Soru

Zorluk: ZorEkonomik Sınıflandırma: Transfer Harcamaları

A. C. Pigou'nun ekonomik sınıflandırmasına göre kamu harcamaları, devletin harcama karşılığında ekonomiden doğrudan bir mal veya hizmet çekip çekmemesine (karşılıklılık ilkesine) göre 'gerçek (reel) harcamalar' ve 'transfer harcamaları' olarak ikiye ayrılır. Gerçek harcamalar cari üretim faktörlerini doğrudan tüketirken; transfer harcamaları devletin mal ve hizmet havuzunu daraltmayan, yalnızca satın alma gücünün toplumun farklı kesimleri arasında yer değiştirmesini sağlayan karşılıksız ödemelerdir.

Bir ülkenin Maliye Bakanlığı uzmanları, bütçe hazırlıkları sırasında kamu harcamalarının makroekonomik etkilerini analiz ederken Pigou'nun bu ayrımını esas almaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi uzmanların 'transfer harcaması' olarak sınıflandıracağı bütçe işlemlerinden biridir?

  1. A
    Eğitim ve sağlık gibi temel kamu hizmetlerini yürütmek üzere istihdam edilen devlet memurlarına ödenen aylık maaş ve ücretler
  2. B
    Sosyal devlet anlayışı çerçevesinde, dar gelirli ailelere bedelsiz dağıtılmak üzere piyasadan tonlarca linyit kömürü ve erzak satın alınması
  3. Ekonomik dalgalanma dönemlerinde üretim kapasitesinin korunması amacıyla, sanayi işletmelerine bütçeden sağlanan nakdi teşvik ve desteklemelerCevap
  4. D
    Özel sektörün üstlenmekten kaçındığı, bölgesel kalkınmayı sağlayacak büyük ölçekli baraj inşaatları için yurt dışından iş makinesi ithal edilmesi
  5. E
    Şehir içi ulaşımı rahatlatmak amacıyla projelendirilen yeni metro hatlarının inşası için güzergâh üzerindeki özel arazilerin kamulaştırılması

Cevap

Ekonomik dalgalanma dönemlerinde üretim kapasitesinin korunması amacıyla, sanayi işletmelerine bütçeden sağlanan nakdi teşvik ve desteklemeler
Sanayi işletmelerine üretim kapasitesini korumaları için verilen nakdi teşvikler, devletin parayı ödediği anda karşılığında doğrudan bir mal veya hizmet almadığı işlemlerdir. Bu tür ödemeler, ekonomideki mevcut üretim faktörlerini doğrudan devletin kullanımına tahsis etmez; yalnızca devletin elindeki satın alma gücünün özel sektöre (firmalara) aktarılmasını sağlar. Bu nedenle A. C. Pigou'nun sınıflandırmasına göre ekonomik bir transfer harcamasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki teorik ölçütü belirleme
A. C. Pigou'nun sınıflandırmasına göre transfer harcamalarının temel özelliğinin 'karşılıksızlık' (devlete doğrudan bir mal veya hizmet akışı olmaması) olduğu tespit edildi.
Harcama türlerini ayırt edebilmek için sınıflandırmanın ana kriteri olan karşılıklılık ilkesine odaklanmak gerekir.
2
Seçeneklerdeki harcamaların karşılığını (quid pro quo) analiz etme
Maaş ödemesi (emek), kömür alımı (mal), iş makinesi ithalatı (sermaye malı) ve kamulaştırma (gayrimenkul) karşılığında devlete doğrudan bir değer (fayda/varlık) akışı sağlamaktadır. Bu nedenle dördü de gerçek (reel) harcamadır.
Karşılığında bir mal veya hizmet alınan tüm bütçe işlemleri kaynak emilimi yaratır ve gerçek harcamadır.
3
Nakdi teşvik ödemesini değerlendirme
Sanayi işletmelerine sağlanan nakdi teşviklerin karşılığında devlete doğrudan bir mal veya hizmet sunulmadığı, işlemin yalnızca devletten firmalara satın alma gücü aktarımı olduğu belirlendi.
Mevcut kaynakları doğrudan tüketmeyen ve karşılıksız olan bu harcama, ekonomik transfer harcamasıdır.

Anahtar Kavram

Kamu Harcamalarının Ekonomik Sınıflandırması (A. C. Pigou) - Karşılıklılık İlkesi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla