Soru

Zorluk: OrtaDiğer Kazanç ve İratlar

193193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'na göre; ticari bir işletmenin faaliyeti tamamen durdurulduktan veya işletme terk edildikten sonra, bu işletmeye dahil olan marka, imtiyaz ve telif haklarının elden çıkarılmasından doğan kazançlar aşağıdaki gelir unsurlarından hangisinin kapsamında vergilendirilir?

  1. Arızi kazançlarCevap
  2. B
    Değer artış kazançları
  3. C
    Ticari kazançlar
  4. D
    Serbest meslek kazançları
  5. E
    Menkul sermaye iratları

Cevap

Ticari bir işletmenin terkinden sonra işletmeye dahil hakların elden çıkarılmasından doğan kazançlar 'Arızi kazançlar' kapsamında yer alır.
Doğru cevap olan 'Arızi kazançlar' ifadesi, 193193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 8282. maddesinin birinci fıkrasına dayanmaktadır. Bu maddeye göre, ticari bir işletmenin faaliyeti durdurulduktan veya terk edildikten sonra, işletmeye dahil olan hakların (marka, imtiyaz, telif hakları vb.) elden çıkarılması sonucu elde edilen kazançlar arızi kazanç niteliğindedir.

Adım Adım Çözüm

1
İşletmenin hukuki durumunun tespiti.
İşletmenin faaliyetinin tamamen durdurulduğu veya terk edildiği belirlenir.
Gelir vergisinde bir kazancın türünü belirlemek için faaliyetin devam edip etmediği kritik bir öneme sahiptir.
2
Elden çıkarılan unsurların niteliğinin ve zamanlamasının belirlenmesi.
İşletmeye dahil olan marka, imtiyaz ve telif hakları, işletme terk edildikten sonra elden çıkarılmıştır.
Terkten sonra gerçekleştirilen bu işlem, kazancın 'Ticari Kazanç' yerine 'Diğer Kazanç ve İratlar' altına girmesine neden olur.
3
İlgili Kanun maddesi (193193 sayılı GVK Mükerrer Madde 8282) ile eşleştirme.
İşlem 'Arızi Kazanç' olarak tanımlanır.
Kanun koyucu, ticari bir işletmenin faaliyeti durdurulduktan sonra işletme unsurlarının elden çıkarılmasını arızi (süreklilik arz etmeyen) bir işlem olarak kabul etmiştir.

Anahtar Kavram

Ticareti terk edenlerin, terkten sonra elde ettikleri arızi kazançlar.

Daha Fazla Pratik

Arızi kazançlar ile değer artış kazançları arasındaki temel farkları (özellikle istisna uygulamaları açısından) incelemek konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla