Soru

Zorluk: OrtaKaçakçılık Suçları ve Cezaları

Vergi incelemesi neticesinde, mükellef (K)(K)'nın 20242024 takvim yılında sahte fatura düzenlediği ve bu fiilin işlenmesine herhangi bir maddi menfaat gözetmeksizin muhasebecisi (M)(M)'nin yardım ettiği tespit edilmiştir. İnceleme raporuna istinaden mükellef adına üç kat vergi ziyaı cezası kesilmiş ve hapis cezası istemiyle kamu davası açılmıştır. Yargılama devam ederken mükellef (K)(K) vefat etmiştir.

Bu duruma ilişkin 213213 sayılı Vergi Usul Kanunu (VUKVUK) hükümleri çerçevesinde yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Mükellef (K)(K)'nın vefatı nedeniyle hem hapis cezası davası düşer hem de mükellef adına kesilen üç kat vergi ziyaı cezası terkin edilir.
  2. B
    Sahte belge düzenleme fiili için kanunda öngörülen hapis cezası süresi 33 yıldan 88 yıla kadardır.
  3. Muhasebeci (M)(M) fiilden maddi menfaat sağlamadığı için, iştirak hükümleri gereği hapis cezasından tamamen muaf tutulur.Cevap
  4. D
    Kaçakçılık suçuna iştirak edenler hakkında da vergi ziyaı cezası kesilebilir; ancak bu ceza iştirakçiler için bir kat olarak uygulanır.
  5. E
    Mükellef hakkında hapis cezası istenmesi, idari bir yaptırım olan vergi ziyaı cezasının kesilmesine engel teşkil etmez.

Cevap

Maddi menfaat gözetmeksizin kaçakçılık suçuna iştirak eden kişilere hapis cezası verilmeyeceği yönündeki ifade yanlıştır; bu durumdaki kişilere asıl fail için öngörülen cezanın yarısı hükmolunur.
Vergi Usul Kanunu'nun 360360. maddesine göre, kaçakçılık suçlarına iştirak eden ancak bu fiilden maddi bir menfaat gözetmeyen kişiler hapis cezasından muaf tutulmazlar. Sadece kendilerine verilecek hapis cezası, asıl fail için öngörülen cezanın yarısı oranında indirilir. Dolayısıyla tamamen muaf tutulacağı yönündeki seçenek yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kaçakçılık suçunun (sahte belge düzenleme) temel yaptırımını belirle.
VUK 359/b359/b uyarınca 33 yıldan 88 yıla kadar hapis cezası ve 33 kat vergi ziyaı cezasıdır.
Fiil sahte belge düzenleme olduğu için kanundaki en ağır kaçakçılık kategorisindedir.
2
İştirak hükümlerini (VUK 360360) değerlendir.
Menfaat sağlamayan iştirakçiye asıl cezanın yarısı (1,51,5 - 44 yıl arası) hükmolunur.
Kanun koyucu menfaat sağlamayanlara muafiyet değil, cezadan indirim tanımıştır.
3
Ölümün ceza sorumluluğuna etkisini (VUK 372372) analiz et.
Asıl failin vefatı ile hem hapis cezası davası hem de vergi cezaları (ziyaı cezası) düşer.
Cezaların şahsiliği ilkesi gereği hürriyeti bağlayıcı cezalar ve idari para cezaları mirasçılara intikal etmez.
4
Vergi ziyaı cezasının iştirakçilerdeki oranını kontrol et.
İştirakçilere vergi ziyaı cezasının 11 katı uygulanır.
VUK 344344 maddesinin iştirakçiler için öngördüğü özel düzenlemedir.

Anahtar Kavram

Kaçakçılık Suçlarında İştirak ve Ölüm Halinde Cezaların Düşmesi
Bu soruyu puanla