Bir ülkede uygulanan sosyal transfer programındaki tasarımsal bir hata neticesinde, mutlak yoksulluk sınırının altında yaşamını sürdüren bireyler arasında istenmeyen bir gelir kayması (transferi) yaşanmıştır. Bu durum, toplumdaki en yoksul kesimin gelirinin daha da azalmasına ve buradan çıkan kaynağın yoksulluk sınırının hemen altındaki diğer yoksul bireylere geçmesine neden olmuştur. Gerçekleşen bu regresif transfer sonucunda hiçbir yoksul birey mutlak yoksulluk sınırının üzerine çıkamamıştır.
Bu gelir transferinin yoksulluk ölçütleri ve gelir dağılımı üzerindeki etkisi dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi kesinlikle doğrudur?
- Yoksulların kendi içindeki gelir eşitsizliği arttığı için Sen yoksulluk endeksinin değeri yükselirken, kafa sayısı endeksi ve yoksulluk açığı değişmez.Cevap
- BAlt gelir grupları arasındaki bu transfer sonucunda Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusuna daha da yaklaşır ve yoksulluğun derinliği azalır.
- CHiçbir birey yoksulluk sınırını geçemediğinden toplumun genelini yansıtan Gini katsayısı tam eşitliği ifade eden 1 değerine ulaşır.
- DGerçekleşen bu değişim kişisel gelir dağılımından ziyade fonksiyonel gelir dağılımını etkilediğinden, göreli yoksulluk oranında dramatik bir düşüş yaşanır.
- EKaynak tahsisinde etkinliği artırmaya yönelik olan bu piyasa içi transfer, mutlak yoksulluğu tamamen ortadan kaldırarak kaynakların optimum dağılımını sağlar.
Cevap
Sen yoksulluk endeksinin değerinin yükseleceğini, kafa sayısı endeksi ve yoksulluk açığının ise değişmeyeceğini ifade eden seçenektir.
Verilen senaryoda, yoksulluk sınırı altındaki toplam birey sayısı değişmediği için Kafa Sayısı Endeksi sabit kalır. Toplam gelir eksikliği (yoksulluk gediği) yoksullar arasında el değiştirdiği için Yoksulluk Açığı Endeksi de toplamda değişmez. Ancak, Sen Yoksulluk Endeksi salt yoksul sayısını ve açığı değil, yoksulların kendi içindeki gelir dağılımını (Gini katsayısını) da dikkate alır. En yoksul bireyden, sınıra daha yakın olan yoksul bireye yapılan bu transfer, yoksullar arasındaki eşitsizliği artırdığı için Sen endeksinin değerini yükseltir (yoksulluğun şiddetlendiğini gösterir).
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sen Yoksulluk Endeksinin yoksullar arası gelir dağılımına duyarlılığı (Pigou-Dalton Transfer Prensibi)