Soru

Zorluk: ZorBorçların Envanteri ve Değerlemesi

İşletme, 01.10.202501.10.2025 tarihinde yurt dışındaki bir satıcıdan 20.00020.000 ABD Doları tutarında ticari malı veresiye olarak satın almıştır (İşlem tarihindeki kur: 11 USD = 32,0032,00 TL). Ayrıca işletme, 01.09.202501.09 .2025 tarihinde bankadan 600.000600.000 TL tutarında, 22 yıl vadeli, yıllık %18\%18 basit faizli bir kredi kullanmıştır. Kredinin anaparası her yılın Eylül ayında 300.000300.000 TL'lik eşit taksitlerle ödenecek, faiz ise anapara ödemeleriyle birlikte her yıl tahakkuk eden tutar üzerinden nakden ödenecektir. 31.12.202531.12 .2025 tarihinde kur 11 USD = 34,2034,20 TL olarak belirlenmiştir.

Buna göre, işletmenin yapacağı dönem sonu envanter ve değerleme işlemleri sonucunda toplam gider tutarı ve bilançodaki "Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar" grubundaki toplam artış tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Gider: 80.00080.000 TL; KVYK Artışı: 380.000380.000 TLCevap
  2. B
    Gider: 44.00044.000 TL; KVYK Artışı: 344.000344.000 TL
  3. C
    Gider: 80.00080.000 TL; KVYK Artışı: 80.00080.000 TL
  4. D
    Gider: 36.00036.000 TL; KVYK Artışı: 336.000336.000 TL
  5. E
    Gider: 116.000116.000 TL; KVYK Artışı: 416.000416.000 TL

Cevap

Dönem sonu değerleme ve envanter işlemleri sonucunda toplam gider 80.00080.000 TL, kısa vadeli yabancı kaynaklardaki (KVYK) artış ise 380.000380.000 TL olarak gerçekleşir.
Toplam gider tutarı, yabancı para değerlemesinden doğan 44.00044.000 TL Kambiyo Zararı ile kredinin 4 aylık süresine isabet eden 36.00036.000 TL Finansman Gideri toplamından (80.00080.000 TL) oluşmaktadır. Bilançodaki Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar (KVYK) grubundaki artış ise; Satıcılar hesabındaki 44.00044.000 TL artış, Gider Tahakkukları hesabındaki 36.00036.000 TL artış ve Uzun Vadeli Kredilerin Anapara Taksitleri hesabına aktarılan 300.000300.000 TL artışın toplamı olan 380.000380.000 TL'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Yabancı paralı borcun dönem sonu değerlemesini yapınız.
Kur Farkı = 20.000×(34,2032,00)=44.00020.000 \times (34,20 - 32,00) = 44.000 TL Zarar.
VUK ve Muhasebe Standartlarına göre yabancı paralı borçlar dönem sonunda değerleme günündeki kur ile değerlenir. Kur artışı borçlu işletme için zarardır.
2
Banka kredisinin döneme ait faiz tahakkukunu hesaplayınız.
Faiz = 600.000×0,18×4/12=36.000600.000 \times 0,18 \times 4/12 = 36.000 TL.
Dönemsellik kavramı gereği, Eylül-Aralık aylarına ait 4 aylık faiz gideri henüz ödenmemiş olsa da dönem giderlerine dahil edilmelidir.
3
Uzun vadeli borcun kısa vadeye düşen kısmını tespit ediniz.
300.000300.000 TL anapara taksiti 400 hesabından 303 hesabına aktarılır.
Bilanço tarihinde vadesine bir yıldan az süre kalan uzun vadeli borç taksitleri kısa vadeli borçlara aktarılarak raporlanmalıdır.
4
Toplam gider ve KVYK artışını toplayınız.
Gider: 44.000+36.000=80.00044.000 + 36.000 = 80.000 TL. KVYK Artışı: 44.000(320)+36.000(381)+300.000(303)=380.00044.000 (320) + 36.000 (381) + 300.000 (303) = 380.000 TL.
KVYK grubundaki artış hem yeni gider tahakkuklarını hem de sınıflandırma değişikliklerini içerir.

Anahtar Kavram

Borçların envanter işlemleri; değerleme (kur farkı), tahakkuk (faiz) ve vade analizinden (sınıflandırma) oluşur.

İpuçları

1
Dönem sonu kur artışı, işletme için bir kambiyo zararı yaratır ve borcu artırır.
2
Banka kredisi için Eylül-Aralık dönemini kapsayan faiz tutarını basit faiz formülüyle hesaplayıp gider kaydediniz.
3
Bir borcun vadesi bilanço tarihinden itibaren bir yılın altına inmişse, bu borç 400 grubundan 303 grubuna aktarılmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Borçların reeskont işlemi ve yabancı paralı alacak değerlemesiyle ilgili karmaşık senaryoları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla