaresi, ilin kurulmasına dair kanunla kurulur ve ilin kurulmasıyla tüzel kişilik kazanır.

İl özel idaresi, Anayasa'nın

127

. maddesi ve

5302

sayılı Kanun'un

4

. maddesi uyarınca ilin kurulmasına dair kanunla kurulan ve ilin kurulmasıyla tüzel kişilik kazanan, idari ve mali özerkliğe sahip bir mahalli idare birimidir.

Adım Adım Çözüm

Anayasal temelin belirlenmesi

1982

Anayasası'nın

127

. maddesi mahalli idarelerin (il özel idaresi, belediye ve köy) kanunla kurulacağını ve karar organlarının seçmenler tarafından seçileceğini belirtir.

Kuruluşun hukuki dayanağını tespit etmek için.

5302

sayılı Kanun hükümlerinin incelenmesi

İlgili kanunun

4

. maddesine göre il özel idaresinin tüzel kişilik kazanması, ilin kurulmasına dair kanunla eş zamanlıdır.

Kuruluş usulü ve tüzel kişiliğin başlangıç anını belirlemek için.

Güncel hukuki durumun (Büyükşehir reformu) analizi

6360

sayılı Kanun ile Türkiye'deki

30

büyükşehirde il özel idareleri kaldırılmıştır, dolayısıyla il özel idareleri artık her ilde bulunmamaktadır.

Seçeneklerdeki 'tüm iller' veya 'büyükşehirlerde varlık' gibi yanıltıcı bilgileri elemek için.

Anahtar Kavram

İl özel idaresinin kuruluşu ve kamu tüzel kişiliği niteliği

Soru 88Soru →

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu çerçevesinde il encümeninin oluşumu, üye yapısı ve çalışma usulleri değerlendirildiğinde aşağıda verilen bilgilerden hangisi hukuken yanlıştır?

Valinin katılamadığı encümen toplantılarına valinin görevlendireceği genel sekreter başkanlık eder ve oyların eşitliği halinde genel sekreterin bulunduğu taraf üstün sayılır.

Vali tarafından birim amirleri arasından görevlendirilen üç üyenin görev süresi, asli kadro görevleri devam ettiği sürece kesintisiz sürer; seçilmiş üyeler gibi her yıl yeniden belirlenmelerine gerek yoktur.

Encümen; bütçede fonksiyonel sınıflandırmanın birinci düzeyleri arasında aktarma yapma, kamulaştırma kararı alma ve kanunlarda öngörülen idari para cezalarını verme yetkisine sahiptir.

Encümen üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve katılanların salt çoğunluğu ile karar alır; üyelerin çekimser oy kullanma hakkı bulunmamaktadır.

İl encümeni, il genel meclisi tarafından alınan kararlar doğrultusunda taşınmaz mal alım, satım, trampa ve tahsis işlemlerini yürütüp sonuçlandırmakla görevlidir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Vali tarafından birim amirleri arasından görevlendirilen üç üyenin görev süresi, asli kadro görevleri devam ettiği sürece kesintisiz sürer; seçilmiş üyeler gibi her yıl yeniden belirlenmelerine gerek yoktur.

Cevap

Vali tarafından birim amirleri arasından seçilen üyelerin her yıl yeniden belirlenmesi gerektiği ifadesi yanlıştır, çünkü 5302 sayılı Kanun hem seçilmiş hem de atanmış üyeler için bir yıllık görev süresi ve yıllık yenileme şartı getirmiştir.

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 25. maddesinin (b) bendine göre, vali birim amirleri arasından görevlendireceği üç üyeyi 'her yıl' yeniden seçer. Dolayısıyla bu üyelerin görev süresi de seçilmiş üyeler gibi bir yıl ile sınırlıdır ve asli görev kadrolarına bağlı olarak süresiz bir encümen üyeliği söz konusu değildir.

Adım Adım Çözüm

İl encümeninin oluşumunu düzenleyen 5302 sayılı Kanun'un 25. maddesini inceleyin.

İl encümeninin; valinin başkanlığında, meclis üyeleri arasından seçilen 3 üye ve valinin birim amirleri arasından seçeceği 3 üyeden oluştuğu görülür.

Yasal yapının temel bileşenlerini belirlemek.

Atanmış üyelerin (birim amirlerinin) görev süresini kontrol edin.

İlgili madde metninde vali tarafından seçilecek üyeler için de 'her yıl' ifadesinin kullanıldığı tespit edilir.

Görev süresindeki süreklilik veya yıllık yenilenme şartını doğrulamak.

Seçeneklerdeki görev süresi iddiasını yasal metinle karşılaştırın.

Birim amirlerinin asli görevleri sürdüğü müddetçe otomatik olarak üye kalacakları yönündeki ifade kanuna aykırıdır.

Hukuki hatayı tespit etmek.

Anahtar Kavram

İl Encümeni Üye Yapısı ve Yıllık Belirlenme Esası

Daha Fazla Pratik

İl encümeninin 'meclis tatildeyken' üstlendiği acil görevler ile belediye encümeninin görev dağılımını karşılaştırmalı olarak inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 89Soru →

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu çerçevesinde il özel idaresi teşkilat yapısı, birimlerin kurulması ve üst düzey yöneticilerin atanma usulleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken yanlıştır?

İl özel idaresi birimlerinin kurulması, kaldırılması veya birleştirilmesi; norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak valinin teklifi ve il genel meclisinin kararı ile gerçekleştirilir.

Genel sekreter, il özel idaresi hizmetlerini vali adına ve onun emirleri doğrultusunda; mevzuat hükümlerine, il genel meclisi ve il encümeni kararlarına uygun olarak yürütür.

Genel sekreter yardımcıları, il özel idaresi hiyerarşisinde genel sekretere bağlı oldukları için genel sekreterin teklifi ve valinin onayı ile atanır; bu süreçte merkezi idarenin onayı gerekmez.

Genel sekreter kadrosuna atanacak kişilerin, bir bakanlıkta daire başkanlığı kadrosuna atanabilmek için mevzuatta öngörülen gerekli şartları taşımaları zorunludur.

İl özel idaresi teşkilatında yer alan birim müdürleri ve diğer personel, herhangi bir merkezi onay mekanizmasına tabi olmaksızın doğrudan vali tarafından atanır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Genel sekreter yardımcıları, il özel idaresi hiyerarşisinde genel sekretere bağlı oldukları için genel sekreterin teklifi ve valinin onayı ile atanır; bu süreçte merkezi idarenin onayı gerekmez.

Cevap

İl özel idaresi hiyerarşisinde genel sekreter yardımcılarının atanması genel sekreterin teklifiyle değil, valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile gerçekleşir.

Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü

5302

sayılı Kanun'un

35

. maddesine göre; genel sekreter yardımcıları, genel sekreterin teklifiyle değil, valinin teklifi üzerine İçişleri Bakanı tarafından atanır. Genel sekreterin bu atama sürecinde hukuki bir teklif yetkisi bulunmamaktadır.

Adım Adım Çözüm

5302 sayılı Kanun'un 35. maddesindeki atama usulünü analiz etmek.

Genel sekreter ve genel sekreter yardımcılarının atama prosedürünün aynı olduğu görülür.

Üst düzey yöneticilerin liyakat ve merkezi denetim çerçevesinde atanması amaçlanır.

Atama makamlarını ve teklif merciini belirlemek.

Teklif makamı Vali, onay makamı ise İçişleri Bakanlığıdır.

Yerel yürütme ile merkezi idare arasında idari vesayet ve eşgüdüm sağlanması hedeflenir.

Birim müdürleri ile genel sekreter yardımcıları arasındaki atama farkını saptamak.

Birim müdürleri doğrudan vali tarafından atanırken, genel sekreter yardımcıları bakanlık onayı gerektirir.

Hiyerarşik kademelerin önemi atama usulünün karmaşıklığını belirler.

Anahtar Kavram

İl özel idaresi teşkilatında genel sekreter ve yardımcılarının atanması 'Vali Teklifi + İçişleri Bakanı Onayı' kuralına tabidir.

Soru 90Soru →

İl özel idaresinde bütçe hazırlık süreci kapsamında; vali tarafından hazırlanan bütçe tasarısının, il encümeninin incelemesinden geçerek görüşüyle birlikte il genel meclisine intikal ettirilmesi gereken en geç tarih aşağıdakilerden hangisidir?

Ağustos ayının sonu

Eylül ayının sonu

Ekim ayının sonu

Kasım ayının sonu

Aralık ayının sonu

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Eylül ayının sonu

Cevap

Eylül ayının sonu

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 45. maddesine göre bütçe hazırlık süreci kademeli bir takvime bağlanmıştır. Vali tarafından hazırlanan bütçe tasarısı Ağustos ayı sonuna kadar encümene sunulur. Encümen ise bu tasarıyı inceleyerek görüşüyle birlikte en geç Eylül ayının sonuna kadar İl Genel Meclisine sunmakla yükümlüdür. Bu nedenle 'Eylül ayının sonu' ifadesi yasal süre sınırını tam olarak karşılar.

Adım Adım Çözüm

Bütçe hazırlık takvimindeki ilk aşamayı belirle

Vali bütçe tasarısını hazırlar ve Ağustos ayı sonuna kadar il encümenine sunar.

Sürecin yürütme organı tarafından başlatılması gerekir.

İl encümeninin bütçe üzerindeki yetkisini ve süresini analiz et

İl encümeni tasarıyı inceler ve Eylül ayı sonuna kadar meclise iletir.

Encümen, bütçeyi karara bağlamaz; sadece inceleme ve görüş bildirme rolü üstlenir.

Son aşama olan karar organı sürecini teyit et

İl genel meclisi Kasım ayı toplantısında bütçeyi karara bağlar.

5302 sayılı Kanun'un 45. maddesindeki yasal zorunluluk budur.

Anahtar Kavram

İl Özel İdaresi Bütçe Takvimi

Soru 91Soru →

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'na göre, il özel idaresinin başı ve yürütme organı olan valinin görev ve yetkileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

İl özel idaresinin stratejik planını, bütçe tasarısını ve kesin hesabını inceleyerek il genel meclisine görüş bildirmek

İl özel idaresinin stratejik planını, performans ölçütlerini, bütçesini ve yıllık çalışma programını hazırlamak

İl özel idaresini temsil etmek ve idarenin tüzel kişiliğinin hak ve menfaatlerini korumak

Genel sekreter hariç olmak üzere il özel idaresi personelini atamak ve birimleri sevk ve idare etmek

İl genel meclisi ve il encümeni tarafından alınan kararların yürütülmesini sağlamak

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl özel idaresinin stratejik planını, bütçe tasarısını ve kesin hesabını inceleyerek il genel meclisine görüş bildirmek

Cevap

İl özel idaresinin bütçe tasarısını, stratejik planını ve kesin hesabını inceleyerek il genel meclisine görüş bildirmek

İl özel idaresinin bütçe tasarısı, stratejik planı ve kesin hesabı gibi temel belgelerin 'incelenerek il genel meclisine görüş bildirilmesi' görevi,

5302

sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun

26

. maddesi uyarınca il encümenine verilmiştir. Vali ise bu belgeleri hazırlayan makamdır (Madde

30

). Dolayısıyla bu ifade valinin değil, encümenin bir görevidir.

Adım Adım Çözüm

Valinin ve il encümeninin bütçe sürecindeki rollerini belirle

Vali bütçeyi hazırlar, il encümeni ise hazırlanan bütçeyi inceleyerek meclise sunulmadan önce görüş bildirir.

5302 sayılı Kanun'un 26. ve 30. maddeleri arasındaki görev ayrımını netleştirmek gerekir.

Kanun maddelerini karşılaştır

30/b maddesi hazırlama görevini valiye, 26/a maddesi ise inceleme ve görüş bildirme görevini encümene verir.

Sınavlarda sıklıkla 'hazırlama' ve 'inceleme' kavramları üzerinden çeldirici sorular oluşturulur.

Anahtar Kavram

İl özel idaresi organları arasındaki görev dağılımı ve valinin yürütme yetkisinin sınırları

Daha Fazla Pratik

İl encümeninin yapısını ve atanmış üyeleri ile seçilmiş üyeleri arasındaki dengeyi inceleyiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 92Soru →

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu hükümleri uyarınca; il özel idaresinde norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak kadroların ihdasına, değiştirilmesine ve kaldırılmasına karar verme yetkisi aşağıdakilerden hangisine aittir?

İl Genel Meclisi

İl Encümeni

Vali

İçişleri Bakanlığı

İl Genel Sekreteri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl Genel Meclisi

Cevap

İl Genel Meclisi

İl Genel Meclisi, il özel idaresinin karar organı olarak stratejik, mali ve yapısal temel kararları alır.

5302

sayılı Kanun'un

10

. maddesi uyarınca, norm kadro çerçevesinde kadro ihdas etmek, değiştirmek veya kaldırmak meclisin asli görevleri arasında sayılmıştır.

Adım Adım Çözüm

5302

sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun

10

. maddesinde yer alan İl Genel Meclisinin görev ve yetkileri incelenmelidir.

Maddenin (k) bendinde "Norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak kadro ihdası, değiştirilmesi ve kaldırılmasına karar vermek" ifadesine ulaşılır.

Yetki paylaşımının yasal dayanağını tespit etmek.

Karar organı ile yürütme organı arasındaki ayrım yapılmalıdır.

Kadroların yapısal olarak oluşturulması bir karar işlemidir (Meclis), bu kadrolara personel yerleştirilmesi ise bir yürütme işlemidir (Vali).

Organlar arasındaki fonksiyonel farkı anlamak.

Anahtar Kavram

İl Genel Meclisinin Karar Yetkisi

Tahmini Süre:45s

Soru 93Soru →

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'na göre, il özel idaresinin karar organı olan İl Genel Meclisinin görev ve yetkileri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Şartlı bağışları kabul etmek

Şartsız bağışları kabul etmek

Kamulaştırma kararlarını görüşmek ve karara bağlamak

Kanunlarda öngörülen cezaları vermek

İl özel idaresini devlet dairelerinde ve törenlerde temsil etmek

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Şartlı bağışları kabul etmek

Cevap

İl Genel Meclisinin görevleri arasında şartlı bağışları kabul etmek yer alır.

Şartlı bağışları kabul etme yetkisi, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 10. maddesinin (g) bendinde açıkça İl Genel Meclisinin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.

Adım Adım Çözüm

İlgili mevzuatın (5302 Sayılı Kanun) incelenmesi

İl Genel Meclisinin görevleri 10. maddede, İl Encümeninin görevleri ise 26. maddede düzenlenmiştir.

Karar organı ile danışma/yürütme organı arasındaki yetki ayrımını netleştirmek.

Bağışlar konusundaki yetki ayrımının analizi

Şartlı bağışlar Meclis (Madde 10/g), şartsız bağışlar Encümen (Madde 26/g) yetkisindedir.

Şartlı bağışlar idareye yükümlülük getirebileceği için genel karar organının onayı gerekir.

Anahtar Kavram

İl Özel İdaresi Karar Organı Yetki Sınırları

Daha Fazla Pratik

İl Encümeninin üye yapısı ve Vali ile olan hiyerarşik ilişkisini inceleyerek organlar arası dengeyi pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 94Soru →

Türkiye’nin idari teşkilat yapısında 'ilin' hem merkezi yönetimin taşra birimi hem de bir mahalli idare birimi olarak ikili bir karakter sergilemesi, il özel idarelerinin kuruluş sürecini ve hukuki konumunu diğer mahalli idarelerden ayırmaktadır. Bu idari ve hukuki çerçeve dikkate alındığında, il özel idaresinin kuruluşu ve statüsü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Mülki idare bölümü olan ilin teşkil edilmesine yönelik yasal düzenlemenin yürürlüğe girişiyle birlikte, ilgili mahalli idare birimi de herhangi bir ek idari tasarruf gerekmeksizin kamu tüzel kişiliği kazanır.

Büyükşehir belediyesi statüsü kazanan illerde il özel idaresi tüzel kişiliğini korumakla birlikte, tüm idari ve mali yetkileri büyükşehir belediyesi bünyesindeki birimlere devredilir.

İl özel idaresinin karar organı olan il genel meclisinin başkanlık görevi, kurumun yürütme organı olan vali tarafından doğal üye sıfatıyla icra edilir.

Anayasa'nın 127. maddesinde öngörülen özerklik ilkesi uyarınca il özel idareleri, 'siyasi yerinden yönetim' kuruluşu oldukları için merkezi yönetimin denetim yetkisi dışında bırakılmıştır.

Yeni kurulan bir ilde il özel idaresinin kamu tüzel kişiliği kazanabilmesi için, il genel meclisi üyelerinin seçilmesini takiben İçişleri Bakanlığınca onaylanan bir kuruluş senedinin Resmî Gazete'de yayımlanması şarttır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Mülki idare bölümü olan ilin teşkil edilmesine yönelik yasal düzenlemenin yürürlüğe girişiyle birlikte, ilgili mahalli idare birimi de herhangi bir ek idari tasarruf gerekmeksizin kamu tüzel kişiliği kazanır.

Cevap

İl özel idaresinin kamu tüzel kişiliğinin, ilin kurulmasına dair kanunun yürürlüğe girmesiyle birlikte ek bir idari işleme gerek kalmaksızın kazanıldığını belirten ifade doğrudur.

İl özel idaresinin kamu tüzel kişiliği, 5302 sayılı Kanun'un 4. maddesi uyarınca ilin kurulmasına dair kanunla birlikte doğar. İlin hukuki varlığı kanunla tesis edildiği için, bu ilin sınırları içinde görev yapacak yerel yönetim birimi olan il özel idaresi de aynı kanunla ve başka bir idari karara (Cumhurbaşkanı kararı, tüzük vb.) gerek duyulmaksızın kurulmuş sayılır.

Adım Adım Çözüm

Anayasal ve yasal dayanağın belirlenmesi

Anayasa'nın 127. maddesi ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 4. maddesi temel alınmıştır.

Kurumun hukuki varlığının hangi normatif düzenlemeye dayandığını tespit etmek gerekir.

Kuruluş usulünün incelenmesi

İl özel idaresinin, mülki bir birim olan ilin kurulmasına dair kanunla kurulduğu saptanmıştır.

Belediyelerin aksine, il özel idarelerinin doğrudan yasama tasarrufuyla (kanunla) kurulduğunu anlamak önemlidir.

Büyükşehir statüsünün etkisinin değerlendirilmesi

Büyükşehirlerde il özel idarelerinin kaldırıldığı (tüzel kişiliğin sona erdiği) tespit edilmiştir.

Güncel idari yapıda bu idarelerin nerede bulunup nerede bulunmadığını ayırt etmek sorunun çeldiricilerini elemeyi sağlar.

Anahtar Kavram

İl özel idaresinin kuruluşu ve mülki idare ile olan doğrudan kanuni bağı.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 95Soru →

İl özel idaresi hukukunda, il genel meclisinin kanunla kendisine verilen görevleri ihmal etmesi veya siyasi nitelikli kararlar alması durumunda uygulanan denetim usulleri ve feshin hukuki sonuçları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisine ulaşılabilir?

İl genel meclisinin feshine İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine Danıştay tarafından karar verilir ve yeni meclis oluşana kadar meclisin yetkileri il encümeninin memur üyeleri tarafından yürütülür.

Vali, meclisin çalışmalarını hizmeti engelleyici bulduğu takdirde meclisi doğrudan feshetme yetkisine sahiptir ve bu durumda yeni meclis seçilene kadar meclis görevlerini Vali başkanlığındaki bir komisyon yürütür.

Fesih süreci İçişleri Bakanının onayıyla başlar ve Bölge İdare Mahkemesinin nihai kararıyla kesinleşir; bu süre zarfında meclis görevleri il encümeninin tüm üyeleri tarafından deruhte edilir.

Siyasi konularla ilgilenen il genel meclisi Cumhurbaşkanı kararıyla feshedilir ve il özel idaresi bütçesi onaylanana kadar tüm meclis yetkileri İçişleri Bakanlığına devredilir.

İl genel meclisinin feshedilmesi durumunda, mahalli hizmetlerin aksamaması için meclis görevleri yeni seçimlere kadar ildeki en kıdemli mülki idare amiri başkanlığındaki ihtiyar meclisi tarafından yerine getirilir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl genel meclisinin feshine İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine Danıştay tarafından karar verilir ve yeni meclis oluşana kadar meclisin yetkileri il encümeninin memur üyeleri tarafından yürütülür.

Cevap

İl genel meclisinin feshi Danıştay kararıyla gerçekleşir ve geçiş sürecinde yetkiler il encümeninin memur üyeleri tarafından kullanılır.

İl Özel İdaresi Kanunu'na göre, il genel meclisinin feshi süreci İçişleri Bakanlığı'nın talebi (bildirisi) ve Danıştay'ın kararı ile yürütülür. Meclis feshedildikten sonra temsil krizi yaşanmaması adına, yeni meclis seçilinceye kadar tüm meclis görevlerini il encümeninin bürokratik kanadını temsil eden memur üyeler üstlenir.

Adım Adım Çözüm

Fesih nedenlerinin tespiti

Meclisin görevlerini ihmal etmesi veya siyasi faaliyette bulunması saptanır.

Yasal sınırların aşılması idari vesayet denetimini tetikler.

Bildirim sürecinin başlatılması

İçişleri Bakanlığı ilgili meclisin feshine dair dosyayı hazırlar.

İl özel idarelerinin merkezi yönetim adına denetimi İçişleri Bakanlığı sorumluluğundadır.

Yargısal karar aşaması

Danıştay, İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine feshin gerçekleşip gerçekleşmeyeceğine hükmeder.

Seçilmiş bir organın feshinin ancak yargı kararıyla yapılabileceği ilkesi korunur.

Geçici yönetim usulünün belirlenmesi

Meclisin görevleri yeni seçimlere kadar il encümeninin memur üyeleri tarafından yürütülür.

Hizmetlerin sürekliliği için teknik/memur kadronun yetkilendirilmesi esastır.

Anahtar Kavram

İl Genel Meclisinin Yargısal Denetimi ve Feshi

Daha Fazla Pratik

Belediye meclislerinin feshindeki yetki ve usuller ile farklarını inceleyiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 96Soru →

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu uyarınca, il özel idaresinin başı ve yürütme organı olan valinin görev, yetki ve idari organlarla olan ilişkisine dair aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İl özel idaresinin bütçe tasarısı ile stratejik planını hazırlamak valinin görevi olup, bu taslaklar il genel meclisine sunulmadan önce il encümenince incelenerek görüşe bağlanır.

İl genel meclisi tarafından kabul edilen kararlar valinin onayı ile kesinleşir; vali hukuka aykırı bulduğu kararları doğrudan iptal etme yetkisine sahiptir.

İl özel idaresi genel sekreteri, valinin teklifi ve il genel meclisinin salt çoğunluk kararı ile atanarak göreve başlar.

Vali, il özel idaresinin hem yürütme hem de karar organı olup; il genel meclisi toplantılarına her durumda başkanlık etmek zorundadır.

Yıllık faaliyet raporunun il genel meclisi tarafından yetersiz bulunması ve üçte iki çoğunlukla reddedilmesi durumunda, valinin valilik sıfatı kendiliğinden sona erer.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl özel idaresinin bütçe tasarısı ile stratejik planını hazırlamak valinin görevi olup, bu taslaklar il genel meclisine sunulmadan önce il encümenince incelenerek görüşe bağlanır.

Cevap

İl özel idaresinin bütçe tasarısı ile stratejik planını hazırlamak valinin görevi olup, bu taslaklar il genel meclisine sunulmadan önce il encümenince incelenerek görüşe bağlanması doğrudur.

Doğru ifade, valinin hazırlayıcı (yürütme) rolü ile encümenin inceleyici rolü arasındaki ilişkiyi tam olarak yansıtmaktadır.

5302

sayılı Kanun'un

26

. ve

31

. maddeleri uyarınca; stratejik plan, performans programı ve bütçe vali tarafından hazırlanır ve meclise sunulmadan önce encümenin görüşü alınır.

Adım Adım Çözüm

Valinin yürütme organı sıfatıyla hazırlık yetkilerini belirle.

5302

sayılı Kanun Madde

31

uyarınca bütçe, stratejik plan ve performans programını hazırlamak valinin görevidir.

Yürütme organı, idarenin geleceğine dair temel belgeleri tanzim etmekle yükümlüdür.

İl encümeninin bu süreçteki istişari/inceleme rolünü kontrol et.

Kanun Madde

26

uyarınca encümen, bu belgeleri meclis öncesinde inceleyerek görüş bildirir.

Encümen, yürütme ve karar organı arasında köprü vazifesi görerek mali ve stratejik denetim yapar.

Karar organı olan il genel meclisinin nihai yetkisini teyit et.

Belgeler mecliste görüşülür ve karara bağlanır.

Mahalli idarelerde bütçeyi kabul etme ve planları onaylama yetkisi temsil organı olan meclise aittir.

Anahtar Kavram

İl Özel İdaresi'nde Stratejik Belgelerin Hazırlanma Usulü

Daha Fazla Pratik

Belediye Başkanı ile Valinin 'yürütme organı' sıfatı arasındaki farkları (atama vs seçim, faaliyet raporu sonuçları) inceleyiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 97Soru →

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu çerçevesinde, bir il genel meclisinin siyasi nitelikli kararlar alması veya kanunla kendisine verilen görevleri ihmal ederek mahalli hizmetleri aksatması durumunda işletilecek fesih süreci ve bu süreçteki hukuki yetkilerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İl valisinin gerekçeli raporu üzerine İçişleri Bakanı tarafından doğrudan fesih kararı verilir ve yeni meclis seçilene kadar görevler valinin atayacağı bir heyetçe yürütülür.

İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine Danıştay tarafından fesih kararı verilir; bu süreçte Danıştay toplantıların ertelenmesine de karar verebilir ve yeni meclis seçilene kadar yetkiler encümenin memur üyelerince kullanılır.

Meclisin siyasi nitelikli kararları Anayasa Mahkemesi denetimine tabidir ve Mahkemenin iptal kararı ile meclis kendiliğinden feshedilmiş sayılarak mülki idare amirince yeni seçim süreci başlatılır.

İçişleri Bakanlığı meclisi görevden uzaklaştırabilir; ancak feshin kesinleşmesi için Bölge İdare Mahkemesinin onayı gerekir ve interim dönemde meclis görevlerini il genel sekreteri yürütür.

Cumhurbaşkanının kararı ile feshedilen il genel meclisinin yerine, İçişleri Bakanlığı tarafından mülki idare amirleri arasından geçici bir meclis heyeti görevlendirilir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine Danıştay tarafından fesih kararı verilir; bu süreçte Danıştay toplantıların ertelenmesine de karar verebilir ve yeni meclis seçilene kadar yetkiler encümenin memur üyelerince kullanılır.

Cevap

İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine Danıştay'ın fesih kararı vermesi, süreçte toplantıların ertelenebilmesi ve yetkilerin encümenin memur üyelerine devredilmesini içeren seçenek doğrudur.

Doğru ifade, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 22. maddesindeki prosedürü eksiksiz tanımlar: İçişleri Bakanlığının bildirisiyle Danıştay'ın karar vermesi, süreç içinde toplantıların ertelenmesi imkanı ve yeni meclis seçilene dek görevlerin encümenin memur üyelerine geçmesi kanuni dayanaktır.

Adım Adım Çözüm

Yetkili makamın tespiti

İl genel meclisinin feshine karar verme yetkisi Danıştay'a aittir.

5302 sayılı Kanun madde 22 uyarınca fesih süreci yargısal bir karara bağlanmıştır.

Sürecin başlatılması ve geçici önlemlerin analizi

Süreç İçişleri Bakanlığının bildirisi ile başlar ve Bakanlık talebiyle Danıştay toplantıları erteleyebilir.

Hizmetlerin aksamasını önlemek veya siyasi kararların etkisini durdurmak için geçici bir koruma tedbiridir.

Yönetim boşluğunun doldurulması (Interim Yönetim)

Meclis feshinden sonra yeni meclis seçilene kadar görevler il encümeninin memur üyeleri tarafından yürütülür.

Kanun koyucu, yerel kamu hizmetlerinin devamlılığı için encümen içindeki bürokratik yapıyı yetkilendirmiştir.

Anahtar Kavram

İl Genel Meclisinin feshinde yetki ve interim yönetim usulü

Daha Fazla Pratik

Belediye Meclisi feshinde geçici yönetim için encümen üyelerinin mi yoksa İçişleri Bakanlığınca görevlendirilen bir heyetin mi (kayyım usulü) yetkili olduğunu karşılaştırın.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 98Soru →

$5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu uyarınca, il özel idaresinin hiyerarşik en üst amiri ve yürütme organı olan valinin, idari teşkilatın yapılandırılması ve personel yönetimi üzerindeki yetkilerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi, yürütme organının "idari özerklik" ve "merkezi idare ile ilişkiler" (idari vesayet) dengesindeki hukuki konumunu en doğru şekilde yansıtmaktadır?

İl özel idaresi personeli, mevzuatta aksine bir hüküm bulunmadıkça vali tarafından atanır; ancak en üst idari amir olan genel sekreterin atanması valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile gerçekleştirilir.

Genel sekreter, il genel meclisinin kendi üyeleri arasından belirleyeceği üç adaydan birinin vali tarafından seçilmesi ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile atanması usulüyle göreve başlar.

Vali, yürütme organı sıfatıyla il özel idaresi birim amirlerinin ve daire başkanlarının atamalarını gerçekleştirmeden önce il encümeninin salt çoğunluğunun uygun görüşünü almak zorundadır.

İl özel idaresi teşkilatındaki tüm personelin atama ve görevden alma yetkisi valiye ait olup, genel sekreter dahil hiçbir kadro için merkezi idarenin onayına ihtiyaç duyulmaz.

Vali, il özel idaresinin bütçesini veya stratejik planını reddeden il genel meclisini yürütme yetkisini kullanarak bizzat feshedebilir ve yeni meclis seçilene kadar personeli yönetir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl özel idaresi personeli, mevzuatta aksine bir hüküm bulunmadıkça vali tarafından atanır; ancak en üst idari amir olan genel sekreterin atanması valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile gerçekleştirilir.

Cevap

İl özel idaresi personeli vali tarafından atanırken, genel sekreter ataması valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile gerçekleşir.

Doğru ifade,

5302

sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun

30

. ve

36

. maddelerine tam uyum sağlamaktadır. Valinin genel personel atama yetkisi asıl iken, genel sekreterlik için valinin teklifi ve İçişleri Bakanı'nın onayı şartı, idarenin bütünlüğü ilkesi çerçevesinde bir idari vesayet denetimi örneğidir.

Adım Adım Çözüm

Valinin genel yürütme ve atama yetkisini değerlendir

5302

sayılı Kanun Madde

30

uyarınca vali, personel atama yetkisine sahiptir.

Vali, il özel idaresinin hiyerarşik üstü ve yürütme organıdır.

Genel sekreter atamasındaki özel usulü incele

Madde

36

'ya göre genel sekreter, valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile atanır.

En üst idari amir olan genel sekreter, yerel yönetim ile merkezi yönetim arasındaki koordinasyonu sağladığı için vesayet makamının onayına tabi tutulmuştur.

Diğer organların atama ve fesih yetkilerini kontrol et

Meclisin atama yetkisi yoktur; feshine ise sadece Danıştay karar verebilir.

Güçler ayrılığı ve idari vesayet ilkeleri gereği organların görev alanları kanunla sınırlandırılmıştır.

Anahtar Kavram

Valinin Yürütme ve Atama Yetkisi ile İdari Vesayet

Daha Fazla Pratik

İl Özel İdaresi Kanunu ile Belediye Kanunu arasındaki personel atama usullerini ve genel sekreterlik makamının hukuki statüsünü karşılaştırınız.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 99Soru →

İl özel idaresi teşkilat hiyerarşisi içerisinde yer alan üst düzey yönetim kademelerinin atanma usulü ve sayısal sınırlarına ilişkin $5302$ sayılı İl Özel İdaresi Kanunu hükümlerine göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Genel sekreter, valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile atanırken; genel sekreter yardımcıları, genel sekreterin teklifi üzerine vali tarafından atanır.

Genel sekreter yardımcıları, valinin teklifi ve İçişleri Bakanlığının onayı ile atanır; genel sekreter ise doğrudan vali tarafından görevlendirilir.

Nüfusu

3.000.000

'un altında olan illerde, vali tarafından teklif edilmek kaydıyla en fazla üç genel sekreter yardımcısı atanabilir.

Genel sekreter, il genel meclisinin salt çoğunluk teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile atanır.

Genel sekreter yardımcıları, il genel meclisi üyeleri arasından gizli oyla seçilir ve vali tarafından onaylanarak göreve başlar.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Genel sekreter, valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile atanırken; genel sekreter yardımcıları, genel sekreterin teklifi üzerine vali tarafından atanır.

Cevap

Genel sekreterin valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayı ile, genel sekreter yardımcılarının ise genel sekreterin teklifi ve valinin onayı ile atanması doğrudur.

5302

sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun

35

. maddesi uyarınca; genel sekreterin atama süreci valinin teklifi ile başlayıp İçişleri Bakanının onayı ile tamamlanır. Buna karşılık, genel sekreterin hiyerarşik olarak altında yer alan genel sekreter yardımcıları, genel sekreterin teklifi üzerine vali tarafından atanır. Bu ayrım, hem merkezi yönetimin gözetimini (genel sekreter için) hem de idari hiyerarşiyi (yardımcılar için) korumayı amaçlar.

Adım Adım Çözüm

Genel Sekreter atama usulünü hatırla.

Genel sekreterin atanması valinin teklifi ve İçişleri Bakanının onayıyla gerçekleşir.

Üst düzey yöneticilerin merkezi idareyle koordinasyonu için bu usul kanunla belirlenmiştir.

Genel Sekreter Yardımcısı atama usulünü hatırla.

Genel sekreter yardımcıları, genel sekreterin teklifi üzerine vali tarafından atanır.

Hiyerarşik silsilede bir alt kademenin, kendi amirinin teklifiyle atanması yönetim ilkesidir.

Kanunda belirtilen sayısal sınırları kontrol et.

Nüfusu

3.000.000

’u aşan illerde en fazla

4

, diğer illerde ise en fazla

2

yardımcı atanabilir.

İl nüfusuna göre teşkilat büyüklüğü sınırlandırılmıştır.

Anahtar Kavram

İl Özel İdaresi Üst Yönetim Atama Usulü

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 100Soru →

Mahalli idareler sistemi içerisinde il özel idaresinin en üst amiri ve yürütme organı olarak tanımlanan valinin, idarenin sevk ve idaresi ile tüzel kişiliğin temsiline yönelik görevleri kapsamında aşağıdakilerden hangisi valinin münhasır yetkileri arasında yer alır?

İl özel idaresinin stratejik planını, bütçesini ve kesin hesabını görüşerek karara bağlamak.

İl özel idaresinin stratejik planını, bütçe tasarısını ve yıllık faaliyet raporunu hazırlayarak ilgili organlara sunmak.

İl özel idaresine ait taşınmazların satışı, trampası ve tahsisi konusunda idari kararları doğrudan almak.

İl özel idaresi genel sekreterini, vali yardımcısı kadrosuna herhangi bir merkezi onay makamı olmaksızın doğrudan atamak.

İl genel meclisinin çalışmalarının hukuka aykırı olduğunu tespit ederek meclisin feshine doğrudan karar vermek.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İl özel idaresinin stratejik planını, bütçe tasarısını ve yıllık faaliyet raporunu hazırlayarak ilgili organlara sunmak.

Cevap

İl özel idaresinin stratejik planını, bütçe tasarısını ve yıllık faaliyet raporunu hazırlayarak ilgili organlara sunmak.

Doğru cevap, valinin temel hazırlama ve sunma görevlerini içermektedir. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 30. maddesine göre vali, il özel idaresinin stratejik planını, performans programını, bütçe tasarısını ve yıllık faaliyet raporunu hazırlayıp il genel meclisine veya ilgili makamlara sunmakla görevli olan yürütme organıdır. Bu görevler idarenin politikalarını belirleme ve kaynaklarını yönetme sürecinin 'yürütme' aşamasını oluşturur.

Adım Adım Çözüm

Valinin hukuki statüsünü belirle.

Vali, il özel idaresinin başı ve yürütme organıdır.

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 29. maddesi gereği vali bu sıfata sahiptir.

Yürütme organının 'hazırlama' ve 'karar alma' farkını analiz et.

Vali hazırlar (yürütme), Meclis karara bağlar (karar organı).

Stratejik plan, bütçe ve faaliyet raporu gibi temel belgeler yürütme tarafından taslak haline getirilir.

Kanun'un 30. maddesindeki görevleri kontrol et.

Stratejik planı, bütçeyi ve faaliyet raporunu hazırlamak valinin görevidir.

Bu belgelerin hazırlanması idari sevk ve idare sürecinin bir parçasıdır.

Anahtar Kavram

Valinin Yürütme Organı Sıfatıyla Hazırlama ve Temsil Yetkisi

Daha Fazla Pratik

İl encümeninin bütçe ve stratejik plan üzerindeki 'inceleme' ve 'görüş bildirme' rolünü inceleyerek organlar arası iş bölümünü pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 15s

ÖncekiSayfa 5 / 8Sonraki

İl Özel İdaresi

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar