Soru

Zorluk: OrtaTelafi Edici (Denkleştirici) Hatalar

Bir işletmenin muhasebe kayıtları üzerinde yapılan incelemede şu iki hata belirlenmiştir:

1. İşletme, 2.4002.400 TL tutarında bir demirbaş satın almış; ancak yevmiye kaydında demirbaşlar hesabının borcuna yanlışlıkla 4.2004.200 TL yazılmıştır (Alacak kaydı doğru yapılmıştır).
2. Aynı dönemde, vadesi gelen 5.6005.600 TL tutarındaki bir banka kredisi banka hesabı aracılığıyla ödenmiş; ancak yevmiye kaydında banka hesabının alacağına yanlışlıkla 7.4007.400 TL yazılmıştır (Borç kaydı doğru yapılmıştır).

Bu hataların mizan üzerindeki etkisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Mizan borç ve alacak toplamları birbirine eşit çıkar; ancak her iki toplam da olması gerekenden 1.8001.800 TL fazla görünür.Cevap
  2. B
    Mizan borç toplamı, alacak toplamından 1.8001.800 TL fazla çıkar ve mizan denge vermez.
  3. C
    Hatalar farklı yönlerde yapıldığı için birbirini tamamen yok eder ve mizan toplamları doğru değerleri yansıtır.
  4. D
    Mizan borç ve alacak toplamları birbirine eşit çıkar; ancak her iki toplam da olması gerekenden 3.6003.600 TL fazla görünür.
  5. E
    Mizan alacak toplamı, borç toplamından 1.8001.800 TL eksik çıkar.

Cevap

Mizan borç ve alacak toplamları birbirine eşit çıkar; ancak her iki toplam da olması gerekenden 1.8001.800 TL fazla görünür.
Doğru yanıt, mizan denkliğinin korunduğunu ancak toplamların hatalı olduğunu belirten ifadedir. Birinci işlemde borç tarafı 1.8001.800 TL fazla yazılmış, ikinci işlemde ise alacak tarafı yine 1.8001.800 TL fazla yazılmıştır. Borç ve alacak sütunları eşit miktarda arttığı için mizan denge vermeye devam eder (denkleşir), ancak genel toplamlar gerçekte olması gerekenden 1.8001.800 TL yüksek görünür.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci hatanın mizan sütunları üzerindeki etkisini hesapla
Borç tarafı 1.8001.800 TL fazla (4.2002.400=1.8004.200 - 2.400 = 1.800 TL)
Yevmiye kaydının borç tarafına doğru tutardan daha yüksek bir rakam yazılmıştır.
2
İkinci hatanın mizan sütunları üzerindeki etkisini hesapla
Alacak tarafı 1.8001.800 TL fazla (7.4005.600=1.8007.400 - 5.600 = 1.800 TL)
Yevmiye kaydının alacak tarafına doğru tutardan daha yüksek bir rakam yazılmıştır.
3
İki hatanın mizan dengesi üzerindeki birleşik etkisini analiz et
Borç Toplamı: +1.800+1.800 TL, Alacak Toplamı: +1.800+1.800 TL. Sonuç: Borç = Alacak
Zıt taraflarda yapılan eşit miktardaki hatalar mizan denkliğini bozmaz; bu durum 'Telafi Edici Hata' olarak adlandırılır.

Anahtar Kavram

Telafi Edici (Denkleştirici) Hatalar

İpuçları

1
Her iki işlemde de yapılan hatanın miktarını (4.2002.4004.200-2.400 ve 7.4005.6007.400-5.600) ayrı ayrı hesaplayın.
2
Birinci hatanın mizanın sadece 'Borç' sütununu, ikinci hatanın ise sadece 'Alacak' sütununu etkilediğine dikkat edin.
3
Borç ve alacak tarafları aynı miktarda arttığında mizan toplamları arasındaki eşitlik bozulur mu?

Daha Fazla Pratik

Mizan denkliğini bozmayan diğer hata türlerini (unutma, hesap ismi hatası vb.) inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Hataları basit bir mizan tablosu üzerinde canlandırarak toplamların nasıl değiştiğini görebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla