Soru

Zorluk: OrtaKaçakçılık Suçları ve Cezaları

Vergi incelemesi sonucunda, defter ve kayıtlarında hesap hilesi yaparak vergi ziyaına sebebiyet verdiği tespit edilen mükellef (K)(K), hakkında kamu davası açılmadan ve vergi dairesince adına herhangi bir ceza kesilmeden önce vefat etmiştir. Bu durumda, söz konusu fiil nedeniyle 213213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359359. maddesi uyarınca öngörülen hapis cezası ve vergi ziyaı cezası ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Mükellefin vefatı nedeniyle hem hapis cezası hem de vergi ziyaı cezası düşer.Cevap
  2. B
    Hapis cezası şahsiliği gereği düşer; ancak vergi ziyaı cezası mali bir yükümlülük olduğu için mirasçılara intikal eder.
  3. C
    Vergi ziyaı cezası, mükellefin ölümünden sonra usulsüzlük cezasına dönüştürülerek mirasçılardan takip edilir.
  4. D
    Kaçakçılık suçlarında kamu düzeni esas alındığından, mükellefin ölümü cezaların infazını ve tahsilini engellemez.
  5. E
    Hapis cezası düşer; ancak vergi ziyaı cezası iştirak hükümlerine göre kanuni temsilcilere rücu edilir.

Cevap

Mükellefin vefatı nedeniyle hem hapis cezası hem de vergi ziyaı cezasının düşeceği yönündeki ifade doğrudur.
Vergi Usul Kanunu'nun 372372. maddesine göre 'ölüm halinde vergi cezası düşer'. Aynı zamanda Türk Ceza Kanunu ve Anayasa'da yer alan 'cezaların şahsiliği' ilkesi uyarınca, failin ölümü hürriyeti bağlayıcı cezaların (hapis) infaz edilmesini veya davanın devam etmesini imkansız kılar. Bu nedenle her iki ceza türü de mükellefin vefatıyla ortadan kalkar.

Adım Adım Çözüm

1
Fiilin hukuki niteliğini belirle
Hesap hilesi yapmak, VUKVUK 359359 kapsamında kaçakçılık suçudur.
Soruda bahsedilen fiilin hangi cezalara (hapis ve vergi ziyaı) tabi olduğunu netleştirmek gerekir.
2
VUKVUK 372372. madde hükmünü uygula
Ölüm halinde vergi cezaları düşer.
İdari para cezası niteliğindeki vergi ziyaı cezasının akıbetini belirlemek için vergi kanunundaki özel hükme bakılmalıdır.
3
TCKTCK 6464. madde ve cezaların şahsiliği ilkesini değerlendir
Sanığın ölümü durumunda kamu davasının düşmesine karar verilir.
Kaçakçılık suçundan kaynaklanan hapis cezasının şahsi mahiyetini doğrulamak gerekir.

Anahtar Kavram

Cezaların Şahsiliği ve Ölümün Etkisi
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla