Soru

Zorluk: OrtaDöviz ve Efektif İşlemleri

12.04.202612.04.2026 tarihinde işletme, bankadaki vadesiz EUR hesabında 11 EUR =35,00= 35,00 TL kuru üzerinden kayıtlı olan 8.0008.000 EUR tutarındaki mevduatını, yurt dışı bayi toplantısında yapılacak harcamalarda kullanmak üzere bankadan efektif (nakit) olarak çekmiştir. Banka, işlem anında efektif satış kurunu 11 EUR =35,25= 35,25 TL olarak uygulamıştır. Buna göre, işletmenin bu işleme ilişkin yapması gereken muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    100 KASA (Efektif EUR) 280.000 (B) / 102 BANKALAR (Döviz EUR) 280.000 (A)
  2. B
    100 KASA (Efektif EUR) 282.000 (B) / 102 BANKALAR (Döviz EUR) 282.000 (A)
  3. 100 KASA (Efektif EUR) 282.000 (B) / 102 BANKALAR (Döviz EUR) 280.000 (A), 646 KAMBİYO KARLARI 2.000 (A)Cevap
  4. D
    100 KASA (Efektif EUR) 280.000 (B), 656 KAMBİYO ZARARLARI 2.000 (B) / 102 BANKALAR (Döviz EUR) 282.000 (A)
  5. E
    102 BANKALAR (Döviz EUR) 282.000 (B) / 100 KASA (Efektif EUR) 282.000 (A)

Cevap

Kasaya 282.000282.000 TL borç, Bankalar hesabına 280.000280.000 TL alacak ve Kambiyo Karları hesabına 2.0002.000 TL alacak kaydedilen seçenek doğrudur.
İşletme bankadaki vadesiz döviz hesabından nakit çektiğinde, banka hesabındaki dövizin kayıtlı maliyet değeri (280.000280.000 TL) alacaklandırılarak kapatılır. Kasaya giren nakit (efektif) ise o günkü cari kur üzerinden (282.000282.000 TL) borçlandırılır. Aradaki 2.0002.000 TL'lik olumlu fark, işletme lehine oluştuğu için '646 Kambiyo Karları' hesabında takip edilir. Bu kayıt hem 'Dönemsellik' hem de 'Maliyet Esası' kavramlarına uygundur.

Adım Adım Çözüm

1
Bankadaki döviz hesabından çıkan tutarın kayıtlı değerini (maliyetini) hesaplayın.
8.0008.000 EUR ×35,00\times 35,00 TL/EUR =280.000= 280.000 TL
102 Bankalar hesabı döviz bazlı takip edildiğinde, çıkışlar kayıtlı değer (tarihsel maliyet) üzerinden yapılır.
2
Kasaya giren efektif (nakit) tutarın işlem tarihindeki piyasa değerini hesaplayın.
8.0008.000 EUR ×35,25\times 35,25 TL/EUR =282.000= 282.000 TL
Varlık hesaplarına girişler, işlemin gerçekleştiği tarihteki cari kur üzerinden yapılır.
3
Kayıtlı değer ile işlem değeri arasındaki farkı belirleyin ve yevmiye maddesini oluşturun.
282.000280.000=2.000282.000 - 280.000 = 2.000 TL (Olumlu fark)
İşlem tarihindeki kurun kayıtlı kurdan yüksek olması, varlığın TL karşılığı arttığı için kambiyo karı oluşturur.

Anahtar Kavram

Döviz ve Efektif Dönüşümünde Kayıtlı Değer Esası ve Kur Farkı Muhasebeleştirmesi

İpuçları

1
Bankadan çıkan dövizin işletme kayıtlarında hangi kurla yer aldığını (35,0035,00) ve çekilen nakdin işlem tarihindeki değerini (35,2535,25) ayrı ayrı hesaplayın.
2
Kasa hesabına (100) yapılacak girişin, işlem anındaki kur ile çarpılması gerektiğini; Bankalar hesabından (102) yapılacak çıkışın ise kayıtlı kur üzerinden olması gerektiğini unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Kurun düştüğü bir senaryoda (örneğin kayıtlı kur 35 iken işlem kuru 34,50), farkın 656 Kambiyo Zararları hesabına nasıl kaydedileceğini çalışın.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla