Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKaynak Dağılımında Etkinlik Amacı

Bir ülkede hükümet, sanayi tesislerinin yoğun olduğu bir havzada çevre kirliliğini (negatif dışsallık) engellemek amacıyla, kirlilik yaratan işletmelere yönelik yeni bir çevre vergisi uygulamaya koymuştur. Hükümet aynı dönemde, söz konusu vergi gelirlerini doğrudan toplumun en alt gelir grubunda yer alan hanelere karşılıksız nakdi sosyal yardım ödemesi yapmak için kullanmıştır.

Buna göre, hükümetin uyguladığı çevre vergisi ve gerçekleştirdiği nakdi sosyal yardım ödemesi, maliye politikasının temel amaçları bağlamında sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Kaynak dağılımında etkinlik – Gelir dağılımında adaletCevap
  2. B
    Gelir dağılımında adalet – Kaynak dağılımında etkinlik
  3. C
    Fiyat istikrarı – Ekonomik büyüme
  4. D
    Ekonomik büyüme – Gelir dağılımında adalet
  5. E
    Gelir dağılımında adalet – Ekonomik istikrar

Cevap

Çevre vergisinin temel amacı kaynak dağılımında etkinlik, nakdi sosyal yardımların temel amacı ise gelir dağılımında adalettir.
Hükümetin uyguladığı çevre vergisi, serbest piyasanın kendi başına çözemediği negatif dışsallık (çevre kirliliği) sorununu içselleştirerek piyasa başarısızlığını gidermeyi hedefler. Devletin piyasa başarısızlıklarına müdahale ederek optimum üretimi sağlaması doğrudan 'kaynak dağılımında etkinlik' amacıyla ilgilidir. Elde edilen gelirlerin en alt gelir grubuna karşılıksız transfer (sosyal yardım) olarak aktarılması ise, toplumdaki ekonomik eşitsizlikleri azaltmayı hedeflediği için 'gelir dağılımında adalet' amacına hizmet eder.

Adım Adım Çözüm

1
Çevre vergisinin ekonomik işlevinin belirlenmesi.
Çevre vergisi (Pigou vergisi), üretim veya tüketim sürecindeki negatif dışsallıkları içselleştirerek piyasa başarısızlıklarını giderir.
Piyasa mekanizmasının tek başına çözemediği dışsallık sorunlarına devlet müdahalesi, kaynakların toplum için en verimli alanlara yönlendirilmesini sağlar.
2
Sosyal yardım ödemelerinin işlevinin belirlenmesi.
Alt gelir grubuna yapılan nakdi yardımlar, piyasa mekanizmasının yarattığı gelir eşitsizliklerini törpüler.
Devletin vergi ve harcama (transfer) araçlarını kullanarak zengin ve yoksul arasındaki farkı azaltması, gelir dağılımında adalet amacının temel aracıdır.
3
Politikaların temel maliye amaçlarıyla eşleştirilmesi.
Çevre vergisi 'Kaynak Dağılımında Etkinlik', sosyal transfer ise 'Gelir Dağılımında Adalet' amacı ile eşleşir.
Soruda uygulamalar sırasıyla sorulduğu için doğru sıralama Etkinlik - Adalet şeklinde olmalıdır.

Anahtar Kavram

Negatif dışsallıkların vergilendirilmesi yoluyla piyasa başarısızlıklarının giderilmesi (Kaynak Dağılımında Etkinlik) ve transfer harcamalarıyla eşitsizliklerin azaltılması (Gelir Dağılımında Adalet).
Bu soruyu puanla

Konular

Kaynak Dağılımında Etkinlik Amacı

Bu konudan daha fazla soru