Soru

Zorluk: OrtaStokların Envanteri ve Değerlemesi

Güneş İşletmesi'nin 20252025 yılı dönem sonu envanter çalışmaları sırasında, ticari mallar hesabının borç kalanının 500.000500.000 TL olduğu görülmüştür. Yapılan incelemede, bu malların değerine ilişkin aşağıdaki bilgiler tespit edilmiştir:

Stok KalemiKayıtlı Maliyet BedeliEmsal (Piyasa) Bedeli
Değeri Düşen Mallar100.000100.000 TL40.00040.000 TL
Diğer Mallar400.000400.000 TL420.000420.000 TL

İhtiyatlılık kavramı gereği, işletmenin dönem sonunda yapması gereken muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 654 Karşılık Giderleri 60.00060.000 TL (Borçlu) / 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı 60.00060.000 TL (Alacaklı)Cevap
  2. B
    689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar 60.00060.000 TL (Borçlu) / 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı 60.00060.000 TL (Alacaklı)
  3. C
    654 Karşılık Giderleri 100.000100.000 TL (Borçlu) / 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı 100.000100.000 TL (Alacaklı)
  4. D
    654 Karşılık Giderleri 40.00040.000 TL (Borçlu) / 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı 40.00040.000 TL (Alacaklı)
  5. E
    158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı 60.00060.000 TL (Borçlu) / 654 Karşılık Giderleri 60.00060.000 TL (Alacaklı)

Cevap

Doğru kayıt, 60.00060.000 TL tutarında Karşılık Giderleri hesabının borçlandırılması ve Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabının alacaklandırılmasıdır.
İhtiyatlılık kavramı gereği, işletmeler muhtemel gider ve zararlar için karşılık ayırır. Stoklarda değer düşüklüğü tespit edildiğinde, maliyet bedeli (100.000100.000 TL) ile emsal bedel (40.00040.000 TL) arasındaki olumsuz fark olan 60.00060.000 TL için '654 Karşılık Giderleri' borçlandırılır ve stokların değerini bilanço aktifinde netleştiren '158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı' hesabı alacaklandırılır. Diğer malların değerindeki artış (420.000420.000 TL) maliyet esası gereği dikkate alınmaz.

Adım Adım Çözüm

1
Değeri düşen malların maliyet bedeli ile emsal bedeli arasındaki farkı bulun.
100.00040.000=60.000100.000 - 40.000 = 60.000 TL.
İhtiyatlılık kavramı gereği, piyasa değeri maliyetinin altına düşen stoklar için fark kadar karşılık ayrılmalıdır.
2
Değeri artan (diğer) malların durumunu değerlendirin.
İşlem yapılmaz.
Maliyet esası kavramı gereği, dönem sonunda piyasa değeri maliyetinden yüksek olan stoklar için değer artış kaydı yapılmaz.
3
Hesaplanan değer kaybını ilgili hesaplara kaydedin.
654 Karşılık Giderleri (B) 60.00060.000, 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı (A) 60.00060.000.
Oluşan değer kaybı bir giderdir ve ilgili karşılık hesabıyla bilançoda stokların net değerini düşürür.

Anahtar Kavram

Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı Ayırma

İpuçları

1
Sadece piyasa değeri maliyetinin altına düşen stoklar için işlem yapıldığını hatırlayın.
2
Karşılık tutarı: Kayıtlı Değer - Emsal Bedel formülü ile hesaplanır.
3
Kullanılacak hesaplar 654 (Gider) ve 158 (Aktifi düzenleyici) hesaplarıdır.

Daha Fazla Pratik

Stok değer düşüklüğü ayrılan bir malın daha sonra maliyet bedelinin üzerinde bir fiyata satılması durumunda yapılacak 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' kaydını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla