Soru

Zorluk: OrtaKamu Giderlerinin Kaynak Tahsisi Üzerindeki Etkileri

Kamu giderlerinin kaynak tahsisi (resource allocation) üzerindeki etkileri bağlamında; devletin piyasa mekanizması tarafından toplumsal açıdan optimal düzeyde sunulmayan yarı kamusal veya erdemli malların (merit goods) üretimine kaynak ayırmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Piyasanın eksik üretim yaptığı veya hiç üretim yapmadığı alanlara kaynak aktararak tahsis etkinliğini (allocative efficiency) artırmasıCevap
  2. B
    Kamu harcamalarının temel amacının bütçe geliri ve finansal kâr elde etmek olması nedeniyle kaynakları en yüksek piyasa kârı getiren alanlara yönlendirmesi
  3. C
    Eğitim ve sağlık gibi hizmetlere yönelik harcamaların sadece cari harcama niteliği taşıması nedeniyle uzun dönemli üretim kapasitesini ve kaynak verimliliğini etkilememesi
  4. D
    Kamu harcamalarının üretim faktörlerini kamuya çekmesinin, özel sektör yatırımlarını dışlayarak (crowding out) ekonomideki toplam üretim kapasitesini her koşulda daraltması
  5. E
    Devletin bu hizmetleri sunarken yaptığı ödemelerin karşılıksız transferler sayılması nedeniyle piyasadaki üretim faktörlerinin kullanım yerinde bir değişiklik yaratmaması

Cevap

Piyasanın eksik üretim yaptığı veya hiç üretim yapmadığı alanlara kaynak aktararak tahsis etkinliğini (allocative efficiency) artırması
Kamu giderleri, kaynak tahsisi fonksiyonu aracılığıyla piyasa mekanizmasının yeterli üretmediği (yarı kamusal mallar, erdemli mallar, dışsallık yaratan mallar) alanlara üretim faktörlerini yönlendirir. Bu durum, piyasadaki eksik üretimi telafi ederek kaynakların toplumsal açıdan daha verimli dağılmasını (tahsis etkinliği) sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Harvamanın niteliğini analiz etme
Yarı kamusal ve erdemli mallar, piyasa tarafından 'eksik' üretilen mallardır.
Dışsallıklar ve toplumsal fayda nedeniyle piyasa mekanizması bu malların üretiminde yetersiz kalır.
2
Kaynak tahsisi mekanizmasını değerlendirme
Devlet, vergi veya diğer gelirlerle topladığı kaynakları, kamu giderleri aracılığıyla bu alanlara yönlendirir.
Bu süreç, kaynakların özel mal üretiminden kamu hizmeti üretimine kaydırılmasıdır.
3
Etkinlik sonucunu belirleme
Toplumsal faydanın marjinal maliyete eşitlendiği noktaya yaklaşılmasıyla tahsis etkinliği sağlanır.
Piyasa başarısızlığının giderilmesi, ekonominin üretim imkânları eğrisi üzerindeki daha optimal bir noktaya taşınmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Tahsis Etkinliği ve Piyasa Başarısızlığı

Alternatif Yöntem

Üretim İmkânları Eğrisi (PPFPPF) analizi kullanarak; piyasa başarısızlığı nedeniyle eğrinin içinde kalan bir ekonominin, kamu giderleri sayesinde eğri üzerine veya toplumsal açıdan daha tercih edilebilir bir bileşime (kamu malı-özel mal dengesi) taşınması olarak da düşünülebilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla