Soru

Zorluk: ZorGerçek Artış Nedenleri

Bir ülkenin ulusal meclisinde yapılan bütçe görüşmeleri sırasında, bir parlamento üyesi şu değerlendirmeyi yapmıştır: 'Son on yılda kamu harcamalarımızın toplam hacminde devasa bir büyüme rakamı telaffuz edilmektedir. Ancak bu büyüme; vatandaşın yararlandığı hizmetlerin kalitesinde, miktarında veya devletin üstlendiği sosyal ve ekonomik görevlerin sınırlarında bir genişlemeyi yansıtmamaktadır. Bütçedeki bu şişkinlik, tamamen idari, teknik ve parasal faktörlerin yarattığı bir illüzyondan ibarettir.'

Bu parlamento üyesinin 'illüzyon' diyerek eleştirdiği durum, maliye literatüründe kamu giderlerinin 'görünüşte artışı' olarak adlandırılmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi söz konusu eleştiri kapsamına girmez ve kamu giderlerinde 'gerçek bir artış' yaşandığını kanıtlar?

  1. A
    İhale bedellerinin, ulusal para birimindeki değer kaybını ve artan maliyetleri telafi edecek şekilde güncellenmesi
  2. B
    Bütçe disiplinini artırmak amacıyla, kurumlara ait özel gelirlerin bütçe dışında tutulması uygulamasından vazgeçilerek tüm tutarların bütçeye dâhil edilmesi
  3. C
    Kırsal alanda ayni değişim usulüyle yürütülen ekonomik faaliyetlerin, zamanla piyasa ekonomisine entegre olarak parasal işlemlere dönüşmesi
  4. Endüstriyel gelişmeye paralel olarak çevre kirliliğini önlemek amacıyla devletin kurduğu yeni denetim mekanizmalarının maliyetleriCevap
  5. E
    Ülke sınırlarına yeni katılan coğrafi bölgelerdeki idari teşkilatlanma nedeniyle toplam harcama hacminin genişlemesi

Cevap

Endüstriyel gelişmeye paralel olarak çevre kirliliğini önlemek amacıyla devletin kurduğu yeni denetim mekanizmalarının maliyetleri
Doğru cevap, çevre kirliliğini önlemeye yönelik maliyetleri ifade eden seçenektir. Kamu maliyesi teorisinde 'gerçek artış'; devletin görevlerinin artması, yeni hizmetlerin sunulması veya mevcut hizmetlerin kalitesinin yükseltilmesi sonucunda kaynak kullanımının reel olarak artmasını ifade eder. Endüstrileşme sonucu ortaya çıkan çevre sorunlarıyla mücadele etmek için devletin yeni denetim mekanizmaları kurması, devletin fonksiyonlarının fiilen genişlediğinin kesin bir göstergesidir ve bütçedeki artışın 'gerçek' olduğunu kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki parlamento üyesinin eleştirisini analiz ederek aranan kavramı tespit etmek.
Aranan kavramın 'gerçek artış' olduğu ve görünüşte artış yaratan durumların (illüzyonların) elenmesi gerektiği belirlendi.
Soru, 'illüzyon' (görünüşte artış) kapsamına girmeyen, yani hizmetin miktar veya kalitesinde fiili artış yaratan durumu sormaktadır.
2
Seçeneklerdeki durumların kamu hizmetinin nitelik ve niceliğine fiili (reel) bir etkisi olup olmadığını değerlendirmek.
Enflasyon, bütçe tekniği değişikliği, ekonominin parasallaşması ve salt sınır genişlemesi durumlarının hizmet niteliğini artırmadığı tespit edildi.
Gerçek artış ile görünüşte artış arasındaki temel fark, harcamanın satın aldığı gerçek mal ve hizmet miktarındaki (veya devletin üstlendiği görevlerin kapsamındaki) değişimdir.
3
Devletin görev alanını genişleten ve yeni bir toplumsal ihtiyacı karşılayan seçeneği belirlemek.
Çevre kirliliğini önlemeye yönelik kurulan yeni denetim mekanizmalarının, devletin fonksiyonel büyümesini yansıttığı ve gerçek artış olduğu sonucuna varıldı.
Endüstrileşme ve kentleşme gibi faktörler, devletin yeni hukuki ve sosyal regülasyonlar yapmasını zorunlu kılar; bu da bütçede gerçek bir büyüme yaratır.

Anahtar Kavram

Kamu Giderlerinde Gerçek ve Görünüşte Artış Nedenleri
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla