Bir işletmenin dönem sonu envanter işlemleri sırasında şu hususlar tespit edilmiştir:

- İşletme aleyhine açılan bir tazminat davasının kaybedilme ihtimali $%65$ olarak öngörülmektedir.
- İşletme lehine devam eden bir patent davasının kazanılma ihtimali $%95$ olarak değerlendirilmektedir.
- Stoklardaki ticari malların piyasa değerinin, maliyet bedelinin $%15$ altına düştüğü saptanmıştır.
- Portföydeki hisse senetlerinin borsa rayicinin, alış bedelinin $%20$ üzerinde olduğu belirlenmiştir.

Muhasebenin ihtiyatlılık kavramı uyarınca, bu durumlara ilişkin yapılması gereken işlemlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Aleyhteki dava için karşılık ayrılması ve stok değer düşüklüğünün gider kaydedilmesi gerekirken; lehteki dava ve hisse senedi değer artışı için herhangi bir kayıt yapılmamalıdır.Cevap
B
Tarafsızlık ve belgelendirme kavramları gereği, hem aleyhteki hem de lehteki davalar için beklenen değer yöntemiyle tahakkuk kaydı yapılarak dönem karı netleştirilmelidir.
C
Maliyet esası kavramı uyarınca, stoklar ve hisse senetleri alış bedeliyle gösterilmeye devam edilmeli; davalar ise kesin yargı kararı gelene kadar finansal tablolara yansıtılmamalıdır.
D
Sosyal sorumluluk kavramı gereği tüm muhtemel olaylar kaydedilmeli, ancak hisse senedi değer artışı gerçekleşmediği için sadece dipnotlarda açıklanmalıdır.
E
Tutarlılık kavramı gereği, sadece bir önceki dönemde karşılık ayrılan kalemler için işlem yapılmalı; yeni ortaya çıkan davalar ve piyasa dalgalanmaları dikkate alınmamalıdır.

Cevap

İhtiyatlılık kavramı uyarınca aleyhteki dava ve stok değer düşüklüğü için kayıt yapılmalı, lehteki dava ve hisse senedi değer artışı ise kaydedilmemelidir.

Doğru ifade, ihtiyatlılık kavramının temel uygulama prensibini yansıtmaktadır. Bu kavrama göre, işletmenin karşı karşıya olduğu belirsizliklerde muhtemel gider ve zararlar (aleyhteki dava ve stok değer kaybı) için karşılık ayrılırken, muhtemel gelir ve karların (lehteki dava ve hisse senedi değer artışı) kaydedilmemesi esastır. Bu yaklaşım, finansal tabloların aşırı iyimser olmasını engeller ve özkaynakları korur.

Adım Adım Çözüm

Aleyhteki davanın analizi

Kaybedilme ihtimali

%65

(muhtemel zarar).

İhtiyatlılık kavramı, kesinleşmese de gerçekleşmesi muhtemel olan gider ve zararlar için karşılık ayrılmasını (gider kaydedilmesini) gerektirir.

Lehteki davanın analizi

Kazanılma ihtimali

%95

olsa dahi kayıt yapılmaz.

İhtiyatlılık kavramı uyarınca muhtemel gelir ve karlar, ancak gerçekleştiğinde (kesinleştiğinde) gelirlere dahil edilir.

Stok değer düşüklüğünün analizi

Maliyet bedelinin altına düştüğü için karşılık ayrılır.

Varlıkların değerindeki muhtemel azalışlar, ihtiyatlılık gereği finansal tablolarda gösterilmelidir.

Hisse senedi değer artışının analizi

Alış bedelinin üzerinde olsa da kayıt yapılmaz.

Varlıkların değerindeki muhtemel artışlar, satış veya tahsilat yoluyla gerçekleşmeden finansal tablolara kar olarak yansıtılamaz.

Anahtar Kavram

İhtiyatlılık Kavramının Asimetrik Yapısı

İpuçları

İhtiyatlılık kavramı, 'karamsar bir bakış açısıyla' muhtemel zararları hemen tanımayı ancak karları beklemeyi gerektirir.

Zarar olasılığı varken karşılık ayırmak zorunludur ancak kar olasılığı varken sadece dipnotlarda bilgi verilir, yevmiye kaydı yapılmaz.

Stoklarda 'maliyet veya piyasa değerinden düşük olanı' ilkesi ihtiyatlılığın bir sonucudur. Hisse senetlerindeki artış ise gerçekleşmemiş kârdır.

Daha Fazla Pratik

İhtiyatlılık kavramı ile Tarafsızlık ve Nesnellik kavramları arasındaki çatışma durumlarını inceleyen soruları çözebilirsiniz.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru