Soru

Zorluk: OrtaKambiyo ve Dış Ticaret İşlemleri

Bir banka, müşterisinden 8.0008.000 USD tutarında nakit yabancı parayı (efektif) 34,2534,25 TRY kurundan satın almış ve işlem karşılığı olan tutarı müşteriye Türk lirası olarak banka kasasından nakden ödemiştir. Banka Tek Düzen Hesap Planı'na göre, bu işlemin muhasebeleştirilmesiyle ilgili aşağıdaki kayıtlardan hangisi doğrudur?

  1. Borç: 011 Efektif Deposu (8.0008.000 USD), Alacak: 291 Kambiyo Pozisyon Eşitliği (8.0008.000 USD); Borç: 290 Kambiyo İşlemleri (274.000274.000 TRY), Alacak: 010 Kasa (274.000274.000 TRY)Cevap
  2. B
    Borç: 010 Kasa (274.000274.000 TRY), Alacak: 646 Kambiyo Karları (274.000274.000 TRY)
  3. C
    Borç: 011 Efektif Deposu (8.0008.000 USD), Alacak: 010 Kasa (274.000274.000 TRY)
  4. D
    Borç: 290 Kambiyo İşlemleri (274.000274.000 TRY), Alacak: 011 Efektif Deposu (8.0008.000 USD)
  5. E
    Borç: 100 Kasa (274.000274.000 TRY), Alacak: 102 Bankalar (274.000274.000 TRY)

Cevap

Efektif satın alma işleminde, bankanın yabancı para mevcudu artarken Türk lirası mevcudu azalmaktadır. Bu durum banka muhasebesinde yabancı para bacağı için 'Borç: 011 Efektif Deposu / Alacak: 291 Kambiyo Pozisyon Eşitliği' ve Türk lirası bacağı için 'Borç: 290 Kambiyo İşlemleri / Alacak: 010 Kasa' kayıtlarının eş zamanlı yapılmasını gerektirir.
Banka Tek Düzen Hesap Planı'na göre döviz veya efektif alım işlemlerinde; yabancı para cinsinden aktif hesap (011 Efektif Deposu) borçlandırılırken, buna karşılık gelen yabancı para pozisyon hesabı (291 Kambiyo Pozisyon Eşitliği) alacaklandırılır. Eş zamanlı olarak, bu işlemin Türk lirası karşılığı tutarında Türk lirası pozisyon hesabı (290 Kambiyo İşlemleri) borçlandırılır ve ödemenin yapıldığı hesap (010 Kasa) alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemin Türk lirası karşılığını hesaplayınız.
8.000 USD×34,25 TRY/USD=274.000 TRY8.000 \text{ USD} \times 34,25 \text{ TRY/USD} = 274.000 \text{ TRY}
Yevmiye kaydının Türk lirası bacağında kullanılacak tutarın belirlenmesi gerekir.
2
Yabancı para (efektif) artışını ve pozisyon etkisini kaydediniz.
Borç: 011011 Efektif Deposu (8.0008.000 USD), Alacak: 291291 Kambiyo Pozisyon Eşitliği (8.0008.000 USD)
Bankaya giren fiziksel yabancı para varlık hesabında izlenirken, pozisyon eşitliği hesabı ile denkleştirilir.
3
Türk lirası ödemesini ve karşılık gelen pozisyon kaydını yapınız.
Borç: 290290 Kambiyo İşlemleri (274.000274.000 TRY), Alacak: 010010 Kasa (274.000274.000 TRY)
Kasadan çıkan Türk lirası kaydedilirken, kambiyo işlemleri hesabı üzerinden pozisyonun Türk lirası karşılığı izlenir.

Anahtar Kavram

Banka Kambiyo Pozisyonu ve Çift Kayıt Sistemi

İpuçları

1
Banka muhasebesinde yabancı para işlemlerinde 290 ve 291 nolu pozisyon hesaplarının kullanılması zorunludur.
2
İşlem 'Efektif Alışı' olduğu için bankanın döviz kasası (011) artmalı, Türk lirası kasası (010) azalmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir işlemi 'Arbitraj' (Dolar satıp Euro alma) senaryosu için pozisyon hesaplarını kullanarak kurgulayınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla