Examkin

Soru

Zorluk: OrtaYasal Yedek Akçelerin Hesaplanması ve Kaydı

Ardaş Anonim Şirketi’nin 20252025 yılı dönem sonu kâr dağıtımı öncesindeki bazı hesap bakiyeleri ve mali verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap / Kalem AdıTutar (TL)
Ödenmiş Sermaye1.000.0001.000.000
I. Tertip Yasal Yedek Akçe Bakiyesi192.000192.000
Dönem Net Kârı300.000300.000
Geçmiş Yıllar Zararları40.00040.000

Türk Ticaret Kanunu (TTK) hükümleri uyarınca, işletmenin 20252025 yılı kârından ayırması gereken I. tertip yasal yedek akçe tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    13.00013.000
  2. 8.0008.000Cevap
  3. C
    15.00015.000
  4. D
    200.000200.000
  5. E
    260.000260.000

Cevap

İşletmenin ayırması gereken I. tertip yasal yedek akçe tutarı 8.0008.000 TL'dir.
Doğru cevap olan 8.0008.000 TL tutarı, işletmenin yasal yedek akçe tavanına ulaşması için gereken son dilimdir. İşletmenin ödenmiş sermayesi 1.000.0001.000.000 TL olduğu için ayrılması gereken toplam I. tertip yedek akçe üst sınırı 200.000200.000 TL'dir. Mevcut bakiye 192.000192.000 TL olduğuna göre, işletme en fazla 8.0008.000 TL daha yedek ayırabilir. Her ne kadar dönem kârı üzerinden yapılan hesaplama (260.000×%5=13.000260.000 \times \%5 = 13.000 TL) daha yüksek bir tutar çıkarsa da, yasal sınır nedeniyle sadece 8.0008.000 TL ayrılabilmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Yasal yedek akçe üst sınırının (tavan) hesaplanması
1.000.000×%20=200.0001.000.000 \times \%20 = 200.000 TL
TTK'ya göre I. tertip yasal yedek akçe, ödenmiş sermayenin %20'sine ulaşıncaya kadar ayrılır.
2
Sınıra ulaşmak için kalan boşluğun (limit) belirlenmesi
200.000−192.000=8.000200.000 - 192.000 = 8.000 TL
Mevcut bakiye ile tavan arasındaki fark, o yıl en fazla ne kadar yedek ayrılabileceğini gösterir.
3
Dönem kârı üzerinden ayrılması gereken potansiyel tutarın hesaplanması
(300.000−40.000)×%5=13.000(300.000 - 40.000) \times \%5 = 13.000 TL
I. tertip yasal yedek akçe, dönem net kârından varsa geçmiş yıl zararları düşüldükten sonra kalan tutarın %5'i olarak hesaplanır.
4
Hesaplanan tutar ile limitin karşılaştırılması
min⁡(13.000,8.000)=8.000\min(13.000, 8.000) = 8.000 TL
Hesaplanan potansiyel tutar (13.00013.000 TL), kalan limit olan 8.0008.000 TL'yi aştığı için sadece limit kadar (8.0008.000 TL) yedek ayrılabilir.

Anahtar Kavram

I. Tertip Yasal Yedek Akçe Tavan Sınırı ve Matrah Hesaplaması

İpuçları

1
Önce yasal yedek akçenin ulaşması gereken %20'lik tavan tutarını hesaplayın.
2
Mevcut yedek akçe bakiyesi ile tavan arasındaki farkı bulup, kâr üzerinden hesapladığınız %5'lik tutar ile karşılaştırın.
3
Dönem kârı üzerinden %5 hesaplarken geçmiş yıl zararlarını kârdan düşmeyi unutmayın. Eğer bu hesaplanan tutar kalan limiti aşıyorsa, sadece limiti baz almalısınız.

Daha Fazla Pratik

II. tertip yasal yedek akçe hesaplaması gerektiren bir kâr dağıtım tablosu sorusu çözerek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Yasal yedek akçe hesaplamasında 'Sınır Kontrolü' şu formülle basitleştirilebilir: Ayrılacak Tutar = Min [ (Kâr - Zarar) x %5 ; (Sermaye x %20 - Mevcut Yedekler) ]
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Yasal Yedek Akçelerin Hesaplanması ve Kaydı

Bu konudan daha fazla soru