Soru

Zorluk: Çok zorZirai Kazançlar

Bay (K), 20262026 takvim yılında iki farklı zirai faaliyet yürütmektedir. Birinci faaliyeti; Bay (L) ile birlikte kurduğu, mülkiyeti bu adi ortaklığa ait olan bir adet biçerdöver ile bölgedeki çiftçilere hizmet verilmesi ve ortaklığa ait arazide tahıl üretilmesidir. İkinci faaliyeti ise tamamen kendisine ait olan, 193193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 5454. maddesinde belirtilen işletme büyüklüğü ölçülerinin (arazi büyüklüğü, ağaç sayısı vb.) oldukça altında kalan şahsi sebze üretimidir.

Buna göre, Bay (K)’nın elde ettiği zirai kazançların vergilendirilmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Bay (K), adi ortaklıktaki payı nedeniyle gerçek usulde vergilendirilirken; şahsi sebze üretimi işletme büyüklüğü ölçülerini aşmadığı için bu faaliyetinden elde ettiği kazanç münhasıran tevkifat suretiyle vergilendirilir.
  2. B
    Adi ortaklığın bir biçerdövere sahip olması ortaklık kazancının gerçek usulde tespitini gerektirse de, mülkiyet şahsa değil ortaklığa ait olduğu için Bay (K)’nın şahsi faaliyeti tevkifat usulünde kalmaya devam eder.
  3. Bay (K), zirai kazancı gerçek usulde tespit edilen bir adi ortaklığa dahil olduğu için, işletme büyüklüğü ölçülerine bakılmaksızın şahsi sebze üretiminden elde ettiği kazancı da gerçek usulde (bilanço veya zirai işletme hesabı esası) beyan etmek zorundadır.Cevap
  4. D
    Biçerdöver mülkiyeti adi ortaklığa ait olduğu için, Bay (K) ancak bu biçerdöveri kendi şahsi sebze üretiminde de bizzat kullanırsa şahsi kazancı gerçek usule tabi olur.
  5. E
    Bay (K)’nın şahsi sebze üretimi işletme büyüklüğü ölçülerinin altında kaldığı için 'küçük çiftçi muaflığı' kapsamında değerlendirilir ve bu kazanç üzerinden hiçbir şekilde vergi ödenmez.

Cevap

Zirai kazancı gerçek usulde tespit edilen bir adi ortaklığa dahil olan mükelleflerin, işletme büyüklüğü ölçülerini aşmasalar dahi şahsi zirai faaliyetleri de gerçek usulde vergilendirilir.
Zirai kazançta vergilendirme usulü belirlenirken 'sirayet kuralı' esastır. 193193 sayılı GVK'nın 5454. maddesi uyarınca, bir biçerdövere sahip olan çiftçiler (veya bu nitelikteki bir ortaklığa dahil olanlar) gerçek usulde vergilendirilir. Yine aynı maddenin son fıkrası gereği, gerçek usule tabi bir adi ortaklığın ortağı olan kişi, kendi adına yürüttüğü ve normalde işletme büyüklüğü ölçülerinin altında kalan (tevkifat usulüne tabi olması gereken) diğer zirai faaliyetleri için de gerçek usulde beyanname vermek zorundadır.

Adım Adım Çözüm

1
Adi ortaklığın mülkiyetindeki varlığı değerlendirmek
Ortaklığın bir adet biçerdövere sahip olduğu belirlenir.
193193 sayılı GVK Madde 54/A154/A-1 uyarınca bir biçerdövere sahip olanlar, diğer ölçülere bakılmaksızın gerçek usule tabidir.
2
Adi ortaklığın vergilendirme usulünü belirlemek
Adi ortaklığın kazancı gerçek usulde tespit edilir.
İşletme büyüklüğü ölçüleri adi ortaklıklarda ortaklık adına bir bütün olarak dikkate alınır ve araç sahipliği bu statüyü belirler.
3
Sirayet (yayılma) kuralını Bay (K)'nın şahsi faaliyetine uygulamak
Şahsi sebze üretimi kazancı da gerçek usule (bilanço veya zirai işletme hesabı) geçer.
GVK Madde 5454'ün son fıkrası uyarınca, gerçek usulde vergilendirilen bir adi ortaklığa dahil olanlar, şahsi zirai faaliyetleri için de gerçek usule tabi olurlar.

Anahtar Kavram

Zirai Kazançta Gerçek Usulün Sirayeti

Daha Fazla Pratik

Gerçek usulden tevkifat usulüne dönüş şartlarını ve bu süreçte geçmesi gereken 'iki yıllık süre' kuralını inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla