Soru

Zorluk: ZorEnflasyonla Mücadelede Borçlanma Politikası

Bir ülkede toplam harcamaların üretim kapasitesini sürekli olarak aşması sonucunda fiyatlar genel düzeyinde kalıcı ve yüksek oranlı artışlar gözlemlenmektedir. Maliye otoritesi, bu dengesizliği gidermek amacıyla vergi ve harcama araçlarının esnekliğinin yetersiz kaldığını saptamış ve Hazine'nin piyasa işlemlerini daraltıcı bir makroekonomik araç olarak devreye sokma kararı almıştır.

Bu makroekonomik konjonktürde, Hazine'nin uygulayacağı borçlanma stratejisinin anti-enflasyonist etkinliğini maksimize etmek için kaynak, fon türü ve borç yönetimi işlemleri açısından aşağıdakilerden hangisini benimsemesi en uygundur?

  1. Banka dışı kesimin aktif nitelikteki fonlarını emmeye yönelik uzun vadeli devlet tahvili ihraç edilmesi ve mevcut kısa vadeli iç borç stokunun tahkime (konsolidasyon) tabi tutulmasıCevap
  2. B
    Ticari bankaların serbest rezervlerine yönelerek yüksek likiditeye sahip kısa vadeli Hazine bonoları satılması ve elde edilen gelirin cari harcamalara tahsis edilmesi
  3. C
    Borçlanma maliyetlerini düşürmek amacıyla Merkez Bankası kaynaklarına öncelik verilmesi ve uzun vadeli mevcut borçların konversiyon (değiştirme) yoluyla kısa vadeli borçlara dönüştürülmesi
  4. D
    Özel kesimin yatırıma yönelmeyen atıl (tasarruf edilmiş) fonlarının emilerek kamu yatırımlarının finansmanında kullanılması yoluyla piyasadaki likidite açığının kapatılması
  5. E
    Piyasa faiz oranlarını aşağı çekmek amacıyla borç stokunun vadesinin kısaltılması ve enflasyon vergisinin olumsuz etkilerini telafi etmek için bireylere yüksek faizli kısa vadeli senetler sunulması

Cevap

Enflasyonla mücadelede en etkili borçlanma politikası, banka dışı kesimin aktif fonlarının uzun vadeli tahvillerle çekilmesi ve mevcut kısa vadeli borçların tahkim (konsolidasyon) işlemine tabi tutulmasıdır.
Doğru stratejiyi belirten ifadede yer alan unsurların tamamı (banka dışı kesim, aktif fonlar, uzun vade ve tahkim) anti-enflasyonist niteliktedir. Banka dışı kesimin harcamaya yönlendireceği (aktif) satın alma gücünün piyasadan çekilmesi talebi daraltır. Bu işlemin uzun vadeli tahvillerle yapılması ve kısa vadeli mevcut borçların konsolide edilmesi (tahkim), ekonomideki fazla likiditeyi uzun süreliğine bağlayarak fiyatlar genel düzeyindeki artış eğilimini kırar.

Adım Adım Çözüm

1
Enflasyonun temel nedenini ve maliye politikasının hedefini belirleme.
Sorudaki enflasyon, toplam harcamaların üretim kapasitesini aşmasından (talep enflasyonu) kaynaklanmaktadır. Hedef, toplam talebi (satın alma gücünü) daraltmaktır.
Uygulanacak politikanın yönünü (daraltıcı) tespit etmek için sorudaki makroekonomik sorunun doğru teşhisi gerekir.
2
Borçlanılacak kaynağın ve fon türünün analiz edilmesi.
Merkez Bankası ve ticari bankalar yerine 'banka dışı kesim'den borçlanılmalıdır. Ayrıca yastık altındaki atıl fonlar yerine, doğrudan tüketime veya yatırıma gidecek olan 'aktif fonlar' piyasadan çekilmelidir.
Atıl fonların borçlanılıp harcanması talebi artırır. Banka dışı kesimin aktif fonlarının çekilmesi ise mevcut talebi doğrudan daraltır.
3
Borçlanmanın vadesi ve borç yönetimi (olağanüstü işlemler) araçlarının değerlendirilmesi.
Borçlanma 'uzun vadeli' olmalı ve piyasadaki likiditeyi azaltmak için mevcut kısa vadeli borçlar 'tahkim (konsolidasyon)' yoluyla uzun vadeye yayılmalıdır.
Kısa vadeli senetler 'yarı para' (likit) özelliği taşıdığından harcama eğilimini artırır. Tahkim, ekonomideki likiditeyi dondurarak enflasyonist baskıyı kırar.

Anahtar Kavram

Enflasyonla Mücadelede Borçlanmanın Kaynağı ve Vadesi
Bu soruyu puanla