İşletme, sermayesinin \%25’ine sahip olduğu (A) Anonim Şirketi'ne ait hisse senetlerini 60… — KPSS Muhasebe

İşletme, sermayesinin $\%25$ ’ine sahip olduğu (A) Anonim Şirketi'ne ait hisse senetlerini $600.000$ TL maliyet bedeli ile "242 İştirakler" hesabında izlemektedir. (A) Anonim Şirketi, geçmiş yıl kârlarını sermayeye ilave etme kararı almış ve bu doğrultuda işletmeye $150.000$ TL nominal değerli yeni hisse senetlerini bedelsiz olarak teslim etmiştir. Buna göre, bedelsiz hisse senetlerinin teslim alınmasına ilişkin yapılacak muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

A
242 İştirakler hesabı $150.000$ TL borçlandırılır; 640 İştiraklerden Temettü Gelirleri hesabı $150.000$ TL alacaklandırılır.
Bedelsiz hisse senetleri için herhangi bir yevmiye kaydı yapılmaz; sadece hisse senedi sayısı artırılarak yardımcı defterlerde izleme yapılır.Cevap
C
242 İştirakler hesabı $150.000$ TL borçlandırılır; 522 M.D.V. Yeniden Değerleme Artışları hesabı $150.000$ TL alacaklandırılır.
D
132 İştiraklerden Alacaklar hesabı $150.000$ TL borçlandırılır; 640 İştiraklerden Temettü Gelirleri hesabı $150.000$ TL alacaklandırılır.
E
242 İştirakler hesabı $150.000$ TL borçlandırılır; 102 Bankalar hesabı $150.000$ TL alacaklandırılır.

Cevap

İç kaynaklardan karşılanan sermaye artırımları sonucunda elde edilen bedelsiz hisse senetleri için yevmiye kaydı yapılmaz; sadece miktar takibi yapılır.

İşletmelerin iştirak ettikleri şirketlerin iç kaynaklarını (yedekler, fonlar, kârlar) sermayeye eklemesi sonucu aldıkları bedelsiz hisse senetleri, yatırımcı işletme için bir maliyet artışı yaratmaz. İştirak edilen şirketin toplam özkaynak tutarı değişmediği için yatırımcı işletmenin bu özkaynaktan aldığı payın değeri de aynı kalır. Bu nedenle Tekdüzen Hesap Planı ve vergi mevzuatı uyarınca bu işlem için bir yevmiye kaydı yapılmaz; sadece mülkiyetindeki hisse senedi sayısı artırılır ve birim maliyet yeniden hesaplanarak yardımcı defterlerde izlenir.

Adım Adım Çözüm

Sermaye artırımının kaynağını analiz etme

Artırımın "iç kaynaklardan" (geçmiş yıl kârları) yapıldığı tespit edilmiştir.

Bedelsiz hisse senedi verilmesi, iştirak edilen şirketin özkaynakları içinde bir kalemden diğerine (kârdan sermayeye) aktarım yapılmasıdır.

Yatırımcı işletme üzerindeki etkisini değerlendirme

Yatırımcı işletmenin iştirakteki toplam hak sahipliği değeri değişmemiştir.

İştirakin toplam özkaynağı değişmediği için,

\%25

paya düşen reel değer aynı kalır; sadece bu değeri temsil eden hisse sayısı artar.

Muhasebe standardına (THP/VUK) göre işlem yapma

Herhangi bir yevmiye kaydı yapılmamasına karar verilmiştir.

Maliyet esası kavramı gereği, işletme kasasından bir varlık çıkmadığı veya yeni bir gelir elde edilmediği için maliyet bedeli değişmez; sadece hisse başına düşen birim maliyet düşer.

Anahtar Kavram

Bedelsiz Hisse Senetlerinin Muhasebeleştirilmesi

İpuçları

İştirak edilen şirketin toplam özkaynaklarının bu işlemden sonra değişip değişmediğini düşünün.

İç kaynaklardan (kârlardan) sermayeye aktarım yapıldığında, iştirakin değeri artmaz, sadece sermaye yapısı sadeleşir.

Maliyet esası kavramı gereği, bedelsiz elde edilen değerler için birim maliyet düşer ancak toplam maliyet kaydı değişmez.

Daha Fazla Pratik

İştirakin nakit temettü dağıtma kararı alması (tahakkuk) ile bedelsiz hisse senedi vermesi arasındaki muhasebe farklarını karşılaştırınız.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru