Soru

Zorluk: ZorEkonomik Sınıflandırma: Yatırım Giderleri

Modern maliye teorisinde ve ülkemizdeki bütçe uygulamalarında kamu harcamaları; fayda sağlama süreleri, devletin mal varlığına olan etkileri ve nitelikleri dikkate alınarak ekonomik bir ayrıma tabi tutulmaktadır. Bu bağlamda, idarelerin sabit sermaye oluşumu sağlayan işlemleri ile faydası genellikle bir bütçe yılını aşmayan olağan harcamaları farklı bütçe tertiplerinden izlenmektedir.

Buna göre, bölgesel bir hidroelektrik santrali kapasite geliştirme projesini yürüten bir kamu kurumunun gerçekleştirdiği aşağıdaki ödemelerden hangisi, niteliği gereği yatırım (sermaye) giderleri sınıfında yer almalıdır?

  1. Tesisin toplam elektrik üretim hacmini kalıcı biçimde artırmak üzere sisteme yeni entegre edilen yüksek kapasiteli jeneratörlerin alım bedeliCevap
  2. B
    Mevcut mekanik aksamın olağan işleyişini sürdürmek ve yıpranma payını telafi etmek amacıyla yapılan periyodik bakım masrafları
  3. C
    Kapasite geliştirme faaliyetlerinden olumsuz etkilenen çevre köylerdeki vatandaşlara herhangi bir hizmet karşılığı olmaksızın yapılan nakdi destek ödemeleri
  4. D
    Yenileme çalışmaları boyunca şantiye sahasında denetim faaliyetini yürüten kurum mühendislerine ödenen geçici görev yollukları ve arazi tazminatları
  5. E
    İnşaat sürecinin koordinasyonu için kurulan geçici idari ofislerin aydınlatma, haberleşme ve günlük kırtasiye malzemesi tüketim giderleri

Cevap

Tesisin üretim hacmini kalıcı biçimde artıran yüksek kapasiteli jeneratörlerin alım bedelini ifade eden seçenek doğru cevaptır.
Ekonomik sınıflandırma sistematiğine göre yatırım (sermaye) giderleri; idarelerin fiziki sermaye stokunu büyüten, mal varlığını artıran ve ekonomik ömrü en az bir yıl olan harcamalardır. Bir tesisin üretim kapasitesini yapısal ve kalıcı olarak artıran yeni jeneratör (makine-teçhizat) alımları, devlet mal varlığına doğrudan değer kattığı için sermaye gideri sınıfında raporlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Yatırım (sermaye) giderlerinin temel ayırt edici özelliklerini tespit et.
Sermaye giderleri; faydası bir bütçe yılını aşan, devletin fiziki sermaye stokuna veya mal varlığına net ilave yapan (makine-teçhizat, inşaat, esaslı onarım) harcamalardır.
Seçeneklerdeki işlemlerin ekonomik etkilerini sınıflandırabilmek için temel kriterin belirlenmesi gerekir.
2
Seçeneklerde yer alan ödemelerin ekonomik etkilerini analiz et.
Rutin onarım (olağan bakım), personel yollukları ve günlük tüketim malzemeleri kısa vadeli fayda sağladığı için cari giderdir. Karşılıksız ödemeler ise doğrudan transfer gideridir.
Cari harcamalar ile sermaye harcamaları arasındaki özellikle bakım/esaslı onarım ayrımını netleştirmek.
3
Kalıcı kapasite artışı sağlayan işlemi belirle.
Yeni entegre edilen jeneratör alımı, fiziki bir makine-teçhizat yatırımı olup tesisin ömrünü ve kapasitesini artırdığından sermaye gideri şartlarını tam olarak karşılar.
Soruda istenen sabit sermaye oluşumu sağlayan işlemin kesin olarak saptanması.

Anahtar Kavram

Sermaye (Yatırım) Giderleri Kavramı ve Nitelikleri
Bu soruyu puanla