Soru

Zorluk: ZorTicari Alacaklar

İşletme, vadesi gelen 150.000150.000 TL nominal değerli bir alacak senedini tahsil edemediği için 1.5001.500 TL noter masrafı ödeyerek protesto ettirmiştir. Ardından borçludan 30.00030.000 TL nakit tahsilat yapılmış, kalan tutar için icra takibi başlatılmıştır. Söz konusu alacağın 50.00050.000 TL'lik kısmı için gayrimenkul rehni (ipotek) bulunmaktadır. İşletme, dönem sonunda şüpheli hale gelen bu alacak için karşılık ayırmaya karar vermiştir.

Buna göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken karşılık ayırma kaydında borçlandırılacak hesap ve tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 654 Karşılık Giderleri hesabı 71.50071.500 TLCevap
  2. B
    654 Karşılık Giderleri hesabı 121.500121.500 TL
  3. C
    129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) hesabı 71.50071.500 TL
  4. D
    654 Karşılık Giderleri hesabı 70.00070.000 TL
  5. E
    654 Karşılık Giderleri hesabı 101.500101.500 TL

Cevap

İşletmenin yapması gereken yevmiye kaydında '654 Karşılık Giderleri' hesabı 71.50071.500 TL tutarında borçlandırılmalıdır.
İşletme vadesinde ödenmeyen senet için noter masrafı ödediğinde bu tutar alacağın maliyetine eklenir (150.000+1.500=151.500150.000 + 1.500 = 151.500 TL). Yapılan 30.00030.000 TL'lik tahsilat sonrası kalan 121.500121.500 TL şüpheli hale gelmiştir. Ancak ihtiyatlılık kavramı ve vergi mevzuatı hükümlerine göre, teminatlı alacaklar için karşılık ayrılamayacağından, 50.00050.000 TL'lik ipotekli kısım düşülerek sadece teminatsız kalan 71.50071.500 TL için karşılık ayrılmalıdır. Karşılık ayırma kaydında gider hesabı olan '654 Karşılık Giderleri' borçlandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam alacak tutarının hesaplanması
150.000+1.500=151.500150.000 + 1.500 = 151.500 TL
Noter protesto masrafları alacağın maliyetine eklenerek borçludan talep edilir.
2
Şüpheli hale gelen net tutarın belirlenmesi
151.50030.000=121.500151.500 - 30.000 = 121.500 TL
Yapılan nakit tahsilat toplam alacaktan düşülerek kalan kısım için takip başlatılır.
3
Karşılık ayrılacak (teminatsız) tutarın hesaplanması
121.50050.000=71.500121.500 - 50.000 = 71.500 TL
İhtiyatlılık kavramı ve VUK hükümleri gereği, şüpheli alacağın teminatlı (ipotek, teminat mektubu vb.) kısmı için karşılık ayrılamaz.
4
Yevmiye kaydının yapılması
654 Karşılık Giderleri (B) 71.50071.500 / 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (A) 71.50071.500
Karşılık ayırma işlemi dönem gideri olarak muhasebeleştirilir.

Anahtar Kavram

Teminatlı şüpheli ticari alacaklar için karşılık ayrılamaması kuralı.

Daha Fazla Pratik

Şüpheli alacağın bir sonraki dönemde tahsil edilmesi durumunda 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabının nasıl kullanılacağını inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla