Soru

Zorluk: ZorKlasik Yaklaşımda Maliye Politikası

Bir ekonomide, piyasa mekanizmasının kaynakları belirli teknoloji yoğun sanayi kollarında yeterince hızlı tahsis edemediği gerekçesiyle, hükümetin bu sektörlere yönelik vergi teşvikleri uygulaması ve söz konusu teşviklerin yaratacağı bütçe açığını iç borçlanma ile finanse etmesi önerilmiştir.

Klasik maliye yaklaşımının temel ilkeleri dikkate alındığında, bu politika önerisine yöneltilecek en temel itiraz aşağıdakilerden hangisi olur?

  1. Vergilemenin tarafsızlık ilkesinin ihlal edilerek piyasanın optimal kaynak tahsisinin bozulması ve borçlanmanın özel sektörün yatırımlarında kullanabileceği fonları emerek sermaye birikimini zayıflatmasıCevap
  2. B
    Bütçe açığıyla finanse edilen mali teşviklerin, marjinal tüketim eğilimi düşük kesimlere yönelmesi durumunda çarpan mekanizmasının zayıf çalışacağı ve toplam talebi yeterince uyaramayacağının öngörülmesi
  3. C
    Uygulanan sektörel vergi teşviklerinin piyasadaki kaynak dağılımı üzerindeki etkinlik etkisinden ziyade, toplumdaki kişisel gelir dağılımında yaratacağı yapısal adaletsizliklerin birincil sorun olarak değerlendirilmesi
  4. D
    Sektörel teşviklerin makroekonomik istikrar amacına hizmet etse de, geleneksel maliye politikasının yalnızca tam istihdamı aktif olarak hedeflemesi nedeniyle bu uygulamanın dar kapsamlı bulunması
  5. E
    Hükümetin sektörel teşvikleri iradi bir müdahale aracı olarak kullanmak yerine, konjonktürel dalgalanmalarda kendiliğinden devreye girerek ekonomiyi dengeleyen otomatik istikrar sağlayıcılara dayanmamasının eleştirilmesi

Cevap

Politika önerisine Klasik yaklaşımın yönelteceği en temel itiraz, vergilemenin tarafsızlık ilkesinin ihlal edilerek piyasanın doğal kaynak tahsisinin bozulması ve devlet borçlanmasının özel sektörün sermaye birikimini zayıflatmasıdır.
Klasik maliye yaklaşımı 'Tarafsız Vergi' ilkesini hararetle savunur; bu ilkeye göre vergiler piyasadaki nispi fiyatları ve dolayısıyla optimal kaynak tahsisini değiştirmemelidir. Ayrıca, bütçe denkliği 'altın kural' niteliğindedir. Devletin olağan harcamalarını veya teşviklerini borçlanma yoluyla finanse etmesi, özel sektörün üretken yatırımlarda kullanabileceği sınırlı tasarruf fonlarını emeceğinden (dışlama/sermaye tahribatı etkisi) şiddetle reddedilir. Bu nedenle teşvikler ve borçlanma ile yapılan iradi sektörel müdahale, Klasik yaklaşımın piyasa özgürlüğü ve denk bütçe ilkelerine doğrudan aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Politika önerisinin temel bileşenlerini analiz etme
Senaryoda hükümet, piyasa işleyişine müdahale ederek spesifik sektörlere vergi teşvikleri vermekte ve bu harcamaları (gelir kaybını) iç borçlanma ile finanse etmektedir.
Soruda eleştirilecek olan eylemleri (kaynak tahsisine müdahale ve borçlanma) net olarak tanımlamak için.
2
Klasik maliye yaklaşımının kaynak tahsisi ve borçlanma ilkelerini belirleme
Klasiklere göre 'Tarafsız Vergi' esastır; vergi, kaynakların doğal piyasa dağılımını bozmamalıdır. Ayrıca devlet bütçesi denk olmalı, borçlanmaya gidilmemelidir çünkü borçlanma, özel sektörün yatırımlarda kullanacağı tasarrufları devlete aktararak sermaye tahribatı yaratır.
Politikanın teorik açıdan hangi kuralları ihlal ettiğini tespit etmek için.
3
Senaryoyu Klasik ilkeler ışığında değerlendirip doğru seçeneğe ulaşma
Sektörel teşvikler tarafsızlık ilkesini ihlal ederek kaynak tahsisini bozar. İç borçlanma ise özel fonları emerek sermaye birikimini engeller. Bu iki itirazın bir arada bulunduğu seçenek doğru yanıttır.
Seçeneklerdeki çeldirici argümanları (Keynesyen çarpan, modern gelir dağılımı vb.) eleyerek Klasik eleştiriye özgü olanı bulmak için.

Anahtar Kavram

Tarafsız Vergi İlkesi ve Klasik Borçlanma Görüşü
Bu soruyu puanla