Soru

Zorluk: KolayYenileme Fonu Uygulaması

İşletme, üretim faaliyetlerinde kullandığı bir demirbaşı yenilemek amacıyla satmış ve bu satış sonucunda oluşan kârı 549549 Özel Fonlar hesabına kaydetmiştir. İşletme, takip eden dönemde yeni bir demirbaş satın almış ve bu varlık için amortisman ayırmaya başlamıştır. Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre, yeni alınan demirbaşın amortisman tutarının yenileme fonundan mahsup edilmesi işleminde borçlandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    257257 Birikmiş Amortismanlar
  2. 549549 Özel FonlarCevap
  3. C
    632632 Genel Yönetim Giderleri
  4. D
    679679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar
  5. E
    770770 Genel Yönetim Giderleri

Cevap

Yeni alınan demirbaşın amortismanı, yenileme fonu (549 Özel Fonlar) tükenene kadar bu fon hesabından mahsup edilir; bu nedenle işlemde 549 Özel Fonlar hesabı borçlandırılır.
Vergi Usul Kanunu (328328. madde) gereği, yenileme amacıyla satılan iktisadi kıymetlerden elde edilen kâr, pasifte geçici bir fon hesabında (549549 Özel Fonlar) bekletilir. Yeni kıymet satın alındığında, bu kıymet için ayrılacak amortisman tutarları fondaki bu kâr bitene kadar fon hesabından mahsup edilir. Bu mahsup kaydında, kâr tutarının azaldığını göstermek için pasif karakterli bir hesap olan 'Özel Fonlar' hesabı borçlandırılırken, amortismanın biriktiğini göstermek için 'Birikmiş Amortismanlar' hesabı alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Yenileme fonunun amacını belirleme
Duran varlık satış kârının vergisini, yeni varlık alınana kadar ertelemek.
İşletmenin finansal yapısını koruyarak varlıklarını yenilemesini teşvik etmek.
2
Amortisman mahsup mekanizmasını anlama
Yeni varlık için hesaplanan amortisman gider yazılmak yerine fondaki kârdan düşülür.
VUK madde 328 uyarınca kârın vergilendirilmesi amortisman süresine yayılır.
3
Muhasebe kaydını oluşturma
Borç: 549 Özel Fonlar, Alacak: 257 Birikmiş Amortismanlar.
Pasif karakterli fon hesabındaki azalış borç taraflı izlenir.

Anahtar Kavram

Yenileme Fonu Mahsup İşlemi

İpuçları

1
Yenileme fonu pasif karakterli bir hesaptır ve mahsup edildiğinde azalır.
2
Yeni varlık için ayrılan amortisman gider yazılmak yerine, fondaki kârın erimesini sağlar.
3
Amortisman kaydında alacak tarafında her zaman '257 Birikmiş Amortismanlar' yer alır. Borç tarafında ise gider hesabı yerine fon hesabı kullanılır.

Daha Fazla Pratik

Fon hesabında kalan tutarın 33 yıl sonunda hâlâ bitmemesi durumunda hangi hesaba aktarılacağını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla