Soru

Zorluk: ZorTicari Alacaklar

İşletme, önceki hesap döneminde şüpheli hale gelen 120.000120.000 TL tutarındaki senetli ticari alacağı için %75\%75 oranında karşılık ayırmıştır. Cari dönemde alacaklı işletmenin iflas masasının tasfiyesi tamamlanmış ve aşağıdaki sonuçlar elde edilmiştir:

- Alacağın %30\%30'u nakit olarak tahsil edilmiştir.
- Alacağın geri kalan kısmının tahsil edilme imkanının kalmadığı kesinleşmiştir.

Buna göre, söz konusu alacağın tasfiyesine ilişkin yapılacak muhasebe kaydı sonucunda işletmenin gelir tablosunda oluşacak etki aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 6.0006.000 TL tutarında 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' geliri oluşur.Cevap
  2. B
    6.0006.000 TL tutarında 'Karşılık Giderleri' oluşur.
  3. C
    36.00036.000 TL tutarında 'Diğer Olağan Gelir ve Kârlar' oluşur.
  4. D
    84.00084.000 TL tutarında 'Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar' oluşur.
  5. E
    30.00030.000 TL tutarında 'Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı' gideri oluşur.

Cevap

İşletmenin gelir tablosunda 6.0006.000 TL tutarında 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' geliri oluşur.
İşletme 120.000120.000 TL'lik alacağın 90.00090.000 TL'si için karşılık ayırarak bu tutarı önceki dönemde gider yazmıştır. Alacağın karşılık ayrılmayan (açıkta kalan) kısmı ise 30.00030.000 TL'dir. İflas sonucunda 36.00036.000 TL tahsil edildiğine göre, işletme beklediğinden (30.00030.000 TL'den) daha fazla tahsilat yapmıştır. Aradaki 6.0006.000 TL'lik fark, önceki dönemde fazla ayrılan karşılığın iptali anlamına gelir ve 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabında gelir olarak raporlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Önceki dönemde ayrılan şüpheli alacak karşılığını hesapla.
120.000×0,75=90.000120.000 \times 0,75 = 90.000 TL.
İşletmenin risk altında görüp gider yazdığı tutarı belirlemek için.
2
Cari dönemdeki nakit tahsilatı hesapla.
120.000×0,30=36.000120.000 \times 0,30 = 36.000 TL.
Varlığa dönüşen (nakit girişi sağlayan) tutarı belirlemek için.
3
Tahsil edilemeyen (değersiz hale gelen) kısmı hesapla.
120.00036.000=84.000120.000 - 36.000 = 84.000 TL.
Varlıktan silinmesi gereken net zararı belirlemek için.
4
Ayrılan karşılık ile değersizleşen kısmı karşılaştır.
90.00090.000 (Karşılık) - 84.00084.000 (Zarar) = 6.0006.000 TL.
Önceki dönemde ayrılan karşılığın fazla olup olmadığını saptamak için.
5
Sonucu muhasebeleştir.
6.0006.000 TL '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabına alacak kaydedilir.
Fazla ayrılan karşılık tutarı işletme için gelir niteliğindedir.

Anahtar Kavram

Şüpheli Ticari Alacakların Tahsili ve Karşılık İptali

İpuçları

1
Şüpheli alacak tahsil edildiğinde, önce alacağın karşılık ayrılmayan kısmının dolup dolmadığına bakın.
2
Alacağın %75'i için karşılık ayrıldıysa, %25'i 'açıkta' (gider yazılmamış) demektir. Tahsilat yüzdesi bu %25'i aşıyor mu?
3
Ayrılan karşılık (90.00090.000 TL) ile kesinleşen zarar (120.00036.000=84.000120.000 - 36.000 = 84.000 TL) arasındaki fark, önceki dönemin fazla giderini düzeltmek için gelir yazılır.

Daha Fazla Pratik

Eğer tahsilat %20 olsaydı sonuç ne olurdu? (Bu durumda %5'lik bir ek gider doğardı).

Alternatif Yöntem

Pratik Yol: Tahsilat oranı (%30), alacağın karşılık ayrılmayan oranından (%25) daha yüksektir. Aradaki %5'lik fazlalık (120.000×120.000 \times %5 = 6.000 TL) doğrudan gelir (644) olarak kaydedilir.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla