Soru

Zorluk: ZorStokların Envanteri ve Değerlemesi

Yıldız İşletmesi'nin 31.12.202531.12.2025 tarihi itibarıyla envanter işlemlerine ilişkin verileri aşağıdadır:

Kalem / BilgiTutar / Değer
153153 Ticari Mallar Hesabı Borç Kalanı450.000450.000 TL
Fiili Sayım Sonucunda Depoda Bulunan Stok430.000430.000 TL
Sayım Noksanlığının Normal Fire Kısmı8.0008.000 TL
Mevcut Stokların Tahmini Satış Fiyatı410.000410.000 TL
Tahmini Satış Giderleri12.00012.000 TL

Noksanlığın normal fire dışında kalan kısmının nedeni belirlenemeyen bir hırsızlık olayından kaynaklandığı ve stokların sigorta güvencesinin bulunmadığı tespit edilmiştir. İşletme, değer düşüklüğü için ihtiyatlılık kavramı gereği karşılık ayırma kararı almıştır.

Bu verilere göre, işletmenin dönem sonunda yapacağı noksanlık çözümü ve değerleme kayıtları sonucunda "654654 Karşılık Giderleri" ve "689689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar" hesaplarının borç taraflarına kaydedilecek tutarlar aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. 654654 Karşılık Giderleri: 32.00032.000 TL; 689689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar: 12.00012.000 TLCevap
  2. B
    654654 Karşılık Giderleri: 20.00020.000 TL; 689689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar: 12.00012.000 TL
  3. C
    654654 Karşılık Giderleri: 32.00032.000 TL; 689689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar: 20.00020.000 TL
  4. D
    654654 Karşılık Giderleri: 52.00052.000 TL; 689689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar: 12.00012.000 TL
  5. E
    654654 Karşılık Giderleri: 32.00032.000 TL; 689689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar: 8.0008.000 TL

Cevap

İşletmenin 654 Karşılık Giderleri hesabına 32.000 TL, 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar hesabına ise 12.000 TL borç kaydı yapması gerekmektedir.
Doğru cevap, sayım noksanlığının analiz edilmesi ve stokların net gerçekleşebilir değerinin doğru hesaplanmasına dayanır. Toplam 20.00020.000 TL'lik noksanlığın 8.0008.000 TL'si normal fire olduğundan, kalan 12.00012.000 TL'lik hırsızlık kaybı "689689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar" hesabına borç kaydedilir. Değerleme tarafında ise, depodaki 430.000430.000 TL maliyetli malın net gerçekleşebilir değeri (410.00012.000410.000 - 12.000) 398.000398.000 TL olarak bulunur. Bu durumda oluşan 32.00032.000 TL'lik değer kaybı için "654654 Karşılık Giderleri" hesabına borç kaydı yapılır.

Adım Adım Çözüm

1
Sayım noksanlığı tutarının hesaplanması
450.000430.000=20.000450.000 - 430.000 = 20.000 TL
Mizan borç kalanı ile fiili sayım tutarı arasındaki fark toplam noksanlığı verir.
2
Noksanlığın nedenlerine göre dağıtılması
Normal Fire: 8.0008.000 TL; Olağandışı Noksan: 20.0008.000=12.00020.000 - 8.000 = 12.000 TL
Normal fire maliyete (621) eklenirken, sigortasız hırsızlık gibi nedenler olağandışı gidere (689) kaydedilir.
3
Mevcut stokların net gerçekleşebilir değerinin (NGD) bulunması
410.00012.000=398.000410.000 - 12.000 = 398.000 TL
Net gerçekleşebilir değer, tahmini satış fiyatından tahmini satış giderlerinin düşülmesiyle hesaplanır.
4
Ayrılacak karşılık tutarının (değer düşüklüğü) hesaplanması
430.000398.000=32.000430.000 - 398.000 = 32.000 TL
İhtiyatlılık kavramı gereği, mevcut stokların maliyet bedeli ile NGD arasındaki fark için karşılık (654) ayrılır.

Anahtar Kavram

Stok değerlemesinde maliyet bedeli ile net gerçekleşebilir değerin karşılaştırılması ve sayım noksanlıklarının niteliğine göre muhasebeleştirilmesi.

İpuçları

1
Önce toplam sayım noksanlığını bulup bunu normal ve olağandışı olarak ikiye ayırın.
2
Stok değer düşüklüğü karşılığı ayrılırken depodaki gerçek miktar ile bu miktarın satıştan elde edilecek net tutarı (NGD) karşılaştırılmalıdır.
3
Net Gerçekleşebilir Değer = Tahmini Satış Fiyatı - Tahmini Satış Giderleri formülünü kullanarak karşılık giderini hesaplayın.

Daha Fazla Pratik

Stok değer düşüklüğü karşılığı ayrılan bir malın daha sonra maliyet bedelinin üzerinde veya altında satılması durumunda yapılacak muhasebe kayıtlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla