Soru

Zorluk: OrtaStokların Envanteri ve Değerlemesi

Beta İşletmesi'nin 20252025 yılı dönem sonu envanter işlemleri sırasında ticari mallarına ilişkin tespit edilen veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Kalem BilgisiTutar (TLTL)
Ticari Malların Maliyet Bedeli250.000250.000
Ticari Malların Piyasa Değeri (Net Gerçekleşebilir Değer)210.000210.000

İşletme, söz konusu değer düşüklüğü için Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümlerine ve ihtiyatlılık kavramına uygun olarak karşılık ayırmaya karar vermiştir.

Buna göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 654 KARŞILIK GİDERLERİ 40.00040.000 (BORÇ) / 158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI 40.00040.000 (ALACAK)Cevap
  2. B
    689 DİĞER OLAĞANDIŞI GİDER VE ZARARLAR 40.00040.000 (BORÇ) / 153 TİCARİ MALLAR 40.00040.000 (ALACAK)
  3. C
    654 KARŞILIK GİDERLERİ 210.000210.000 (BORÇ) / 158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI 210.000210.000 (ALACAK)
  4. D
    621 SATILAN TİCARİ MALLAR MALİYETİ 40.00040.000 (BORÇ) / 153 TİCARİ MALLAR 40.00040.000 (ALACAK)
  5. E
    158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI 40.00040.000 (BORÇ) / 644 KONUSU KALMAYAN KARŞILIKLAR 40.00040.000 (ALACAK)

Cevap

İşletme, maliyet bedeli (250.000250.000 TL) ile piyasa değeri (210.000210.000 TL) arasındaki 40.00040.000 TL'lik fark için 654 Karşılık Giderleri hesabını borçlandırıp 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabını alacaklandırmalıdır.
Doğru kayıt, değer düşüklüğünü bir gider olarak tanıyan '654 Karşılık Giderleri' hesabının borçlandırılması ve bu düşüklüğü stokların değerinden dolaylı olarak indiren aktif düzenleyici '158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı' hesabının alacaklandırılmasıdır. Tutar ise maliyet bedeli ile düşük olan piyasa değeri arasındaki fark olan 40.00040.000 TL'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Değer düşüklüğü tutarını hesaplayın.
250.000210.000=40.000250.000 - 210.000 = 40.000 TL
Karşılık tutarı, varlığın kayıtlı değeri ile piyasa değeri arasındaki olumsuz farktır.
2
İhtiyatlılık kavramı gereği gider kaydını belirleyin.
654 Karşılık Giderleri hesabına 40.00040.000 TL borç kaydı.
Muhtemel değer kayıpları dönem sonunda gider olarak raporlanmalıdır.
3
Aktif düzenleyici hesabı kaydedin.
158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabına 40.00040.000 TL alacak kaydı.
Stokların bilançoda net değeriyle (piyasa değeriyle) görünmesini sağlamak için pasif karakterli bu hesap kullanılır.

Anahtar Kavram

İhtiyatlılık Kavramı ve Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı Uygulaması

İpuçları

1
Karşılık tutarını bulmak için maliyet bedeli ile piyasa değerini birbirinden çıkarın.
2
Stoklardaki değer kaybı için kullanılan aktif düzenleyici (eksi karakterli) hesabı hatırlayın: 158.
3
Muhasebede karşılık ayırma işlemi 'Gider (Borç) / Karşılık (Alacak)' şeklinde kaydedilir.

Daha Fazla Pratik

Stok değer düşüklüğü karşılığı ayrılan bir malın daha sonra maliyet bedelinin üzerinde bir fiyata satılması durumunda yapılacak muhasebe kaydını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla