Soru

Zorluk: Çok zorKurumlar Vergisinin Konusu ve Mükellefiyeti

Merkezi Lüksemburg’da bulunan ve ana sözleşmesine göre kanuni merkezi Lüksemburg şehri olan bir yatırım şirketinin; tüm yönetimsel kararlarının, stratejik planlamasının ve ticari işlemlerinin fiilen İstanbul’da ikamet eden genel müdürü tarafından bu adresten yönetildiği tespit edilmiştir. Şirketin Türkiye’de tescilli bir şubesi bulunmamasına rağmen, Almanya’daki iştiraklerinden elde ettiği kâr paylarının (temettü) Türkiye’deki kurumlar vergisi mevzuatı açısından durumuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Kanuni merkezi yurt dışında olduğu için şirket 'dar mükellef' statüsündedir ve sadece Türkiye'de elde edilen kazançlar vergilendirilir; bu nedenle Almanya'daki temettü geliri Türkiye'de vergiye tabi değildir.
  2. İş işlemlerinin fiilen toplandığı ve yönetildiği merkez Türkiye'de olduğundan şirket 'tam mükellef' kabul edilir ve yurt dışındaki temettü geliri de dahil olmak üzere tüm dünya kazançları üzerinden Türkiye'de vergilendirilir.Cevap
  3. C
    Türkiye'de tescilli bir şube veya iş yeri bulunmadığı için şirket hiçbir şekilde Türkiye'de kurumlar vergisi mükellefi olamaz.
  4. D
    Şirket 'dar mükellef' sayılsa da, yönetim merkezinin Türkiye'de olması nedeniyle sadece Türkiye'deki banka hesapları üzerinden elde ettiği faiz gelirleri vergilendirilir.
  5. E
    Yabancı sermayeli şirketlerin yurt dışı kazançları, iş merkezi Türkiye'de olsa dahi her durumda kurumlar vergisinden müstesnadır.

Cevap

İş işlemlerinin fiilen toplandığı ve yönetildiği merkez Türkiye'de olduğundan şirket 'tam mükellef' kabul edilir ve yurt dışındaki temettü geliri de dahil olmak üzere tüm dünya kazançları üzerinden Türkiye'de vergilendirilir.
Doğru yanıt, iş merkezinin tanımı ve tam mükellefiyetin kapsamıyla doğrudan ilgilidir. 55205520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 3.3. maddesine göre, kanuni merkezi (kuruluş sözleşmesinde belirtilen merkez) veya iş merkezi (işlemlerin fiilen yönetildiği yer) Türkiye'de olan kurumlar 'tam mükellef' sayılırlar. Tam mükellef kurumlar ise gerek Türkiye içinde gerekse Türkiye dışında elde ettikleri kazançların tamamı üzerinden vergilendirilirler. Senaryoda genel müdürün tüm stratejik kararları İstanbul'dan alması, 'iş merkezi'nin Türkiye'de olduğunu kanıtlar ve bu durum şirketi tam mükellef kılarak Almanya'daki kazançlarının da Türkiye'de vergilendirilmesini zorunlu kılar.

Adım Adım Çözüm

1
Mükellefiyet şeklinin belirlenmesi için kanuni ve iş merkezlerinin konumunu analiz etme.
Kanuni merkez Lüksemburg olsa da, yönetimsel kararların İstanbul'dan alınması 'iş merkezi'nin Türkiye'de olduğunu gösterir.
55205520 sayılı KVK Madde 3/43/4 uyarınca iş merkezi, iş işlemlerinin fiilen toplandığı ve yönetildiği yerdir.
2
KVK Madde 3/1 uyarınca tam mükellefiyet şartlarını kontrol etme.
Şirket 'tam mükellef' statüsündedir.
Kanuni veya iş merkezinden herhangi birinin Türkiye'de bulunması tam mükellefiyet için yeterlidir (seçimlik şart).
3
Tam mükellefiyetin vergilendirme kapsamını uygulama.
Şirket, hem Türkiye içindeki hem de Türkiye dışındaki kazançlarının tamamı üzerinden vergilendirilir.
Tam mükellefiyette şahsilik ilkesi gereği dünya genelindeki kazançlar vergi matrahına dahil edilir.

Anahtar Kavram

İş Merkezi ve Tam Mükellefiyet İlişkisi
Bu soruyu puanla