Bir banka, bir müşterisi lehine daha önce düzenlemiş olduğu TL tutarındaki 'Kesin Teminat Mektubu'nun, müşterinin taahhüdünü yerine getirmemesi sebebiyle muhatap tarafından paraya çevrilmesi talebiyle karşılaşmıştır. Banka, söz konusu tutarı bankanın kasasından nakit olarak ödeyerek tazmin işlemini gerçekleştirmiştir.
Buna göre, bu tazmin işlemi sonucunda yapılacak muhasebe kayıtları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Tazmin edilen tutar '151 Tazmin Edilen Teminat Mektupları' (veya ilgili aktif hesap) hesabının borcuna kaydedilirken, eş zamanlı olarak nazım hesaplarda izlenen risk tutarı ters kayıtla kapatılmalıdır.Cevap
- BNazım hesaplar sadece teminat mektubunun vadesi dolduğunda kapatılır; tazmin (ödeme) durumunda risk devam ettiği için nazım hesaplarda herhangi bir işlem yapılmaz.
- CÖdeme işlemi doğrudan '911 Alacaklı Nazım Hesaplar' hesabına borç, '100 Kasa' hesabına alacak kaydedilerek gerçekleştirilir; bilanço içi hesaplar bu aşamada kullanılmaz.
- DTazmin edilen tutar banka için geri dönülemez bir gider niteliğinde olduğundan, ödeme anında doğrudan '780 Finansman Giderleri' hesabına borç kaydedilmelidir.
- ENazım hesaplardaki ters kayıt işlemi '910 Borçlu Nazım Hesaplar' hesabına borç, '911 Alacaklı Nazım Hesaplar' hesabına alacak verilerek yapılmalıdır.
Cevap
Tazmin edilen tutarın bilanço içi hesaplarda (151 nolu hesap gibi) aktifleştirilmesi ve nazım hesaplardaki risk kaydının ters kayıtla kapatılması doğrudur.
Teminat mektubu tazmin edildiğinde, bankanın gayrinakdi kredi riski (bilanço dışı) sona erer ve yerini müşterisinden olan nakdi bir alacağa (bilanço içi) bırakır. Bu nedenle, banka ödediği tutarı '151 Tazmin Edilen Teminat Mektupları' gibi bir aktif hesapta borç olarak takip ederken, aynı zamanda düzenleme anında 910(B) / 911(A) şeklinde yaptığı nazım hesap kaydını 911(B) / 910(A) şeklinde ters kayıtla kapatmak zorundadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Banka Muhasebesinde Nazım Hesapların Çift Taraflı Kayıt ve Kapatılma Mantığı
İpuçları
1
Nazım hesaplar (9. grup) her zaman karşılıklı çalışır ve bilanço içi hesaplarla (1-8. grup) aynı kayıt içinde yer almaz.
2
Tazmin edilen bir teminat mektubu için iki ayrı yevmiye kaydı gereklidir: Biri ödemeyi (aktifleşme), diğeri nazım hesabı (kapatma) kaydetmek içindir.
3
Ödeme yapıldığında 151 (veya 150) nolu aktif hesap borçlanırken, 910 nolu nazım hesap alacaklandırılarak kapatılır.
Daha Fazla Pratik
Teminat mektubu komisyonlarının tahakkuk ve nazım hesap süreçlerini inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s