Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorHazine ve Maliye Bakanlığı Borç Yönetimi

47494749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun hükümleri ve Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürütülen güncel borç yönetimi stratejileri (Stratejik Ölçütler) dikkate alındığında; net borçlanma limiti, ihale yöntemleri ve risk yönetimi uygulamaları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    47494749 sayılı Kanun uyarınca net borçlanma limiti, ilgili yıl bütçe kanununda öngörülen başlangıç ödenekleri ile tahmin edilen gelirler arasındaki fark kadar olup; bu limit Bakan ve Cumhurbaşkanı kararıyla her biri %5\%5 oranında olmak üzere toplamda en fazla %10\%10 oranında artırılabilir.
  2. B
    Stratejik ölçütler kapsamında borçlanmanın ağırlıklı olarak sabit faizli TL cinsi enstrümanlarla yapılması borç stokunun 'faiz riskini' azaltırken; nakit rezervlerinin güçlü tutulması borç servisinin düzgün işleyişi açısından 'likidite riskini' yönetmeyi amaçlar.
  3. Tek fiyat (Hollanda) ihale yönteminde tüm kazananların en yüksek faiz (en düşük fiyat) seviyesinden kağıt alması 'kazananın laneti' endişesini gidererek ihaleye katılımı teşvik eder ve bu yöntem Hazine için her zaman çoklu fiyat yönteminden daha düşük bir maliyet sağlar.Cevap
  4. D
    Hazine'nin borç portföyünün vade yapısını iyileştirmek amacıyla gerçekleştirdiği 'değişim ihaleleri' (switch auctions) kapsamında vadesi yaklaşan senetlerin daha uzun vadeli senetlerle değiştirilmesi, borç stokunun vadesini uzatan bir risk yönetimi aracıdır.
  5. E
    Net borçlanma limiti hesaplanırken, sadece bütçe açığının finansmanı için yapılan borçlanma tutarları dikkate alınır; borç stokunun çevrilmesi (anapara itfası) amacıyla yapılan 'brüt' borçlanma işlemleri bu limitin kullanım sınırları dahilinde değerlendirilmez.

Cevap

Tek fiyat (Hollanda) ihale yönteminin katılımı teşvik etmesine rağmen Hazine için 'her zaman' daha düşük maliyet sağladığını savunan ifade yanlıştır.
Tek fiyat (Hollanda) ihale yönteminin temel avantajı, katılımcıların piyasa değerinin çok üzerinde bir fiyat ödeme endişesini (kazananın laneti) ortadan kaldırarak ihaleye talebi artırmasıdır. Ancak, çoklu fiyat (Amerikan) yönteminde Hazine, her katılımcıya kendi verdiği yüksek fiyat üzerinden satış yapabildiği için (tüketici artığını realize eder), özellikle talebin yoğun olduğu ihalelerde çoklu fiyat yöntemi Hazine için daha düşük bir ağırlıklı ortalama maliyet sonucu doğurabilir. Bu nedenle tek fiyat yönteminin 'her zaman' daha düşük maliyetli olduğu ifadesi teorik ve pratik olarak yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
47494749 sayılı Kanun'un 5. maddesindeki limit tanımını analiz et.
Net borçlanma limiti = Bütçe Açığı (Ödenek - Gelir). Artırım yetkisi: %5\%5 (Bakan) + %5\%5 (Cumhurbaşkanı).
Yasal sınırların doğru bilinmesi, borç yönetiminin çerçevesini çizer.
2
Stratejik Ölçütlerin risk yönetimi üzerindeki etkilerini değerlendir.
Sabit faizli/TL borçlanma faiz ve kur riskini; vade uzatımı ise likidite ve yeniden borçlanma riskini azaltır.
Modern borç yönetiminin temel amacı maliyet-risk dengesini sağlamaktır.
3
Çoklu fiyat (Amerikan) ve Tek fiyat (Hollanda) ihale yöntemlerini karşılaştır.
Çoklu fiyat yönteminde Hazine her teklifi kendi fiyatından satarak avantaj sağlar. Tek fiyat yöntemi ise 'kazananın laneti' (winner's curse) riskini bitirerek katılımı artırır.
İhale yöntemleri arasındaki fark, Hazine'nin hangi piyasa koşulunda hangi maliyete katlanacağını belirler.
4
İktisadi analiz yaparak 'her zaman' ifadesinin geçerliliğini sorgula.
Tek fiyat yöntemi katılımı artırsa da, çoklu fiyat yöntemi Hazine'nin daha düşük faizli tekliflerden yararlanmasını (consumer surplus) sağlar. Dolayısıyla tek fiyat 'her zaman' daha ucuz değildir.
Seçeneklerdeki kesin yargı ifadeleri (her zaman, asla vb.) genellikle hataya işaret eder.

Anahtar Kavram

Hazine Borç Yönetimi ve İhale Teorisi
Bu soruyu puanla

Konular

Hazine ve Maliye Bakanlığı Borç Yönetimi

Bu konudan daha fazla soru