Soru

Zorluk: ZorZirai Kazançlar

Bay (C), 20252025 takvim yılında mülkiyetindeki 400400 dekar arazi üzerinde hububat ziraatı yapmakta olup bu arazi büyüklüğü kanuni işletme büyüklüğü ölçülerinin altındadır. Ancak Bay (C), bu faaliyetinde kullanmak üzere 1212 yaşında bir adet biçerdövere sahiptir ve bu biçerdöveri zaman zaman çevre köylerdeki diğer çiftçilerin arazilerinde de ücret karşılığı çalıştırmaktadır. 193193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu hükümleri uyarınca Bay (C)'nin zirai kazancının vergilendirilmesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Sahip olunan biçerdöver nedeniyle, arazi büyüklüğü sınırın altında kalsa dahi zirai kazancın tamamı gerçek usulde (zirai işletme hesabı veya bilanço esasına göre) tespit edilmelidir.Cevap
  2. B
    Biçerdöver 1010 yaşından büyük olduğu ve arazi büyüklüğü de sınırı aşmadığı için Bay (C), tevkifat (stopaj) usulüyle vergilendirilmeye devam eder.
  3. C
    Biçerdöverin ücret karşılığı başkalarının işlerinde çalıştırılması zirai faaliyet kapsamından çıktığı için Bay (C)'nin kazancının tamamı ticari kazanç hükümlerine göre vergilendirilir.
  4. D
    Arazi faaliyetinden elde edilen kazanç tevkifat usulüne, biçerdöverin dışarıya çalıştırılmasından elde edilen kazanç ise gerçek usulde zirai kazanç hükümlerine tabidir.
  5. E
    Biçerdöver sahipliği ancak traktör sayısı ve arazi büyüklüğü ile birlikte değerlendirildiğinde gerçek usulü zorunlu kılar; tek başına bir geçiş kriteri değildir.

Cevap

Bay (C), sahip olduğu biçerdöver nedeniyle arazi büyüklüğü ne olursa olsun gerçek usulde vergilendirilmelidir.
193193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 5454. maddesine göre; bir adet biçerdövere veya bu mahiyetteki bir motorlu araca (uçak, helikopter gibi) sahip olan çiftçiler, diğer işletme büyüklüğü ölçülerine (arazi dekarı vb.) bakılmaksızın gerçek usulde vergilendirilirler. Bu hükümde biçerdöver için herhangi bir yaş sınırı öngörülmemiştir (yaş sınırı sadece traktörler için geçerlidir). Ayrıca GVK'nın 5252. maddesi uyarınca, zirai işletmeye dahil bir aracın ücret karşılığı başkalarının zirai işlerinde çalıştırılması da zirai faaliyet sayıldığı için kazancın niteliği değişmez ve tamamı gerçek usulde zirai kazanç olarak vergilendirilir.

Adım Adım Çözüm

1
Faaliyetin türünü ve araç kullanımını analiz et.
Zirai faaliyet yürütülmekte ve işletmeye dahil bir biçerdöver bulunmaktadır.
Zirai kazancın tespit usulünü belirlemek için varlık parkı ve faaliyet hacmi incelenmelidir.
2
GVK 5454. maddedeki gerçek usul kriterlerini uygula.
Bir adet biçerdövere sahip olmak, işletme büyüklüğü ölçülerine bakılmaksızın gerçek usule geçişi zorunlu kılar.
Kanun koyucu belirli motorlu araçlara (biçerdöver, uçak, helikopter) sahip olmayı 'per se' gerçek usul nedeni saymıştır.
3
Araç yaşı ve dışarıya hizmet verme durumunu değerlendir.
Biçerdöverlerde yaş sınırı yoktur ve dışarıya hizmet verilmesi zirai karakteri değiştirmez.
Traktörlerdeki 1010 yaş sınırı ile biçerdöver kuralı karıştırılmamalıdır; ayrıca GVK 5252 dışarıya çalışmayı zirai faaliyet sayar.
4
Nihai vergilendirme usulünü belirle.
Gerçek usul (Zirai işletme hesabı veya bilanço esası).
Kriter sağlandığı için tevkifat usulünden çıkılarak beyanname verme yükümlülüğü doğar.

Anahtar Kavram

Zirai kazançta gerçek usule geçiş kriterleri ve biçerdöver sahipliğinin etkisi

Daha Fazla Pratik

Gerçek usule geçen bir çiftçinin, tekrar tevkifat usulüne dönebilmesi için gerekli olan süre ve şartları inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla