Vergi yargılama hukukunda maddi gerçeğin araştırılması ve ispatı sürecine ilişkin sayılı Vergi Usul Kanunu () ve sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu () hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, delil sistemi ve ispat yükü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Vergi yargılamasında 'delil serbestisi' ilkesi uyarınca her türlü delil kullanılabilir; ancak yemin delili yasaklanmış, tanık beyanının ispat vasıtası sayılması ise vergiyi doğuran olayla illiyet bağının kurulması şartına bağlanmıştır.Cevap
- Bİdari Yargılama Usulü Kanunu’nda yer alan 're'sen araştırma' ilkesi gereğince, vergi mahkemesi hâkimi tarafların ispat yükü kurallarına bakılmaksızın tüm delilleri kendisi toplamak zorunda olduğundan, . maddedeki ispat yükü kuralları yargılama aşamasında uygulanmaz.
- CVergi hukukunda iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan bir durumun varlığı iddia ediliyorsa, 'maddi gerçeğe ulaşma' hedefi doğrultusunda ispat yükü her zaman vergi idaresine aittir ve mükellefin ispat zorunluluğu bulunmamaktadır.
- DVergi mahkemelerinde görülen davalarda, sayılı hükümleri gereğince defter ve kayıtlar 'kesin delil' niteliğinde olup, bu kayıtların aksinin tanık veya diğer yan delillerle ispatlanması hukuken mümkün değildir.
- EHukuk Muhakemeleri Kanunu'ndaki delil sistemi vergi yargılamasında da aynen geçerli olduğundan, taraflardan birinin teklifi üzerine karşı tarafın edeceği 'yemin', uyuşmazlığın çözümünde bağlayıcı ve kesin delil kabul edilir.
Cevap
Vergi yargılamasında delil serbestisi ilkesi geçerli olsa da yemin delili yasaklanmış ve tanık beyanının kullanımı vergiyi doğuran olayla illiyet bağı kurulması şartına bağlanmıştır.
Vergi hukukunda maddi gerçeğe ulaşmak esas olduğundan delil serbestisi ilkesi benimsenmiştir. Ancak bu serbestlik mutlak değildir; maddesi uyarınca yemin delili kesinlikle yasaklanmış, tanık beyanı ise sadece vergiyi doğuran olayla illiyet bağının (neden-sonuç ilişkisinin) kurulması şartıyla geçerli bir delil olarak kabul edilmiştir. Ayrıca ispat yükü, normal ve mutad olan durumun aksini iddia eden tarafa aittir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
VUK Madde 3: İspat ve Delil Serbestisi Sınırları
Alternatif Yöntem
Uyuşmazlıkta ispat yükünü belirlemek için 'Hayatın olağan akışına kim aykırı iddiada bulunuyor?' sorusu sorulabilir. Olağan akışa aykırı olan taraf ispat yükünü taşır.
Tahmini Süre:3m 0s