Soru

Zorluk: ZorYasal Yedek Akçelerin Hesaplanması ve Kaydı

Anka Anonim Şirketi’nin 20252025 yılı faaliyet dönemi sonuna ait bazı mali verileri ve kâr dağıtım kararları aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi / BilgiTutar (TL)
Ödenmiş Sermaye3.000.0003.000.000
I. Tertip Yasal Yedekler (Mevcut Bakiye)570.000570.000
Dönem Net Kârı1.500.0001.500.000
Geçmiş Yıllar Zararları300.000300.000
Ortaklara Dağıtılacak Toplam Brüt Temettü800.000800.000

Şirket ana sözleşmesinde yedek akçelerle ilgili kanuni oranlar dışında özel bir hüküm bulunmamaktadır. Buna göre, kâr dağıtım işlemleri sonucunda '540 Yasal Yedekler' hesabına alacak kaydedilmesi gereken toplam tutar kaç TL'dir?

  1. 95.00095.000Cevap
  2. B
    125.000125.000
  3. C
    110.000110.000
  4. D
    140.000140.000
  5. E
    65.00065.000

Cevap

Şirketin '540 Yasal Yedekler' hesabına alacak kaydedilmesi gereken toplam tutar 95.00095.000 TL'dir.
Doğru yanıt olan 95.00095.000 TL tutarına; I. Tertip yedek için yapılan hesaplamanın (60.00060.000 TL) yasal üst sınıra takılması sonucu ayrılan 30.00030.000 TL ile, II. Tertip yedek için hesaplanan 65.00065.000 TL'nin toplanmasıyla ulaşılır. Bu süreçte hem geçmiş yıl zararları matrahtan düşülmüş hem de sermaye oranı sınırları titizlikle kontrol edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
I. Tertip Yasal Yedek Akçe Matrahının Hesaplanması
1.500.000300.000=1.200.0001.500.000 - 300.000 = 1.200.000 TL
Türk Ticaret Kanunu'na göre I. Tertip yasal yedek akçe, dönem net kârından geçmiş yıl zararları düşüldükten sonra kalan tutar üzerinden hesaplanır.
2
I. Tertip Yasal Yedek Akçe Tutarı ve Sınır Kontrolü
Hesaplanan: 1.200.000×0,05=60.0001.200.000 \times 0,05 = 60.000 TL. Sınır: 3.000.000×0,20=600.0003.000.000 \times 0,20 = 600.000 TL. Mevcut bakiye 570.000570.000 TL olduğu için ayrılabilir boşluk: 600.000570.000=30.000600.000 - 570.000 = 30.000 TL.
I. Tertip yasal yedek akçe, ödenmiş sermayenin %20'sine ulaşıncaya kadar ayrılır. Mevcut bakiye sınıra çok yakın olduğu için sadece 30.00030.000 TL ayrılabilir.
3
II. Tertip Yasal Yedek Akçe Hesaplanması
(800.000(3.000.000×0,05))×0,10=(800.000150.000)×0,10=65.000(800.000 - (3.000.000 \times 0,05)) \times 0,10 = (800.000 - 150.000) \times 0,10 = 65.000 TL
II. Tertip yasal yedek akçe, pay sahiplerine dağıtılan temettünün ödenmiş sermayenin %5'ini aşan kısmının %10'u olarak hesaplanır.
4
Toplam Yasal Yedek Akçe Tutarının Belirlenmesi
30.000(I.Tertip)+65.000(II.Tertip)=95.00030.000 (I. Tertip) + 65.000 (II. Tertip) = 95.000 TL
Şirketin kâr dağıtımı sırasında ayırmakla yükümlü olduğu toplam kanuni yedek tutarı, I. ve II. tertip yedeklerin toplamıdır.

Anahtar Kavram

Yasal yedek akçelerin hesaplanmasında geçmiş yıl zararlarının matrahtan düşülmesi, ödenmiş sermayenin %20'lik üst sınırının kontrolü ve II. tertip hesaplamasında %5'lik birinci temettü muafiyetinin uygulanması.

Daha Fazla Pratik

Yasal yedek akçe sınırının dolduğu durumlarda kâr dağıtımı maddesinin nasıl değişeceğini ve 'Özsermaye Kalemleri' arasındaki geçişleri inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla