Examkin

Soru

Zorluk: ZorTransfer Harcamalarının Alt Türleri

Kamu harcamalarının ekonomik sınıflandırmasında transfer harcamaları; devletin karşılığında doğrudan bir mal veya hizmet satın almaksızın, belirli ekonomik, sosyal veya mali amaçlarla kişi ve kurumlara yaptığı karşılıksız ödemelerdir. Bu harcamalar niteliklerine ve yöneldikleri amaçlara göre çeşitli alt türlere ayrılmaktadır.

Buna göre, aşağıda verilen kamu harcaması örnekleri ve bu harcamaların dahil edildiği transfer harcaması alt türü eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Yurt içi üretimi desteklemek amacıyla enerji KİT'lerinin (Kamu İktisadi Teşebbüsleri) düşük fiyat uygulamasından doğan görev zararlarının bütçeden karşılanması — Ekonomik Transfer
  2. B
    Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından, bütçe açıklarının finansmanı amacıyla geçmiş yıllarda ihraç edilmiş olan devlet iç borçlanma senetlerinin (DİBS) dönemsel faiz ödemelerinin gerçekleştirilmesi — Mali Transfer
  3. Üniversite öğrencilerinin barınma olanaklarını geliştirmek amacıyla, devlete ait yeni yurt binalarının inşası için ihaleyi üstlenen müteahhitlik firmasına hak ediş ödemesi yapılması — Sermaye TransferiCevap
  4. D
    İş gücü piyasasında dezavantajlı grupların istihdam edilebilirliğini artırmak amacıyla, mesleki eğitim kurslarına katılan işsizlere günlük harcırah ödenmesi — Sosyal Transfer
  5. E
    Merkezi yönetim vergi gelirleri tahsilat toplamı üzerinden, kanunla belirlenen oranlar dahilinde büyükşehir belediyelerine ve il özel idarelerine pay aktarılması — Mali Transfer

Cevap

Yanlış olan eşleştirme, devlete ait yeni yurt binalarının inşası için müteahhide yapılan hak ediş ödemelerinin 'Sermaye Transferi' olarak sınıflandırıldığı seçenektir. Bu harcama bir transfer değil, yatırım harcamasıdır.
Devlete ait yeni yurt binalarının inşası için müteahhide yapılan hak ediş ödemeleri, devletin doğrudan bir fiziki sermaye malı elde etmesi (karşılık prensibi) nedeniyle bir transfer harcaması değildir. Bu işlem, devletin malvarlığını artıran bir 'Gerçek Harcama' olup ekonomik sınıflandırmada 'Yatırım Harcaması' olarak tasnif edilir. Sermaye transferi ise devletin mülkiyet edinmeksizin, özel sektörün veya diğer kişi/kurumların sermaye birikimine karşılıksız katkı sağlamasıdır (örneğin bir sanayiciye fabrika kurması için hibe verilmesi). Dolayısıyla müteahhitlik ödemesinin sermaye transferi olarak sınıflandırılması yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki harcamaların devlet açısından doğrudan bir mal veya hizmet karşılığı (quid pro quo) yaratıp yaratmadığı incelenir.
Yurt binası inşası için yapılan hak ediş ödemesi hariç diğer tüm ödemelerin karşılıksız (transfer) niteliğinde olduğu belirlenir.
Gerçek harcama ile transfer harcaması ayrımının temel kriteri, harcama sonucunda kamu kesiminin cari dönemde doğrudan bir üretim faktörü, mal veya hizmet elde edip etmediğidir.
2
Transfer niteliğinde olan harcamaların alt türleri (ekonomik, sosyal, mali) kontrol edilir.
KİT görev zararı ekonomik, tahvil faizi mali, kursiyer harcırahı sosyal ve yerel yönetim payı mali transfer olarak doğru eşleştirilmiştir.
Transfer harcamalarının hangi amaca ve toplumsal gruba yöneldiğini tespit etmek alt sınıflandırma için gereklidir.
3
Karşılıklı olan (gerçek harcama niteliğindeki) yurt binası inşaat ödemesinin sınıflandırması değerlendirilir.
Bu harcama sermaye transferi değil, gerçek bir sermaye oluşumunu ifade eden yatırım harcamasıdır.
Devletin mülkiyetine geçecek fiziki bir varlık üretilmesi işlemi yatırım harcamasıdır; sermaye transferi ise devletin mülkiyet edinmeksizin başka kurumların sermaye oluşumuna karşılıksız destek vermesidir.

Anahtar Kavram

Gerçek ve Transfer Harcaması Ayrımı ile Transfer Harcamalarının Alt Türleri
Bu soruyu puanla

Konular

Transfer Harcamalarının Alt Türleri

Bu konudan daha fazla soru