Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorVergi Hukukunda Zamanaşımı ve Terkin

Mükellef (A)'nın 20202020 takvim yılına ait beyan dışı bıraktığı ticari kazancı 27.12.202527.12.2025 tarihinde vergi dairesi tarafından tespit edilerek aynı gün dosya Takdir Komisyonuna sevk edilmiştir. Takdir Komisyonu kararı 05.01.202705.01 .2027 tarihinde vergi dairesine tevdi edilmiş; vergi dairesi ise bu karara istinaden düzenlediği ihbarnameyi 12.01.202712.01.2027 tarihinde mükellefe usulüne uygun olarak tebliğ etmiştir. Mükellef ise bu süreçte gerçekleşen bir sel felaketi nedeniyle mal varlığının 14\frac{1}{4}'ünü kaybettiğini belirterek borcun silinmesini talep etmiştir.

Bu olayla ilgili olarak 213213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Takdir komisyonunda geçen sürenin zamanaşımını durdurma etkisinin bir yıl ile sınırlı olması nedeniyle, ihbarnamenin tebliğ edildiği tarihte tarh zamanaşımı dolmuştur.Cevap
  2. B
    Dosya tarh zamanaşımı süresi dolmadan Takdir Komisyonuna sevk edildiği için, komisyon kararı ne zaman verilirse verilsin tebliğ işlemi süresinde yapılmış sayılır.
  3. C
    Mükellefin mal varlığındaki kayıp 13\frac{1}{3} oranına ulaşmadığı için sel felaketi nedeniyle terkin talep etmesi mümkün değildir ve yapılan tarhiyat işlemi tarh zamanaşımı süresi içerisinde tamamlanmıştır.
  4. D
    Zamanaşımı süresi vergiyi doğuran olayın gerçekleştiği 20202020 yılı başında işlemeye başladığı için, idarenin 20252025 yılındaki tespiti zaten zamanaşımına uğramış bir borç üzerinedir.
  5. E
    Takdir Komisyonuna sevk işlemi tahsil zamanaşımını kesen bir neden olduğu için, vergi dairesinin 20272027 yılındaki tebliği hukuken geçerlidir.

Cevap

Takdir komisyonunda geçen sürenin bir yılı aşan kısmının zamanaşımını durdurmaması sebebiyle, tebliğ tarihi itibarıyla tarh zamanaşımı gerçekleşmiştir.
Vergi Usul Kanunu'nun 114. maddesine göre tarh zamanaşımı 5 yıldır ve Takdir Komisyonuna sevk bu süreyi durdurur; ancak duran süre 1 yılı aşamaz. 2020 yılı vergisi için 27.12.2025'te duran süreye en fazla 1 yıl eklenebilir. Bu durumda 27.12.2026'da süre tekrar işlemeye başlar ve kalan 5 gün eklendiğinde 01.01.2027'de zamanaşımı dolar. 12.01.2027 tarihinde yapılan tebliğ bu sürenin dışındadır.

Adım Adım Çözüm

1
Zamanaşımı başlangıç ve bitişini tespit etme
2020 yılı vergisi için süre 01.01.2021'de başlar ve normalde 31.12.2025'te biter.
VUK 114'e göre zamanaşımı, vergiyi doğuran olayı takip eden yıl başından itibaren 5 yıldır.
2
Durduran nedeni ve kalan süreyi hesaplama
27.12.2025'teki sevk ile zamanaşımı durmuştur. Bu tarihte normal sürenin dolmasına 5 gün kalmıştır (27, 28, 29, 30, 31 Aralık).
Takdir komisyonuna sevk, tarh zamanaşımını durdurur.
3
Kanuni durma sınırı olan 1 yılı uygulama
Duran süre 27.12.2026 tarihinde (1 yıl sonra) dolmuş ve zamanaşımı tekrar işlemeye başlamıştır.
VUK 114/2 uyarınca, takdir komisyonunda işlemeyen süre her halükarda bir yılı geçemez.
4
Nihai zamanaşımı tarihini belirleme
27.12.2026 tarihine kalan 5 gün eklendiğinde, zamanaşımı 01.01.2027 tarihi mesai bitiminde dolmaktadır.
Duran süre bittiğinde, kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam eder.
5
Tebliğ ve terkin durumunu değerlendirme
12.01.2027 tarihindeki tebliğ, zamanaşımı dolduktan sonra yapıldığı için geçersizdir. Sel felaketi için ise 1/3 kayıp şartı (VUK 115) oluşmamıştır (1/4 < 1/3).
Zamanaşımı dolduktan sonra tarhiyat yapılamaz ve ihbarname tebliğ edilemez.

Anahtar Kavram

Tarh Zamanaşımı ve Takdir Komisyonunun Durdurma Etkisi
Bu soruyu puanla

Konular

Vergi Hukukunda Zamanaşımı ve Terkin

Bu konudan daha fazla soru