Bir ülkenin Hazine ve Maliye Bakanlığı uzmanları, Orta Vadeli Program hazırlıkları kapsamında makroekonomik hedefleri belirlemektedir. Hazırlanan raporda, ülkede Gini katsayısının yükselme eğiliminde olduğu vurgulanmış ve bütçe politikalarının dikey adaleti sağlayacak şekilde yeniden kurgulanması gerektiği belirtilmiştir.
Buna göre, Gini katsayısını düşürerek dikey adaleti sağlama hedefi doğrultusunda, aşağıdaki kamu harcaması politikalarından hangisinin uygulanması en etkili ve doğrudan sonuç verir?
- Düşük gelirli kesimleri hedefleyen sosyal nitelikli transfer harcamalarının toplam bütçe içindeki payının artırılmasıCevap
- BKamu hizmetlerinin sunumunda görev alan personelin maaşlarını kapsayan cari harcamaların, yatay adalet ilkesi gözetilerek artırılması
- CBölgesel gelişmişlik farklarını gidermek amacıyla, devlete doğrudan mal ve hizmet sağlayan reel kalkınma ve yatırım harcamalarına öncelik verilmesi
- DDevletin piyasadan doğrudan mal alımını ifade eden gerçek (tükenen) harcamaların, geliri yeniden dağıtacağı varsayımıyla genişletilmesi
- ETasarruf sahiplerine yönelik kamu borçlanma faiz ödemelerinin (mali transferlerin) hacminin genişletilmesi
Cevap
Düşük gelirli kesimleri hedefleyen sosyal nitelikli transfer harcamalarının toplam bütçe içindeki payının artırılması seçeneği doğru cevaptır.
Kamu maliyesinde gelir dağılımındaki eşitsizlikleri (Gini katsayısının yüksekliğini) gidermenin ve dikey adaleti (farklı ödeme gücüne sahip olanların farklı muamele görmesi) sağlamanın en doğrudan yolu sosyal transfer harcamalarıdır. Devlet, vergi yoluyla yüksek gelir gruplarından aldığı kaynakları, karşılıksız sosyal yardımlar, sübvansiyonlar ve destek ödemeleri şeklinde düşük gelirli gruplara aktardığında satın alma gücü doğrudan yeniden dağıtılmış olur. Bu durum, gelir dağılımı istatistiklerinde Gini katsayısını doğrudan aşağı çeker.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kamu harcamalarının gelir dağılımına etkisi ve sosyal transferlerin dikey adalet sağlama işlevi