Examkin

Soru

Zorluk: OrtaFayda ve Maliyetlerin Sınıflandırılması

Sağlık Bakanlığı tarafından kırsal bölgelerde "Gezici Sağlık Taraması ve Erken Teşhis Ağı" projesi hayata geçirilmiştir. Bu projenin maliyet-fayda analizi (MFA) raporunda aşağıdaki etki kalemlerine yer verilmiştir:

I. Erken teşhis sayesinde hastaların ilerleyen dönemlerdeki yüksek maliyetli tedavi masraflarından kurtulması
II. Sağlık taraması yapılan bölgelerdeki görevli personelin harcamaları nedeniyle yerel esnafın gelirlerinde yaşanan artış
III. Vatandaşların kendilerini devlet güvencesinde hissetmelerinden doğan psikolojik huzur ve yaşam kalitesindeki artış

Buna göre, projenin maliyet-fayda analizinde yer alan bu kalemlerin sınıflandırılması aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

  1. I. Gerçek (Maddi) fayda, II. Parasal (Pekünyer) fayda, III. Maddi olmayan (İntangible) faydaCevap
  2. B
    I. Cari fayda, II. Transfer faydası, III. Dışsal fayda
  3. C
    I. Parasal (Pekünyer) fayda, II. Gerçek (Maddi) fayda, III. Dolaylı fayda
  4. D
    I. Fonksiyonel fayda, II. Ekonomik fayda, III. Maddi olmayan (İntangible) fayda
  5. E
    I. Doğrudan fayda, II. Maddi olmayan (İntangible) fayda, III. Parasal (Pekünyer) fayda

Cevap

Maliyet-fayda analizinde tedavi masraflarından tasarruf gerçek (maddi) fayda, yerel esnafın gelir artışı parasal (pekünyer) fayda, psikolojik huzur ise maddi olmayan (intangible) fayda olarak sınıflandırılır.
Doğru sınıflandırma şöyledir: Hastaların tedavi masraflarından kurtulması, reel bir kaynak tasarrufu sağladığından 'Gerçek (Maddi)' faydadır. Görevlilerin harcamalarıyla esnafın gelirinin artması, net bir üretim artışı değil sadece bir talep/gelir transferi (fiyat etkisi) olduğundan 'Parasal (Pekünyer)' faydadır ve MFA'da genellikle dikkate alınmaz. Devlet güvencesi hissi ve psikolojik huzur ise piyasa fiyatıyla ölçülemeyen ancak refahı artıran bir unsur olduğundan 'Maddi olmayan (İntangible)' faydadır.

Adım Adım Çözüm

1
I. öncüldeki 'yüksek maliyetli tedavi masraflarından kurtulma' durumunu analiz et.
Bu durum, toplumun reel kaynaklarında net bir tasarruf yarattığı için Gerçek (Reel) veya Maddi (Tangible) faydadır.
Toplumun üretim ve tüketim kapasitesinde fiili bir artış veya kaynak tasarrufu yaratan etkiler gerçek faydadır.
2
II. öncüldeki 'yerel esnafın gelirlerinde yaşanan artış' durumunu analiz et.
Bu durum Parasal (Pekünyer) fayda olarak sınıflandırılır.
Esnafın gelir artışı, toplumda yeni bir üretim kapasitesi yaratmaz; sadece harcamaların bir bölgeden/kişiden diğerine transfer edilmesi (fiyat mekanizması yoluyla el değiştirmesi) anlamına gelir ve mükerrer sayımı önlemek için analize dahil edilmez.
3
III. öncüldeki 'psikolojik huzur ve yaşam kalitesi' durumunu analiz et.
Bu durum piyasada fiyatlandırılamadığı için Maddi Olmayan (İntangible) faydadır.
Toplumsal refahı artıran ancak parasal olarak ölçülmesi veya piyasa fiyatı bulunması çok zor olan estetik, psikolojik ve çevresel değerler maddi olmayan faydalardır.
4
Seçenekleri bütçe sınıflandırması çeldiricileri açısından ele.</action>
Cari, fonksiyonel, transfer gibi kavramlar bütçe sınıflandırmasına aittir, MFA sınıflandırmasına değil.
MFA, projenin toplumsal refah üzerindeki reel ve parasal etkilerini ölçerken bütçe sistematiğini kullanmaz.

Anahtar Kavram

Maliyet-Fayda Analizinde Fayda Türleri (Gerçek, Parasal, Maddi Olmayan)
Bu soruyu puanla

Konular

Fayda ve Maliyetlerin Sınıflandırılması

Bu konudan daha fazla soru