Soru

Zorluk: Çok zorStoklar

İşletme, ticari faaliyetlerinde kullanmak üzere 150.000150.000 TL tutarında ticari malı veresiye olarak satın almıştır. Satıcı tarafından düzenlenen faturada 10.00010.000 TL tutarında vade farkı ve 5.0005.000 TL tutarında ticari iskonto yer almaktadır. Ayrıca, malların işletmeye nakliyesi için 8.0008.000 TL nakliye bedeli ve 2.0002.000 TL sigorta bedeli nakit olarak ödenmiştir. Mallar işletme deposuna alındıktan sonra, depolama ve muhafaza işlemleri için 3.0003.000 TL tutarında harcama yapılmıştır. Dönem sonunda yapılan envanter ve değerleme çalışmalarında, bu malların net gerçekleşebilir değerinin 135.000135.000 TL olduğu ve bu düşüşün süreklilik arz ettiği tespit edilmiştir.

Vergi Usul Kanunu (VUK) ve Tekdüzen Hesap Planı (THP) ilkeleri dikkate alındığında, ihtiyatlılık kavramı gereği bu stoklar için dönem sonunda ayrılması gereken "Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı" tutarı kaç TL'dir?

  1. 30.00030.000Cevap
  2. B
    20.00020.000
  3. C
    33.00033.000
  4. D
    35.00035.000
  5. E
    25.00025.000

Cevap

Otuz bin TL tutarındaki stok değer düşüklüğü karşılığı ayrılmalıdır.
Muhasebe ilkeleri ve Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde stokların maliyeti, alış fiyatına alışla ilgili yapılan tüm doğrudan giderlerin eklenmesi ve yapılan ticari iskontoların düşülmesiyle bulunur. Ayrıca faturada yer alan vade farkları da stok maliyetine dahil edilir. Yapılan hesaplamada 150.000150.000 TL brüt bedelden 5.0005.000 TL iskonto düşülmüş; 10.00010.000 TL vade farkı, 8.0008.000 TL nakliye ve 2.0002.000 TL sigorta eklenerek toplam maliyet 165.000165.000 TL olarak bulunmuştur. Piyasa değeri 135.000135.000 TL olduğu için ortaya çıkan 30.00030.000 TL'lik fark, değer kaybı %10 sınırını da aştığından karşılık olarak ayrılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Ticari malların maliyet bedelini hesaplayınız.
150.0005.000+10.000+8.000+2.000=165.000150.000 - 5.000 + 10.000 + 8.000 + 2.000 = 165.000 TL
Maliyet esası gereği; brüt fiyattan iskontolar düşülür, faturadaki vade farkı ve alışla ilgili doğrudan giderler (nakliye, sigorta vb.) eklenir.
2
Dönem gideri niteliğindeki harcamaları ayırt ediniz.
3.0003.000 TL depolama gideri maliyete dahil edilmez.
Mallar depoya girdikten sonra yapılan depolama ve muhafaza giderleri stok maliyetine değil, ilgili dönem gider hesaplarına kaydedilir.
3
Değer düşüklüğü oranını ve karşılık ayrılma şartını kontrol ediniz.
Düşüş oranı: (165.000135.000)/165.000%18,18(165.000 - 135.000) / 165.000 \approx \%18,18
Vergi Usul Kanunu'na göre emsal bedelin maliyet bedeline göre %10 veya daha fazla düşmesi durumunda karşılık ayrılabilir.
4
Ayrılacak karşılık tutarını belirleyiniz.
165.000135.000=30.000165.000 - 135.000 = 30.000 TL
Maliyet bedeli ile net gerçekleşebilir değer (piyasa değeri) arasındaki fark kadar karşılık ayrılır.

Anahtar Kavram

Stok Maliyet Unsurları ve Değerlemesi

İpuçları

1
Stokların maliyetini hesaplarken faturadaki indirimleri düşmeyi ve doğrudan alış giderlerini eklemeyi unutmayın.
2
Depolama harcamaları mal depoya girdikten sonra yapıldığı için maliyet unsuru değil, dönem gideridir.
3
VUK'a göre faturada yer alan vade farkı maliyete eklenir. Bulduğunuz maliyet ile piyasa değeri arasındaki fark %10'dan fazla mı kontrol edin.

Daha Fazla Pratik

Stok değer düşüklüğü karşılığı ayrıldıktan sonraki dönemde malların satılması durumunda yapılacak muhasebe kayıtlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular