Dönen Varlıklar Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe — Sayfa 28

Soru 541Soru →

$31.12.2025$ tarihi itibarıyla envanter işlemlerini yürüten bir işletmenin mizanında yer alan bazı hesap bakiyeleri ve dönem sonu tespitleri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap Kodu ve Adı	Mizan Bakiyesi (TL)	Dönem Sonu Tespitleri
$100$ Kasa	$48.000$	Bakiyenin tamamı $1.500$ USD tutarındaki nakit mevcuduna aittir.
$101$ Alınan Çekler	$120.000$	Çeklerin $45.000$ TL'lik kısmının vadesi $2027$ yılına aittir.
$102$ Bankalar	$210.000$	Bakiyenin $60.000$ TL'si, vadesi $18$ ay olan bir kredinin teminatı olarak blokelidir.
$103$ Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (-)	$70.000$	Tamamı işletmenin satıcılara olan borçları için düzenlenmiştir.
$108$ Diğer Hazır Değerler	$15.000$	Kredi kartı sliplerine ilave olarak $4.000$ TL vadesi gelmiş tahvil kuponu ve $1.000$ TL posta pulu mevcuttur.

Envanter tarihindeki döviz alış kuru $1$ USD = $33$ TL olarak belirlendiğine göre; Muhasebenin Temel Kavramları ve Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde yapılacak düzeltme kayıtları sonrasında, işletmenin $31.12 .2025$ tarihli bilançosunda yer alacak toplam "Hazır Değerler" grubu tutarı kaç TL'dir?

224.500

269.500

284.500

364.500

329.500

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 224.500

Cevap

İşletmenin bilançoda raporlayacağı toplam Hazır Değerler tutarı

224.500

TL'dir.

Doğru tutar olan

224.500

TL'ye ulaşmak için şu işlemler bir arada yapılmalıdır: Öncelikle

1.500

USD tutarındaki kasa mevcudu

33

TL'lik cari kur üzerinden değerlenerek

49.500

TL olarak dikkate alınır. Ardından, bir sonraki yıla ait

45.000

TL'lik çek tutarı, 'Özün Önceliği' kavramı gereği hazır değerlerden arındırılır. Bankadaki

210.000

TL'den, vadesi 1 yılı aşan

60.000

TL'lik bloke tutar likidite niteliği kalmadığı için çıkarılır. Son olarak,

20.000

TL tutarındaki Diğer Hazır Değerler eklenip, aktif düzenleyici olan

70.000

TL'lik Verilen Çekler tutarı gruptan düşülerek net bilanço değerine ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Kasa hesabındaki yabancı paranın değerlenmesi

1.500 \times 33 = 49.500

TL

Yabancı paralar dönem sonunda değerleme günündeki kur (cari kur) üzerinden değerlenerek bilançoda gösterilir.

2

Alınan Çeklerin Özün Önceliği kavramına göre düzeltilmesi

120.000 - 45.000 = 75.000

TL

Vadesi bir sonraki faaliyet dönemine sarkan çekler, özün önceliği gereği 'Alacak Senetleri' hesabına aktarılır ve Hazır Değerlerden çıkarılır.

3

Bankalar hesabındaki bloke mevduatın ayrıştırılması

210.000 - 60.000 = 150.000

TL

Vadesi bir yılı aşan ve kullanım kısıtlaması (bloke) bulunan tutarlar hazır değer niteliğinde değildir; 'Diğer Duran Varlıklar' grubuna aktarılmalıdır.

4

Diğer Hazır Değerler kalemlerinin toplanması

15.000 + 4.000 + 1.000 = 20.000

TL

Kredi kartı slipleri, vadesi gelmiş tahvil kuponları ve posta pulları 108 nolu hesapta izlenen hazır değer unsurlarıdır.

5

Hazır Değerler grup toplamının hesaplanması

49.500 + 75.000 + 150.000 - 70.000 + 20.000 = 224.500

TL

Hazır değerler grubu toplamı bulunurken 103 (Verilen Çekler) hesabı indirimli karakteri nedeniyle gruptan düşülür.

Anahtar Kavram

Hazır Değerler Grubunda Envanter Düzeltmeleri ve Raporlama İlkeleri

İpuçları

1

Hazır değerler grubunda raporlanacak tutarı bulurken aktif düzenleyici hesaplara ((-) işaretli) dikkat ediniz.

2

Muhasebenin 'Özün Önceliği' kavramı uyarınca, vadesi uzun olan çeklerin hazır değer olma özelliğini yitirdiğini unutmayınız.

3

Banka hesabındaki bir tutarın hazır değer sayılabilmesi için 'serbestçe kullanılabilir' olması gerekir; uzun vadeli bir kredi teminatı bu tanıma uymamaktadır.

Daha Fazla Pratik

Bu sorudan sonra, kasa sayım noksanlarının vergi kanunları ve muhasebe standartları açısından farklılıklarını içeren 'Noksanların Gider Yazılması' konusunu inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru 542Soru →

İşletme, daha önce veresiye (kredili) olarak mal sattığı bir müşterisinden olan $60.000$ TL tutarındaki alacağı karşılığında, müşterisinden aynı tutarda bir alacak senedi teslim almıştır. Bu işlemin muhasebe kaydına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

121 Alacak Senetleri hesabı borçlandırılır.

120 Alıcılar hesabı borçlandırılır.

100 Kasa hesabı borçlandırılır.

600 Yurtiçi Satışlar hesabı alacaklandırılır.

321 Borç Senetleri hesabı alacaklandırılır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 121 Alacak Senetleri hesabı borçlandırılır.

Cevap

İşletmenin senetli alacağı arttığı için 121 Alacak Senetleri hesabı borçlandırılır.

Doğru cevap olan ifade, alacağın senede bağlanması sonucunda işletmenin senetli alacaklarının arttığını doğru şekilde tanımlar. Aktif bir hesap olan '121 Alacak Senetleri' hesabındaki bu artış, muhasebe ilkeleri gereği hesabın borç tarafına kaydedilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1

Varlık değişimlerini belirleme

Veresiye alacak (120 Alıcılar) azalmakta, senetli alacak (121 Alacak Senetleri) artmaktadır.

Alacağın karşılığında senet alınması, mevcut veresiye borcun senede dönüştüğünü gösterir.

2

Artış kaydını yapma

121 Alacak Senetleri hesabı

60.000

TL borçlandırılır.

Aktif hesaplardaki artışlar hesabın borç tarafına kaydedilir.

3

Azalış kaydını yapma

120 Alıcılar hesabı

60.000

TL alacaklandırılır.

Aktif hesaplardaki azalışlar hesabın alacak tarafına kaydedilir.

Anahtar Kavram

Ticari alacakların şekil değiştirmesi ve aktif hesapların işleyiş kuralları.

İpuçları

1

İşlemde hangi varlığın azalıp hangisinin arttığına odaklanın.

2

Senetli alacaklar arttığında hangi hesap borçlandırılır?

3

Aktif karakterli bir hesap olan 121 Alacak Senetleri hesabı artış durumunda borç tarafına yazılır.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir işlemi, alacak senedinin tahsil edilmesi durumu için kurgulayarak pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 543Soru →

İşletme, aktifinde kayıtlı bir iş makinesini $1$ Aralık $2025$ tarihinde bir inşaat firmasına kiraya vermiştir. Yapılan sözleşmeye göre;

Kira Unsuru	Bedel / Şart
Aylık Sabit Kira Bedeli	$12.000$ TL
Saatlik Kullanım Bedeli	$100$ TL
Tahsilat Şartı	$31$ Mart $2026$ tarihinde tek seferde

$31$ Aralık $2025$ tarihinde yapılan kontrollerde, makinenin Aralık ayı içerisinde toplam $150$ saat çalıştığı tespit edilmiştir. Bu bilgilere göre, işletmenin $31$ Aralık $2025$ tarihinde yapması gereken güncelleyici (envanter) yevmiye kaydı aşağıdakilerinden hangisidir?

181 GELİR TAHAKKUKLARI

27.000

(BORÇLU) / 649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR

27.000

(ALACAKLI)

100 KASA

27.000

(BORÇLU) / 649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR

27.000

(ALACAKLI)

181 GELİR TAHAKKUKLARI

12.000

(BORÇLU) / 649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR

12.000

(ALACAKLI)

181 GELİR TAHAKKUKLARI

15.000

(BORÇLU) / 649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR

15.000

(ALACAKLI)

649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR

27.000

(BORÇLU) / 380 GELECEK AYLARA AİT GELİRLER

27.000

(ALACAKLI)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 181 GELİR TAHAKKUKLARI $27.000$ (BORÇLU) / 649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR $27.000$ (ALACAKLI)

Cevap

İşletme, cari döneme (Aralık 2025) ait olan hem sabit (

12.000

TL) hem de değişken (

15.000

TL) gelir unsurlarını toplayarak toplam

27.000

TL tutarında gelir tahakkuku kaydı yapmalıdır.

Dönemsellik kavramı uyarınca, gelirin hangi dönemde kazanıldığı esas alınır. İşletme Aralık ayında hem sabit kirayı hak etmiş hem de makinenin çalışmasıyla değişken bedeli kazanmıştır. Toplam

27.000

TL tutarındaki bu hak ediş, henüz tahsil edilmediği için '181 Gelir Tahakkukları' hesabında izlenmeli ve '649 Diğer Olağan Gelir ve Karlar' hesabıyla dönem geliri olarak kaydedilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1

Aralık ayına ait sabit kira bedelini belirle.

12.000

TL

Sözleşmede aylık sabit bedel bu tutar olarak belirlenmiştir.

2

Aralık ayına ait değişken kullanım bedelini hesapla.

150 \text{ saat} \times 100 \text{ TL/saat} = 15.000

TL

Değişken bedel, fiili çalışma saati ile birim saat ücretinin çarpımıdır.

3

Toplam tahakkuk edecek geliri hesapla.

12.000 + 15.000 = 27.000

TL

Her iki unsur da Aralık ayı içerisinde kazanılmış gelirdir.

4

Muhasebe kaydını gerçekleştir.

181 GELİR TAHAKKUKLARI (B) / 649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR (A)

Dönemsellik gereği kazanılmış ancak henüz belgesi düzenlenmemiş/tahsil edilmemiş gelirler bu hesaplar aracılığıyla aktifleştirilir.

Anahtar Kavram

Dönemsellik Kavramı ve Gelir Tahakkuku Mantığı

İpuçları

1

Gelirin nakit olarak tahsil edilip edilmediğine değil, o dönemde hak edilip edilmediğine odaklanın.

2

Toplam geliri hesaplarken sabit bedel ile saatlik çalışma bedelini ayrı ayrı bulup toplayın.

3

Cari dönemde kazanılan ancak vadesi (tahsilatı) gelecek döneme sarkan alacaklar için 181 nolu hesap kullanılır.

Daha Fazla Pratik

Bu işlemin Mart 2026 tarihindeki tahsilat ve KDV kaydını yaparak dönemler arası aktarımı pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Önce gelir tablosu açısından toplam geliri (

12.000 + 150 \times 100 = 27.000

) bulun, ardından bu gelirin karşılığında henüz bir tahsilat (Varlık artışı) olmadığını görerek 'Gelir Tahakkukları' hesabını seçin.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 544Soru →

İşletme, mülkiyetinde bulunan bir ofisi $1$ Kasım $2025$ tarihinde aylık $10.000$ TL bedelle kiraya vermiştir. Yapılan sözleşme gereği kira bedellerinin $6$ ayda bir, dönem sonunda ( $30$ Nisan $2026$ ) topluca tahsil edileceği kararlaştırılmıştır.

Dönemsellik ilkesi gereği, $31$ Aralık $2025$ tarihinde işletmenin hak kazandığı ancak henüz tahsil etmediği iki aylık kira geliri için borçlandırması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

180 Gelecek Aylara Ait Giderler

181 Gelir Tahakkukları

380 Gelecek Aylara Ait Gelirler

102 Bankalar

100 Kasa

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 181 Gelir Tahakkukları

Cevap

İşletmenin hak kazandığı ancak tahsilatını henüz yapmadığı kira geliri için 181 Gelir Tahakkukları hesabı kullanılmalıdır.

Dönemsellik ilkesi gereği, bir döneme ait olan gelir ve giderler, tahsil edilip edilmediklerine bakılmaksızın o dönemde kaydedilmelidir. Soru örneğinde Kasım ve Aralık aylarına ait kira geliri 2025 yılında gerçekleşmiştir ancak tahsilatı 2026 yılındadır. Bu tür gerçekleşmiş ancak tahsilatı gelecek döneme sarkan gelirler aktif karakterli bir hesap olan Gelir Tahakkukları hesabının borcuna kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1

Gelirin hangi döneme ait olduğunu belirleyin.

2025

yılına ait

2

aylık (

20.000

TL) kira geliri gerçekleşmiştir.

Dönemsellik ilkesi uyarınca gelirler gerçekleştikleri dönemde kaydedilmelidir.

2

Tahsilat durumunu analiz edin.

Tahsilat

2026

yılında yapılacaktır, yani henüz nakit girişi yoktur.

Tahsilatın yapılmamış olması gelirin kaydedilmesine engel değildir, ancak varlık hesabı olarak bir tahakkuk hesabı kullanılmalıdır.

3

Uygun hesabı seçin ve kaydı yapın.

181 Gelir Tahakkukları hesabı borçlandırılır, 649 Diğer Olağan Gelir ve Karlar hesabı alacaklandırılır.

Gerçekleşen ancak tahsilatı beklenen gelirler aktif karakterli bir tahakkuk hesabında izlenir.

Anahtar Kavram

Tahakkuk Esası ve Dönemsellik İlkesi

İpuçları

1

Gelirin tahsil edilip edilmediğine değil, hangi yıla ait olduğuna odaklanın.

2

Hak edilen ancak henüz nakit olarak alınmayan gelirler için bir 'tahakkuk' hesabı kullanılması gerekir.

3

Bu hesap 1 grubunda (Dönen Varlıklar) yer alan ve gelirlerin dönemlere dağıtılmasını sağlayan bir hesaptır.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir durumun giderler için geçerli olduğu (örneğin Aralık ayı elektrik faturasının Ocak'ta ödenecek olması) 'Gider Tahakkukları' konusunu inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 545Soru →

İşletme, $15$ Kasım $2025$ tarihinde $20.000$ ABD Doları tutarında kredili mal satmıştır (Satış tarihindeki kur: $1$ USD = $30$ TL). $31$ Aralık $2025$ tarihinde dönem sonu değerlemesi yapıldığında kurun $32$ TL olduğu saptanmıştır. $15$ Şubat $2026$ tarihinde vadesi gelen alacak tahsil edilememiş ve bu tarihte (Kur: $1$ USD = $34$ TL) alacak şüpheli hale gelmiştir. Söz konusu alacağın $240.000$ TL'lik kısmı teminatlı olup, işletme kalan kısım için ihtiyatlılık kavramı gereği karşılık ayırmaya karar vermiştir.

Buna göre, $15$ Şubat $2026$ tarihinde yapılacak karşılık ayırma kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

654 Karşılık Giderleri hesabı

440.000

TL borçlandırılır.

129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı hesabı

680.000

TL alacaklandırılır.

654 Karşılık Giderleri hesabı

600.000

TL borçlandırılır.

129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı hesabı

400.000

TL alacaklandırılır.

128 Şüpheli Ticari Alacaklar hesabı

440.000

TL borçlandırılır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 654 Karşılık Giderleri hesabı $440.000$ TL borçlandırılır.

Cevap

Karşılık ayırma kaydında 654 Karşılık Giderleri hesabı

440.000

TL borçlandırılmalıdır.

Alacağın şüpheli hale geldiği

15

Şubat

2026

tarihindeki kur olan

34

TL üzerinden alacağın toplam değeri

680.000

TL olarak saptanır. Bu tutardan teminatlı olan

240.000

TL düşüldüğünde, karşılık ayrılabilecek riskli tutar

440.000

TL olarak hesaplanır. Muhasebe kaydında '654 Karşılık Giderleri' hesabı borçlandırılırken, '129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı' hesabı alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacağın şüpheli hale geldiği tarihteki güncel değerini hesapla.

20.000

USD

\times

34

TL/USD =

680.000

TL

Yabancı paralı alacaklar şüpheli hale geldiğinde, o günkü kur üzerinden değerlenerek '128 Şüpheli Ticari Alacaklar' hesabına aktarılmalıdır.

2

Karşılık ayrılacak net tutarı (teminatsız kısım) belirle.

680.000

TL -

240.000

TL (Teminat) =

440.000

TL

İhtiyatlılık kavramı ve vergi mevzuatı gereği, şüpheli alacakların teminatlı kısmı için karşılık ayrılamaz.

3

Karşılık ayırma yevmiye kaydını yap.

654 Karşılık Giderleri (Borç):

440.000

TL / 129 Şüpheli Tic. Alac. Karşılığı (Alacak):

440.000

TL

Dönem içinde ayrılan karşılıklar gider yazılarak pasif düzenleyici bir hesapta izlenir.

Anahtar Kavram

Teminatlı Şüpheli Ticari Alacaklar ve Yabancı Para Değerlemesi

İpuçları

1

Yabancı paralı alacaklarda karşılık ayırmadan önce alacağın şüpheli hale geldiği tarihteki kurla değerlenmesi gerektiğini unutmayın.

2

Şüpheli alacak karşılığı hesaplanırken alacağın ipotek veya teminatla güvenceye alınmış kısmı toplam tutardan düşülmelidir.

Daha Fazla Pratik

Şüpheli hale gelen bu alacağın ilerleyen dönemde bir kısmının tahsil edilmesi veya tamamının değersiz hale gelmesi durumunda yapılacak kayıtları inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 546Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli mizanında yer alan bazı hesapların kalanları ve envanter incelemeleri neticesinde saptanan veriler aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kodu ve Adı	Tutar (TL)
100 Kasa	$25.000$
101 Alınan Çekler	$15.000$
102 Bankalar	$40.000$
103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (-)	$8.000$
108 Diğer Hazır Değerler	$2.000$

Envanter Notları:
- Kasa hesabındaki tutarın $500$ USD'lik kısmı, $1$ USD = $28,00$ TL kuru üzerinden kaydedilmiştir. Dönem sonu değerleme kuru $1$ USD = $32,00$ TL olarak belirlenmiştir.
- İşletmenin banka hesabına $2.500$ TL tutarında faiz tahakkuk ettiği ancak henüz kayıtlara alınmadığı tespit edilmiştir.
- 101 Alınan Çekler hesabında izlenen bir çekin vadesinin $2027$ yılına ait olduğu belirlenmiştir. Bu çekin tutarı $3.000$ TL'dir.

Buna göre, işletmenin $31.12 .2025$ tarihli bilançosunda raporlanacak 'Hazır Değerler' grubu toplamı kaç TL'dir?

75.500

78.500

73.500

91.500

73.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $75.500$

Cevap

İşletmenin bilançosunda yer alacak hazır değerler toplamı

75.500

TL'dir.

Doğru tutar hesaplanırken şu adımlar izlenmelidir: Öncelikle yabancı para mevcudu dönem sonu kuruyla değerlenerek kasa tutarı

27.000

TL'ye yükseltilir. Bankada biriken faiz geliri hesaba eklenerek banka bakiyesi

42.500

TL yapılır. Özün önceliği gereği vadesi

2027

olan

3.000

TL'lik çek gruptan çıkarılarak Alınan Çekler hesabı

12.000

TL olarak dikkate alınır. Son olarak

27.000 + 12.000 + 42.500 - 8.000 (Verilen Çekler) + 2.000

(Diğer Hazır Değerler) işlemiyle

75.500

TL sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Kasa hesabı için kur değerlemesi yapılması

Kasa tutarı

27.000

TL (

25.000 + [500 \times (32-28)]

) olmuştur.

Yabancı paralar dönem sonu kurları üzerinden değerlenerek oluşan kur farkı karı hesaba eklenmelidir.

2

Banka faiz tahakkukunun hesaba eklenmesi

Bankalar hesabı

42.500

TL (

40.000 + 2.500

) olmuştur.

Tahakkuk esası gereği bankadaki faiz geliri, nakit girişi olmasa dahi hazır değerlere dahil edilmelidir.

3

İleri vadeli çekin gruptan çıkarılması

Alınan Çekler hesabı

12.000

TL (

15.000 - 3.000

) olmuştur.

Özün önceliği kavramı uyarınca vadesi dönem sonunu aşan çekler hazır değer değil, ticari alacak (Alacak Senetleri) olarak sınıflandırılmalıdır.

4

Grup toplamının hesaplanması

Hazır Değerler Toplamı =

27.000 + 12.000 + 42.500 - 8.000 + 2.000 = 75.500

TL.

Hazır değerler grubu; nakit mevcudu, banka mevduatı ve paraya en yakın varlıkların toplamından oluşur (Verilen çekler eksi karakterli bir hesaptır).

Anahtar Kavram

Hazır Değerler Grubunun Envanter ve Sınıflandırma Esasları

İpuçları

1

Grupta eksi (-) işaretiyle gösterilen hesapların matematiksel işlemlerde nasıl davranması gerektiğini hatırlayınız.

2

Yabancı para değerlemesi yaparken 'kur farkı'nın tutara eklenmesi gerektiğini ve ileri vadeli çeklerin 'özün önceliği' gereği durumunu düşününüz.

3

Kasa

27.000

, Banka

42.500

, Çekler

12.000

TL olarak düzeltildikten sonra 'Verilen Çekler' tutarını toplamdan düşmeyi unutmayınız.

Daha Fazla Pratik

Kur farkı zararı oluşması durumunda hazır değer toplamının nasıl etkileneceği üzerine çalışma yapabilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 547Soru →

İşletme, ticari faaliyetleri kapsamında müşterisine $20.000$ TL tutarında malı kredili (veresiye) olarak satmıştır. Bu işleme ait yevmiye kaydında borçlandırılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Alıcılar

Alacak Senetleri

Satıcılar

Kasa

Borç Senetleri

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Alıcılar

Cevap

İşletmenin ticari mal satışı karşılığında oluşan senetsiz alacağı Alıcılar hesabında izlenir.

İşletmenin ana faaliyet konusu olan ticari malın kredili (senetsiz/veresiye) satılması sonucunda, müşteriden olan alacaklar artar. Tekdüzen Hesap Planı'na göre bu tür senetsiz ticari alacaklar '120 Alıcılar' hesabında takip edilir. Aktif karakterli bir hesap olan Alıcılar hesabındaki bu artış, hesabın borç tarafına kaydedilerek muhasebeleştirilir.

Adım Adım Çözüm

1

İşlemin niteliğini belirle

Kredili (veresiye) mal satışı yapılmıştır.

Muhasebe kaydında hangi varlık veya kaynağın değiştiğini anlamak için işlemin türü belirlenmelidir.

2

Oluşan alacağın türünü belirle

Senetsiz bir ticari alacak oluşmuştur.

Soruda alacağın bir senede bağlandığına dair bir bilgi bulunmadığından veresiye (senetsiz) alacak olduğu kabul edilir.

3

İlgili hesabı seç ve kayıt yönünü belirle

120 Alıcılar hesabı artış gösterdiği için borçlandırılır.

Aktif karakterli hesaplarda meydana gelen artışlar hesabın borç tarafına kaydedilir.

Anahtar Kavram

Ticari Alacakların Muhasebeleştirilmesi

İpuçları

1

Satışın 'veresiye' (kredili) mi yoksa 'senetli' mi olduğuna dikkat edin.

2

Senetsiz ticari alacaklar ile senetli ticari alacaklar farklı kodlu hesaplarda izlenir.

3

Varlık hesaplarındaki artışlar her zaman borç tarafına yazılır; burada artan varlık müşteriden olan senetsiz alacaktır.

Daha Fazla Pratik

Bu alacak karşılığında daha sonra bir senet alınması durumunda yapılacak kaydı inceleyerek Alıcılar ve Alacak Senetleri arasındaki ilişkiyi pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 548Soru →

İşletmede yapılan dönem sonu envanter çalışmaları sırasında, stokta bulunan ticari malların fiziki sayım sonucu değerinin $75.000$ TL olduğu tespit edilmiştir. Ancak ilgili döneme ait genel geçici mizan kayıtlarında "153 Ticari Mallar" hesabının borç kalanı $72.000$ TL olarak görülmektedir.

Aradaki farkın nedeni henüz belirlenemediğine göre, yapılması gereken muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Borç:

153

Ticari Mallar

3.000

TL / Alacak:

397

Sayım ve Tesellüm Fazlaları

3.000

TL

Borç:

197

Sayım ve Tesellüm Noksanları

3.000

TL / Alacak:

153

Ticari Mallar

3.000

TL

Borç:

153

Ticari Mallar

3.000

TL / Alacak:

679

Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar

3.000

TL

Borç:

689

Olağandışı Gider ve Zararlar

3.000

TL / Alacak:

153

Ticari Mallar

3.000

TL

Borç:

397

Sayım ve Tesellüm Fazlaları

3.000

TL / Alacak:

153

Ticari Mallar

3.000

TL

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Borç: $153$ Ticari Mallar $3.000$ TL / Alacak: $397$ Sayım ve Tesellüm Fazlaları $3.000$ TL

Cevap

Fiziki stok değeri ile mizan değeri arasındaki

3.000

TL'lik fark, fiziki durumun lehine (fazla) olduğu için "153 Ticari Mallar" hesabı borçlandırılırken, "397 Sayım ve Tesellüm Fazlaları" hesabı alacaklandırılmalıdır.

Dönem sonu stok sayımında fiziki miktarın kayıtlardan fazla çıkması durumunda, aradaki farkın nedeni araştırılana kadar '153 Ticari Mallar' hesabı borçlandırılarak varlık artışı kaydedilir ve '397 Sayım ve Tesellüm Fazlaları' hesabı alacaklandırılarak bu fazlalık geçici olarak pasifte takip edilir.

Adım Adım Çözüm

1

Fiziki sayım değeri ile kayıtlı değerin karşılaştırılması

75.000

TL (Fiziki) -

72.000

TL (Kayıtlı) =

+3.000

TL

İşletmenin elindeki gerçek varlık ile defter kayıtları arasındaki farkın yönünü ve miktarını belirlemek için yapılır.

2

Farkın mahiyetine göre uygun geçici hesabın seçilmesi

Pozitif fark (+), "Sayım Fazlası" anlamına gelir ve "397 Sayım ve Tesellüm Fazlaları" hesabı kullanılır.

Nedeni henüz bilinmeyen fazlalıkların takip edilmesi için Tekdüzen Hesap Planı gereği geçici hesap kullanımı zorunludur.

3

Yevmiye kaydının oluşturulması

Ticari mallar hesabı borçlandırılır, sayım fazlaları hesabı alacaklandırılır.

Varlık hesaplarındaki artışlar borç tarafa, kaynak (pasif) karakterli geçici hesaplardaki artışlar alacak tarafa kaydedilir.

Anahtar Kavram

Stok Sayım Fazlaları ve Muhasebeleştirilmesi

İpuçları

1

Fiziki sayım sonucu ile mizan (kayıt) değerini karşılaştırarak farkın işletme lehine mi yoksa aleyhine mi olduğunu belirleyin.

2

Eğer fiziki stok miktarı kayıtlardan daha fazlaysa, bu durum bir 'Sayım Fazlası'dır ve nedeni bulunana kadar 300'lü bir geçici hesapta izlenir.

Daha Fazla Pratik

Sayım fazlasının nedeni belirlendiğinde (örneğin kayıtlara geçmemiş bir alış veya fazla gelen mal) yapılacak düzeltme kaydını inceleyin.

Tahmini Süre:45s

Soru 549Soru →

İşletme, $1$ Kasım $2025$ tarihinde, $18$ ay süreli ve toplam $180.000$ TL tutarındaki yangın sigortası poliçesi bedelini peşin olarak ödemiştir. Diğer taraftan işletme, $1$ Aralık $2025$ tarihinde $1.000.000$ TL tutarındaki nakit mevcudunu yıllık % $36$ basit faiz oranıyla, faizi vade sonunda ( $1$ Mart $2026$ tarihinde) tahsil edilmek üzere $3$ ay vadeli mevduat hesabına yatırmıştır. Buna göre işletmenin $31$ Aralık $2025$ tarihinde yapacağı envanter kayıtları sonucunda, dönen varlıklar içerisinde yer alan "Gelecek Aylara Ait Giderler" ve "Gelir Tahakkukları" hesaplarının toplam tutarı kaç TL'dir?

150.000

190.000

120.000

210.000

160.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $150.000$

Cevap

Dönen varlıklar içerisinde yer alan hesapların toplam tutarı

150.000

TL'dir.

Dönemsellik kavramı uyarınca,

2025

yılında ödenen ancak

2026

yılına ait olan

12

aylık sigorta gideri (

120.000

TL) '180 Gelecek Aylara Ait Giderler' hesabında;

2025

yılının Aralık ayında hak edilen ancak henüz tahsil edilmeyen faiz geliri (

30.000

TL) ise '181 Gelir Tahakkukları' hesabında izlenir. Bu iki hesabın toplamı

150.000

TL olarak dönen varlıklarda yer alır.

Adım Adım Çözüm

1

Sigorta poliçesinin aylık bedelini hesaplayınız.

180.000 / 18 = 10.000

TL/ay.

Giderlerin dönemlere doğru dağıtılması için birim maliyetin bulunması gerekir.

2

180 Gelecek Aylara Ait Giderler hesabına aktarılacak tutarı (

2026

yılı için) belirleyiniz.

12 \text{ ay} \times 10.000 = 120.000

TL.

31.12.2025

itibarıyla, önümüzdeki

12

ay içinde giderleşecek olan tutarlar dönen varlıklarda raporlanır.

3

280 Gelecek Yıllara Ait Giderler tutarını (

2027

yılı için) not ediniz.

4 \text{ ay} \times 10.000 = 40.000

TL.

1

yılı aşan vadeli giderler duran varlıklar grubunda (280) yer alır; toplama dahil edilmez.

4

Aralık

2025

ayına ait faiz geliri tahakkukunu hesaplayınız.

1.000.000 \times 0,36 \times (1/12) = 30.000

TL.

Dönemsellik kavramı uyarınca, henüz tahsil edilmese de hak edilen faiz geliri 181 Gelir Tahakkukları hesabına kaydedilmelidir.

5

İstenen hesapların toplamını bulunuz.

120.000 (180) + 30.000 (181) = 150.000

TL.

Soruda sadece dönen varlıklar içerisindeki ilgili iki hesabın toplamı sorulmaktadır.

Anahtar Kavram

Dönemsellik İlkesi ve Bilanço Sınıflandırması

İpuçları

1

Sigorta ödemesinin ne kadarının

2025

, ne kadarının

2026

ve ne kadarının

2027

yılına ait olduğunu ayrı ayrı hesaplayarak başlayın.

2

Bilanço günü itibarıyla (

31.12.2025

), gelecek

1

yıl (yani

2026

yılı) içindeki işlemler 'Dönen Varlıklar' grubundadır.

3

Faiz geliri

3

aylıktır ancak

2025

yılının sadece Aralık ayına isabet eden

1

aylık kısmının tahakkuk ettirilmesi gerektiğini unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruda, 180 ve 181 hesaplarının bir sonraki yılın başında yapılan 'ters kayıt' veya 'transfer' işlemlerini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 550Soru →

İşletme, $01.12.2025$ tarihinde ana faaliyeti dışında sermaye payı $\%90$ olan bağlı ortaklığından $424.000$ TL nominal değerli ve $01.03.2026$ vadeli bir alacak senedi almıştır. İşletme, dönem sonunda tüm senetli alacakları için tasarruf değeri ölçüsüyle değerleme yapmaktadır.

$31.12 .2025$ tarihi itibarıyla vadesine $60$ gün kalan senetler için T.C. Merkez Bankası reeskont faiz oranı $\%36$ olduğuna göre, işletmenin yapması gereken dönem sonu muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir? (İç iskonto yöntemi kullanılacaktır.)

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ hesabı

24.000

TL borçlu, 137 DİĞER ALACAKLAR REESKONTU hesabı

24.000

TL alacaklı

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ hesabı

24.000

TL borçlu, 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU hesabı

24.000

TL alacaklı

137 DİĞER ALACAKLAR REESKONTU hesabı

24.000

TL borçlu, 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ hesabı

24.000

TL alacaklı

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ hesabı

25.440

TL borçlu, 137 DİĞER ALACAKLAR REESKONTU hesabı

25.440

TL alacaklı

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ hesabı

25.440

TL borçlu, 122 ALACAK SENETLERİ REESKONTU hesabı

25.440

TL alacaklı

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ hesabı $24.000$ TL borçlu, 137 DİĞER ALACAKLAR REESKONTU hesabı $24.000$ TL alacaklı

Cevap

İşletmenin yapması gereken kayıt; 657 Reeskont Faiz Giderleri hesabının

24.000

TL borçlandırılması ve 137 Diğer Alacaklar Reeskontu hesabının

24.000

TL alacaklandırılmasıdır.

İşletmenin bağlı ortaklığından olan ve ana faaliyet konusu dışındaki senetli alacağı '133 Bağlı Ortaklıklardan Alacaklar' hesabında takip edilir. Bu tür alacaklar için dönem sonunda hesaplanan reeskont tutarı, '137 Diğer Alacaklar Reeskontu' hesabına alacak, '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesabına borç kaydedilir. Hesaplama iç iskonto yöntemiyle yapıldığında sonuç

24.000

TL olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1

Alacağın niteliğini belirle

Bağlı ortaklıktan ana faaliyet dışı alacak olduğu için '133 Bağlı Ortaklıklardan Alacaklar' hesabında izlenir.

Ticari olmayan ve grup şirketlerinden olan alacaklar 'Diğer Alacaklar' grubunda yer alır.

2

Kullanılacak reeskont hesabını seç

137 Diğer Alacaklar Reeskontu (-)

13 grubundaki senetli alacakların tasarruf değeriyle değerlemesinde 137 nolu hesap kullanılır; 122 nolu hesap sadece ticari alacaklar içindir.

3

İç iskonto formülü ile reeskont tutarını hesapla

R = \frac{424.000 \times 60 \times 36}{36.000 + (60 \times 36)} = \frac{915.840.000}{38.160} = 24.000

TL

Vergi Usul Kanunu uyarınca senet reeskontu hesaplamalarında iç iskonto metodu zorunludur.

4

Yevmiye kaydını oluştur

657 (Borç) / 137 (Alacak)

Reeskont tutarı dönem sonunda gider olarak kaydedilir ve düzenleyici hesap alacaklandırılarak aktif toplamı azaltılır.

Anahtar Kavram

Diğer Alacaklarda Reeskont Uygulaması

İpuçları

1

Alacağın kime karşı olduğunu ve işletmenin ana faaliyetiyle ilgili olup olmadığını kontrol edin.

2

Bağlı ortaklıktan kaynaklanan borç verme gibi işlemler 'Diğer Alacaklar' (13) grubunda izlenir. Reeskont hesabı da bu gruba uygun seçilmelidir.

3

İç iskonto formülünü kullanın:

R = \frac{\text{Nominal Değer} \times \text{Gün} \times \text{Faiz}}{\text{36.000} + (\text{Gün} \times \text{Faiz})}

Daha Fazla Pratik

Bağlı ortaklıklardan olan alacakların dönem sonunda vadesi 1 yılın altına düştüğünde yapılacak sınıflandırma kayıtlarını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 551Soru →

$ABC$ İşletmesi'nin $31.12.2025$ tarihli mizanında yer alan bazı hesap bakiyeleri şöyledir:

Hesap Kodu ve Adı	Borç Bakiyesi (TL)	Alacak Bakiyesi (TL)
$193$ Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar	$130.000$	-
$197$ Sayım ve Tesellüm Noksanları	$6.000$	-
$370$ Dönem Kârı Vergi ve Diğer Yasal Yükümlülük Karşılıkları	-	$110.000$

İşletme dönem sonunda vergi mahsup işlemlerini gerçekleştirecektir. Ayrıca, dönem içinde kaydedilen kasa noksanlığının tamamının kasa sorumlusu personelin hatasından kaynaklandığı kesinleşmiş ve tutarın personelin maaşından kesilmesine karar verilmiştir.

Buna göre, işletmenin bu işlemlere ilişkin yapması gereken mahsup ve kapatma kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

371 Dönem Kârının Peşin Ödenen Vergi ve Diğer Yükümlülükleri (-)

110.000

(Borç), 136 Diğer Çeşitli Alacaklar

20.000

(Borç), 135 Personelden Alacaklar

6.000

(Borç) / 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar

130.000

(Alacak), 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları

6.000

(Alacak)

371 Dönem Kârının Peşin Ödenen Vergi ve Diğer Yükümlülükleri (-)

130.000

(Borç), 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

6.000

(Borç) / 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar

130.000

(Alacak), 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları

6.000

(Alacak)

370 Dönem Kârı Vergi ve Diğer Yasal Yükümlülük Karşılıkları

110.000

(Borç), 136 Diğer Çeşitli Alacaklar

20.000

(Borç), 135 Personelden Alacaklar

6.000

(Borç) / 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar

130.000

(Alacak), 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları

6.000

(Alacak)

371 Dönem Kârının Peşin Ödenen Vergi ve Diğer Yükümlülükleri (-)

110.000

(Borç), 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar

20.000

(Borç), 135 Personelden Alacaklar

6.000

(Borç) / 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar

130.000

(Alacak), 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları

6.000

(Alacak)

371 Dönem Kârının Peşin Ödenen Vergi ve Diğer Yükümlülükleri (-)

110.000

(Borç), 136 Diğer Çeşitli Alacaklar

20.000

(Borç), 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar

6.000

(Borç) / 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar

130.000

(Alacak), 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları

6.000

(Alacak)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 371 Dönem Kârının Peşin Ödenen Vergi ve Diğer Yükümlülükleri (-) $110.000$ (Borç), 136 Diğer Çeşitli Alacaklar $20.000$ (Borç), 135 Personelden Alacaklar $6.000$ (Borç) / 193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar $130.000$ (Alacak), 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları $6.000$ (Alacak)

Cevap

Dönem kârı vergi karşılığı olan

110.000

TL tutarındaki kısmın 371 hesaba, arta kalan

20.000

TL'nin 136 hesaba ve personel sorumluluğundaki

6.000

TL'nin 135 hesaba borç kaydedildiği seçenek doğrudur.

İşletmenin ödediği peşin vergiler (

130.000

TL), tahakkuk eden vergi borcundan (

110.000

TL) fazla olduğu için, borç kadar kısım 371 hesaba alınarak pasifteki 370 ile mahsup edilir. Aşan

20.000

TL ise vergi dairesinden iade/mahsup alacağı niteliği kazandığı için 136 hesaba devredilir. Kasa noksanlığının personelden tahsil edileceği kesinleştiği için 197 hesabı kapatılıp 135 hesaba borç kaydı yapılır.

Adım Adım Çözüm

1

193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar hesabının mahsup sınırını belirle.

Maksimum mahsup tutarı 370 hesabın bakiyesi olan

110.000

TL'dir.

371 numaralı hesap, 370 numaralı hesabın bakiyesinden fazla olamaz (Düzenleyici hesap kuralı).

2

193 hesabın bakiyesinden mahsup edilemeyen tutarı hesapla.

130.000 - 110.000 = 20.000

TL.

Kurumlar vergisinden mahsup edilemeyen peşin ödenen vergiler, işletmenin vergi dairesinden alacağı haline gelir ve 136 Diğer Çeşitli Alacaklar hesabına aktarılır.

3

197 Sayım ve Tesellüm Noksanları hesabının nedenini ve çözümünü analiz et.

Tutarın tamamı 135 Personelden Alacaklar hesabına aktarılır.

Noksanlığın sorumlusu kesinleştiğinde, geçici hesap olan 197 kapatılarak tutar ilgili kişiden alacaklandırılır.

Anahtar Kavram

Diğer Dönen Varlıklar Grubu Mahsup ve Aktarım İşlemleri

İpuçları

1

Peşin ödenen vergilerin kurumlar vergisi karşılığından fazla olup olmadığını kontrol edin.

2

371 hesabın bakiyesi, 370 hesabın bakiyesinden daha büyük bir değer alamaz.

3

Fazla ödenen vergiler için 136 Diğer Çeşitli Alacaklar, personelin sorumlu olduğu noksanlıklar için 135 Personelden Alacaklar hesabını kullanın.

Daha Fazla Pratik

193 hesabın 370 hesaptan küçük olduğu durumlarda mahsup kaydının nasıl değişeceğini inceleyin.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 552Soru →

İşletme, $2025$ yılının Aralık ayı içerisinde bir müşterisine danışmanlık hizmeti sunmuştur. Yapılan sözleşme gereği $10.000$ TL tutarındaki hizmet bedeli, $2026$ yılının Ocak ayında faturalandırılacak ve tahsil edilecektir. Dönemsellik kavramı uyarınca, $31.12.2025$ tarihinde yapılması gereken kayıtta borçlandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

181

Gelir Tahakkukları

180

Gelecek Aylara Ait Giderler

381

Gider Tahakkukları

120

Alıcılar

100

Kasa

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $181$ Gelir Tahakkukları

Cevap

Dönemsellik kavramı gereği hak edilen ancak henüz belgelenmemiş gelirlerin kaydedildiği

181

Gelir Tahakkukları hesabı borçlandırılmalıdır.

İşletmenin sunduğu danışmanlık hizmeti karşılığında geliri hak etmiş olması, ancak belgenin sonraki dönemde düzenlenecek olması tam bir gelir tahakkuku durumudur. Bu durumda dönemsellik kavramı gereği gelirin

2025

yılına kaydedilmesi için aktif karakterli

181

Gelir Tahakkukları hesabı kullanılır.

Adım Adım Çözüm

1

Gelirin hangi döneme ait olduğunu belirleyin.

Hizmet Aralık

2025

döneminde verildiği için gelir

2025

yılına aittir.

Dönemsellik kavramı gereği gelir, tahsil edildiği dönemde değil, hak edildiği dönemde kaydedilmelidir.

2

Gelirin belgelendirilme ve tahsilat durumunu kontrol edin.

Fatura ve tahsilat

2026

yılına sarkmaktadır.

Belgesi henüz düzenlenmemiş ancak hak edilmiş gelirler için geçici bir aktif hesap kullanılmalıdır.

3

Uygun hesabı seçerek kaydı tamamlayın.

181

Gelir Tahakkukları hesabı borçlandırılır, ilgili gelir hesabı alacaklandırılır.

181

hesabı, dönemsellik gereği ortaya çıkan bu tür 'henüz istenemez' durumdaki alacakları izlemek için tasarlanmıştır.

Anahtar Kavram

Gelir Tahakkuku ve Dönemsellik Esası

İpuçları

1

Gelirin hak edildiği dönemi ve tahsil edileceği dönemi karşılaştırın.

2

Henüz faturası kesilmemiş ancak kazanılmış bir gelir söz konusu olduğunda 'tahakkuk' hesaplarını düşünün.

Daha Fazla Pratik

Gelecek dönemlere ait olan ancak peşin ödenen bir kira gideri için hangi hesabın kullanılması gerektiğini düşünerek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 553Soru →

İşletme, Kasım $2024$ tarihinde geçici yatırım amacıyla tanesi $25$ TL’den $2.000$ adet (K) A.Ş. hisse senedini banka aracılığıyla satın almış ve bu işlem için $1.000$ TL komisyon ödemiştir. $2024$ yılı sonu değerleme gününde hisse senetlerinin borsa rayici $22$ TL olarak belirlenmiş ve gerekli karşılık ayrılmıştır. İşletme, Mart $2025$ tarihinde bu hisse senetlerinin $1.000$ adedini tanesi $28$ TL’den banka aracılığıyla satmıştır.

**Buna göre, işletmenin Mart $2025$ tarihinde yapması gereken satış kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?**

645 Menkul Kıymet Satış Kârları hesabı

3.000

TL alacaklandırılır.

110 Hisse Senetleri hesabı

25.500

TL alacaklandırılır.

644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı

6.000

TL alacaklandırılır.

645 Menkul Kıymet Satış Kârları hesabı

6.000

TL alacaklandırılır.

119 Menkul Kıymet Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabı

2.000

TL borçlandırılır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 645 Menkul Kıymet Satış Kârları hesabı $3.000$ TL alacaklandırılır.

Cevap

Satış kârı, satış fiyatı ile maliyet arasındaki fark olan 3.000 TL olarak 645 Menkul Kıymet Satış Kârları hesabına alacak kaydedilir.

Satış işleminde, hisse senetlerinin işletmeye giriş maliyeti olan

25

TL üzerinden

1.000

adet için

25.000

TL maliyet hesaplanır.

28.000

TL satış bedeli ile bu maliyet arasındaki

3.000

TL fark, hisse senedi satış kârı olarak kaydedilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1

Alış maliyetinin ve komisyonun belirlenmesi

Birim maliyet =

25

TL; Komisyon (

1.000

TL) doğrudan

653

hesabına kaydedilir.

Tekdüzen Hesap Planı'na göre menkul kıymet alım komisyonları maliyete eklenmeyip gider yazılır.

2

Dönem sonu değer düşüklüğü karşılığının hesaplanması

Birim değer kaybı =

25 - 22 = 3

TL; Toplam Karşılık =

2.000 \times 3 = 6.000

TL.

İhtiyatlılık kavramı gereği borsa değeri maliyetin altına düşen hisseler için karşılık ayrılır.

3

Satış işlemi verilerinin hesaplanması

Satış Bedeli =

1.000 \times 28 = 28.000

TL; Çıkış Maliyeti =

1.000 \times 25 = 25.000

TL; Satış Kârı =

3.000

TL.

Satış kârı, net satış bedeli ile hissenin kayıtlı maliyeti arasındaki olumlu farktır.

4

Karşılık iptal tutarının belirlenmesi

Satılan kısımdaki karşılık payı =

1.000 \times 3 = 3.000

TL (

644

hesabı).

Varlık işletmeden çıktığında, ona bağlı düzenleyici hesap (119) da kapatılarak gelire (644) aktarılır.

Anahtar Kavram

Menkul kıymet satışlarında alış maliyeti esas alınır, komisyonlar maliyete eklenmez ve önceden ayrılan karşılıklar 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabı ile iptal edilir.

Daha Fazla Pratik

Menkul kıymetlerin maliyet bedeli ile borsa rayici arasındaki farkın vergi mevzuatı ve muhasebe standartları açısından sonuçlarını inceleyin.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 554Soru →

İşletmenin dönem sonu envanter çalışmaları sırasında, $153$ Ticari Mallar hesabında kayıtlı $300.000$ TL değerindeki stokların $50.000$ TL'lik kısmının fiziksel hasar ve teknolojik eskime nedeniyle değer kaybına uğradığı tespit edilmiştir. Yapılan değerleme sonucunda bu stokların emsal bedelinin $30.000$ TL olduğu belirlenmiş ve gerekli karşılığın ayrılmasına karar verilmiştir.

Bu bilgilere göre, işletmenin yapması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

157 DİĞER STOKLAR

50.000

(BORÇ) / 153 TİCARİ MALLAR

50.000

(ALACAK); 654 KARŞILIK GİDERLERİ

20.000

(BORÇ) / 158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI (-)

20.000

(ALACAK)

654 KARŞILIK GİDERLERİ

20.000

(BORÇ) / 158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI (-)

20.000

(ALACAK)

157 DİĞER STOKLAR

50.000

(BORÇ) / 153 TİCARİ MALLAR

50.000

(ALACAK); 689 DİĞER OLAĞANDIŞI GİDER VE ZARARLAR

20.000

(BORÇ) / 158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI (-)

20.000

(ALACAK)

157 DİĞER STOKLAR

50.000

(BORÇ) / 153 TİCARİ MALLAR

50.000

(ALACAK); 654 KARŞILIK GİDERLERİ

30.000

(BORÇ) / 158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI (-)

30.000

(ALACAK)

157 DİĞER STOKLAR

30.000

(BORÇ) / 153 TİCARİ MALLAR

30.000

(ALACAK); 654 KARŞILIK GİDERLERİ

20.000

(BORÇ) / 158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI (-)

20.000

(ALACAK)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 157 DİĞER STOKLAR $50.000$ (BORÇ) / 153 TİCARİ MALLAR $50.000$ (ALACAK); 654 KARŞILIK GİDERLERİ $20.000$ (BORÇ) / 158 STOK DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ KARŞILIĞI (-) $20.000$ (ALACAK)

Cevap

Değeri düşen stokların maliyet bedeli (

50.000

TL) üzerinden '157 Diğer Stoklar' hesabına aktarıldığı ve aradaki fark olan

20.000

TL tutarında karşılık ayrıldığı yevmiye kaydı doğrudur.

Doğru yevmiye kaydı iki aşamadan oluşmalıdır: Birinci aşamada değeri düşen stoklar kayıtlı değerleri (

50.000

TL) üzerinden '153 Ticari Mallar' hesabından çıkartılıp '157 Diğer Stoklar' hesabına aktarılır. İkinci aşamada ise maliyet bedeli ile emsal bedel arasındaki fark (

20.000

TL) için '654 Karşılık Giderleri' borçlandırılırken, aktif düzenleyici bir hesap olan '158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı' alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1

Değeri düşen stokların sınıflandırılması

Stokların

50.000

TL'lik kısmı

153

Ticari Mallar hesabından alacaklandırılarak

157

Diğer Stoklar hesabına borç kaydedilir.

Normal satış yeteneğini kaybeden stokların izlenmesi için Tekdüzen Hesap Planı gereği 157 numaralı hesap kullanılır.

2

Karşılık tutarının hesaplanması

50.000

TL (Maliyet) -

30.000

TL (Emsal Bedel) =

20.000

TL karşılık tutarı.

İhtiyatlılık kavramı gereği, varlıklardaki değer azalışları için karşılık ayrılmalıdır.

3

Karşılık ayrılması kaydı

654

Karşılık Giderleri hesabına

20.000

TL borç,

158

Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabına

20.000

TL alacak kaydedilir.

Değer azalışının giderleştirilmesi ve varlığın bilançoda net değeriyle görünmesini sağlamak için pasif karakterli bir düzenleyici hesap kullanılır.

Anahtar Kavram

Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı ve Re-sınıflandırma

İpuçları

1

Değeri düşen stokların ana stok hesabından (153) çıkarılarak uygun bir alt hesaba aktarılması gerektiğini unutmayın.

2

Ayrılacak karşılık tutarı, malın işletmeye olan maliyeti ile o günkü piyasa değeri (emsal bedeli) arasındaki farktır.

3

Stok değer düşüklüğü karşılığı ayrılırken 654 Karşılık Giderleri hesabı borçlandırılırken, 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabı alacaklandırılır.

Daha Fazla Pratik

Stoklardaki değer artışlarının neden kaydedilmediğini ihtiyatlılık kavramı çerçevesinde inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 555Soru →

İşletmenin normal faaliyetlerinde satmak amacıyla edindiği stoklardan; niteliği değişen, modası geçen, hasara uğrayan veya benzeri nedenlerle normal satış imkânı azalan malların izlendiği hesap aşağıdakilerden hangisidir?

153

Ticari Mallar

157

Diğer Stoklar

158

Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı

(-)

654

Karşılık Giderleri

150

İlk Madde ve Malzeme

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $157$ Diğer Stoklar

Cevap

Hasarlı veya modası geçmiş stokların izlendiği hesap Diğer Stoklar hesabıdır.

Diğer Stoklar hesabı, işletmenin stok kalemleri içinde yer alan ancak yangın, deprem, su basması gibi nedenlerle hasar gören veya modası geçmesi sebebiyle normal satış değeri azalan malların maliyet bedeli üzerinden izlenmesi için ayrılmış özel bir aktif hesaptır.

Adım Adım Çözüm

1

Stokların durumunun analiz edilmesi

Malların normal satış kabiliyetini kaybettiği tespit edilmiştir.

Hasar veya modası geçme gibi durumlar malların normal stok kalemlerinden ayrılmasını gerektirir.

2

Tekdüzen Hesap Planı (THP) sınıflandırmasının uygulanması

157

Diğer Stoklar hesabı seçilmiştir.

THP'ye göre bu tip stoklar niteliklerine göre 'Diğer Stoklar' grubuna alınmalıdır.

3

Muhasebe kaydı mantığının kurulması

153

Ticari Mallar hesabından alacak kaydı ile çıkış,

157

Diğer Stoklar hesabına borç kaydı ile giriş yapılır.

Varlıkların niteliği değiştiğinde ilgili hesaplar arasında virman yapılması gerekir.

Anahtar Kavram

Stokların Reklasifikasyonu ve 157 Diğer Stoklar Hesabı

İpuçları

1

Bu mallar artık 'normal' ticari mal statüsünde değildir.

2

Sınıflandırma değiştiği için malların 153 nolu hesaptan çıkarılıp başka bir stok hesabına aktarılması gerekir.

3

İlgili hesap Tekdüzen Hesap Planı'nda '15' ile başlar ve adında 'Diğer' kelimesi geçer.

Daha Fazla Pratik

Değeri düşen bu mallar için karşılık ayrılması durumunda yapılacak muhasebe kaydını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 556Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli envanter öncesi mizanında yer alan bazı hesap bakiyeleri şu şekildedir:

Hesap Kodu ve Adı	Borç Kalanı ( $TL$ )	Alacak Kalanı ( $TL$ )
$100$ Kasa	$45.000$	-
$102$ Bankalar	$120.000$	-
$103$ Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (-)	-	$30.000$

İşletmenin dönem sonu envanter çalışmaları sırasında şu hususlar tespit edilmiştir:
1. Kasa sayımında $44.700$ $TL$ nakit olduğu görülmüştür. Noksanlığın, bir satıcıya nakit olarak ödenen $300$ $TL$ 'lik borcun, yanlışlıkla verilen çek düzenlenmiş gibi kaydedilmesinden kaynaklandığı belirlenmiştir.
2. Bankalar hesabındaki tutarın $4.000$ $USD$ 'lik kısmı yabancı para mevduatıdır. Bu tutarın kayıt kuru $28$ $TL/USD$ , dönem sonu değerleme kuru ise $32$ $TL/USD$ 'dir.
3. Bankadan gelen dekontun incelenmesi sonucunda, işletme adına $200$ $TL$ tutarında bir hesap işletim ücretinin kesildiği ancak henüz muhasebeleştirilmediği anlaşılmıştır.

Bu bilgilere göre, gerekli envanter kayıtları yapıldıktan sonra işletmenin "Hazır Değerler" grubu net tutarı kaç $TL$ olur?

150.800

150.500

134.800

118.800

150.200

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $150.800$

Cevap

İşletmenin hazır değerler grubu net tutarı

150.800

TL

olarak hesaplanır.

Hazır değerler grubunun net tutarı hesaplanırken

100

Kasa (

44.700

TL

) ve

102

Bankalar (

135.800

TL

) hesaplarının borç kalanları toplanır;

103

Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (

29.700

TL

) hesabının alacak kalanı ise bu toplamdan düşülür. Sonuç olarak

44.700 + 135.800 - 29.700 = 150.800

TL

değerine ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Kasa noksanlığı ve hatalı kayıt düzeltmesini gerçekleştiriniz.

100

Kasa:

45.000 - 300 = 44.700

TL

;

103

Verilen Çekler:

30.000 - 300 = 29.700

TL

Nakit ödemenin çek gibi kaydedilmesi kasa hesabının yüksek, çek hesabının ise (negatif yönlü) fazla görünmesine neden olmuştur.

2

Yabancı para mevduatının dönem sonu değerlemesini yapınız.

4.000 \times (32 - 28) = 16.000

TL

Kambiyo Kârı (Banka artışı)

Kur artışı işletme için bir gelir unsuru olup ilgili varlık hesabının değerini artırır.

3

Banka işletim ücretini kaydediniz.

102

Bankalar:

120.000 + 16.000 - 200 = 135.800

TL

Bankadan kesilen ücretler banka mevduatında azalış yaratır.

4

Hazır Değerler grubu net tutarını hesaplayınız.

100 + 102 - 103 = 44.700 + 135.800 - 29.700 = 150.800

TL

Grup net tutarı, hazır değerler toplamından düzenleyici hesap olan verilen çeklerin düşülmesiyle bulunur.

Anahtar Kavram

Hazır değerler grubu envanter işlemleri ve düzeltme kayıtlarının grup net toplamı üzerindeki etkisi.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruda yabancı paranın kasa hesabında izlendiği ve kur düşüşü yaşandığı bir senaryoyu çözerek ihtiyatlılık kavramını pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 557Soru →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli mizanında ve envanter çalışmalarında hazır değerler grubuna ilişkin şu veriler saptanmıştır:

Hesap / Unsur	Kayıtlı Tutar / Bilgi	Envanter / Sayım Bilgisi
$102$ Bankalar ( $USD$ )	$10.000$ $USD$ (Kayıtlı: $310.000$ $TL$ )	$1$ $USD = 34$ $TL$
$100$ Kasa ( $EUR$ )	$5.000$ $EUR$ (Kayıtlı: $180.000$ $TL$ )	$1$ $EUR = 34,5$ $TL$
$100$ Kasa ( $TL$ )	$20.000$ $TL$	Sayım: $19.200$ $TL$
$101$ Alınan Çekler	$40.000$ $TL$	$15.000$ $TL$ 'lik kısmın vadesi $2027$ yılıdır.
$103$ Verilen Çekler (-)	$10.000$ $TL$	Vadesi $2026$ yılına aittir.

Ek Bilgiler:
* İşletme, bankadan çekilen $2.500$ $TL$ nakdi yanlışlıkla " $101$ Alınan Çekler" hesabının alacağına kaydederek muhasebeleştirmiştir. Bu hata henüz düzeltilmemiştir.
* Noksanlıkların nedeni araştırılacaktır.
* İşletme dönem sonunda "Özün Önceliği" kavramı gereği ileri vadeli çeklerin sınıflandırma işlemlerini yapmaktadır.

Buna göre, gerekli dönem sonu düzeltme, değerleme ve sınıflandırma kayıtları yapıldıktan sonra işletmenin "Hazır Değerler" grubu toplam net tutarındaki değişim aşağıdakilerden hangisidir?

16.700

TL

artış

6.700

TL

artış

21.700

TL

artış

31.700

TL

artış

16.700

TL

azalış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $16.700$ $TL$ artış

Cevap

Hazır değerler grubunda toplam

16.700

TL

tutarında bir artış meydana gelmiştir.

Dönem sonu işlemlerinin hazır değerler (Grup 10) üzerindeki etkileri şöyledir: Bankalar (

USD

) hesabında

30.000

TL

kur kârı artış yaratırken, Kasa (

EUR

) hesabında

7.500

TL

kur zararı azalış yaratır. Kasa (

TL

) noksanlığı bakiyeyi

800

TL

düşürür. Özün önceliği gereği vadesi uzayan alınan çeklerin gruptan çıkarılması

15.000

TL

azalışa neden olurken, pasif karakterli bir düzenleyici hesap olan verilen çeklerin borç senetlerine aktarılarak kapatılması gruptaki negatifliği ortadan kaldırdığı için grup toplamında

10.000

TL

artış sağlar. Hata düzeltme kaydı grup içi bir virman olduğu için net toplamı değiştirmez. Tüm bu etkilerin toplamı (

30.000 - 7.500 - 800 - 15.000 + 10.000

) net

16.700

TL

artış sonucunu verir.

Adım Adım Çözüm

1

Yabancı para değerlemesi

Bankadaki

USD

için

+30.000

TL

kur kârı; Kasadaki

EUR

için

-7.500

TL

kur zararı tespit edilmiştir.

Dönem sonu kurları ile kayıtlı değerler arasındaki farkın varlık hesaplarına yansıtılması gerekir.

2

Kasa sayım farkı ve hata düzeltme analizi

Kasa noksanı için

-800

TL

azalış kaydedilir. Yapılacak hata düzeltme kaydı [

100

Kasa (B) /

101

Alınan Çekler (A)] grup içinde bir hesabı artırıp diğerini aynı tutarda azalttığı için grup toplamını değiştirmez (

0

etki).

Fiili sayım ile kayıtlı bakiye farkı ilgili varlık hesabından düşülmelidir; grup içi hataların düzeltilmesi toplamı etkilemez.

3

Özün önceliği sınıflandırması

Alınan çekler için

-15.000

TL

azalış; verilen çeklerin borç senetlerine aktarımı sonucu (negatif hesap kapandığı için)

+10.000

TL

artış kaydedilir.

Vadesi dönemi aşan çekler gruptan çıkarılarak ilgili alacak/borç senedi hesaplarına devredilmelidir.

4

Net değişim hesaplaması

+30.000 - 7.500 - 800 + 0 - 15.000 + 10.000 = +16.700

TL

.

Tüm kalemlerin grup üzerindeki artırıcı ve azaltıcı etkileri toplanarak net sonuca ulaşılır.

Anahtar Kavram

Hazır Değerler Grubu Envanter İşlemleri

Daha Fazla Pratik

Hazır değerler grubunda yer alan düzenleyici hesapların bilançonun aktif ve pasif toplamı üzerindeki etkilerini inceleyen soruları çözebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 558Soru →

İşletmenin vadesi geçmiş $450.000$ TL tutarındaki ticari alacağı için borçlu aleyhine icra takibi başlatılmış ve alacak "Şüpheli Ticari Alacaklar" hesabına aktarılmıştır. Söz konusu alacağın $150.000$ TL'lik kısmı banka teminat mektubu ile güvence altındadır. İşletme, ilgili dönem sonunda mevzuatın izin verdiği azami oranda karşılık ayırmıştır. İzleyen dönemde borçludan nakden $380.000$ TL tahsil edilmiş, kalan tutarın tahsil imkanının kalmadığı kesinleşmiştir.

Buna göre, tahsilatın yapıldığı dönemde yapılacak muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı

230.000

TL alacaklandırılır.

644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı

380.000

TL alacaklandırılır.

120 Alıcılar hesabı

450.000

TL alacaklandırılır.

689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar hesabı

70.000

TL borçlandırılır.

644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı

80.000

TL alacaklandırılır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı $230.000$ TL alacaklandırılır.

Cevap

Tahsilat kaydında 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı

230.000

TL alacaklandırılmalıdır.

İşletme sadece teminatsız olan

300.000

TL (

450.000 - 150.000

) için karşılık ayırmış durumdadır. İzleyen dönemde gerçekleşen toplam zarar

70.000

TL'dir (

450.000 - 380.000

). Bu durumda ayrılan

300.000

TL'lik karşılığın

70.000

TL'si gerçek zararı kapatmak için kullanılırken, kalan

230.000

TL'lik kısım artık 'konusu kalmayan karşılık' niteliği kazanır ve gelir tablosuna aktarılır.

Adım Adım Çözüm

1

Karşılık ayrılabilecek tutarı belirleyin.

450.000 - 150.000 = 300.000

TL

VUK 323'e göre teminatlı alacaklar için karşılık ayrılamaz.

2

Gerçekleşen toplam zararı hesaplayın.

450.000 - 380.000 = 70.000

TL

Alacağın tahsil edilemeyen kısmı gerçek zararı temsil eder.

3

Önceki dönem ayrılan karşılıktan zararı mahsup ederek iptal edilecek karşılığı bulun.

300.000 - 70.000 = 230.000

TL

Ayrılan karşılık gerçekleşen zarardan fazla olduğu için aradaki fark gelire (644) aktarılmalıdır.

4

Muhasebe kaydını oluşturun.

Borç: 100 Kasa (

380.000

), Borç: 129 Ş.T.A. Karşılığı (

300.000

); Alacak: 128 Ş.T.A. (

450.000

), Alacak: 644 K.K. Karşılıklar (

230.000

)

Tüm ilgili varlık ve düzenleyici hesaplar kapatılırken net fark gelir olarak kaydedilir.

Anahtar Kavram

Teminatlı Şüpheli Alacaklarda Karşılık ve Tahsilat İşlemleri

Soru 559Soru →

Aralıklı envanter yöntemini uygulayan bir işletmenin dönem içi faaliyetlerine ilişkin veriler aşağıda sunulmuştur:

Hesap / İşlem Detayı	Tutar (TL)
Dönem Başı Ticari Mal Stoku	$100.000$
Dönem İçi Brüt Alışlar	$300.000$
Alış Nakliye ve Sigorta Giderleri	$15.000$
Alış İadeleri	$20.000$
Alış Iskontoları	$5.000$

Dönem sonunda yapılan fiziki sayım sonucunda stoktaki malların maliyet bedelinin $110.000$ TL olduğu, ancak bu malların net gerçekleşebilir değerinin (piyasa değeri) $90.000$ TL'ye düştüğü saptanmıştır. İşletme, ihtiyatlılık kavramı gereği değer düşüklüğü için karşılık ayırmaya karar vermiştir.

Buna göre, işletmenin dönem sonunda yapacağı envanter kaydında " $621$ Satılan Ticari Mallar Maliyeti" hesabına borç kaydedilecek tutar kaç TL'dir?

265.000

280.000

300.000

305.000

315.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $280.000$

Cevap

280.000

TL tutarındaki seçenek doğrudur.

Satılan Ticari Mallar Maliyeti (

621

), işletmenin dönem boyunca sattığı malların katlanılan maliyet bedelini gösterir. Aralıklı envanter yönteminde bu tutar, satışa hazır mal maliyetinden (

390.000

TL) fiziki sayım sonucu belirlenen dönem sonu stokun maliyet bedeli (

110.000

TL) çıkarılarak bulunur. Piyasa değerindeki düşüş (

20.000

TL), '

654

Karşılık Giderleri' hesabında izlenir ve STMM tutarını doğrudan etkilemez.

Adım Adım Çözüm

1

Net alış tutarının hesaplanması

300.000 + 15.000 - 20.000 - 5.000 = 290.000

TL

Alış nakliye giderleri maliyete eklenirken, iade ve iskontolar maliyetten düşülür.

2

Satışa hazır mal maliyetinin belirlenmesi

100.000 (DB) + 290.000 (Net Alış) = 390.000

TL

İşletmenin dönem içinde satabileceği toplam malların maliyetidir.

3

Satılan Ticari Mallar Maliyetinin (STMM) hesaplanması

390.000 - 110.000 = 280.000

TL

Aralıklı envanterde STMM = (Dönem Başı Stok + Net Alışlar) - Dönem Sonu Stok (Maliyet Bedeli) formülü ile bulunur.

Anahtar Kavram

Aralıklı Envanterde Satılan Ticari Malların Maliyeti Hesaplaması

Alternatif Yöntem

Öncelikle

153

Ticari Mallar hesabının mizan bakiyesi (

390.000

TL) bulunur. Dönem sonunda yapılan sayım (

110.000

TL) bu bakiyeden düşülerek doğrudan satılan kısmın maliyetine ulaşılabilir.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 560Soru →

İşletme, aktifinde $300.000$ TL maliyet ve $120.000$ TL birikmiş amortisman ile kayıtlı olan bir makineyi, ana faaliyeti dışında bir alıcıya $200.000$ TL + $\%20$ KDV bedelle veresiye satmıştır. Alıcı, vadesinde borcunu ödememiş ve hakkında icra takibi başlatılmıştır. İşletme, alacağın tamamı için karşılık ayırmıştır.

Bu işlemler sonucunda işletmenin finansal tablolarında meydana gelen değişimlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Diğer Alacaklar grubunun net değeri

240.000

TL artmıştır.

Dönen Varlıklar toplamı

240.000

TL artmıştır.

Dönem karı veya zararı

220.000

TL azalmıştır.

Ticari Alacaklar grubunun net değeri

240.000

TL artmıştır.

Karşılık Giderleri hesabına

200.000

TL (KDV hariç tutar) borç kaydedilmiştir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Dönem karı veya zararı $220.000$ TL azalmıştır.

Cevap

Dönem karı veya zararı

220.000

TL azalmıştır.

Yapılan işlemler sonucunda, işletme önce makine satışından

20.000

TL tutarında bir gelir (679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar) elde etmiştir. Ardından, vadesinde tahsil edilemeyen

240.000

TL'lik (KDV dahil) alacağın tamamı şüpheli hale gelmiş ve bu tutarın tamamı için '654 Karşılık Giderleri' hesabına borç kaydı yapılmıştır. Gelir tablosu üzerindeki net etki,

20.000

TL gelir ile

240.000

TL giderin farkı olan

220.000

TL azalış yönündedir.

Adım Adım Çözüm

1

Makinenin net defter değerini ve satış karını hesaplayınız.

Net Defter Değeri:

300.000 - 120.000 = 180.000

TL. Satış Karı:

200.000 - 180.000 = 20.000

TL.

Duran varlık satış karı, satış bedeli ile net defter değeri arasındaki farktır.

2

Oluşan alacağın türünü ve tutarını belirleyiniz.

Alacak Tutarı:

200.000 \times 1,20 = 240.000

TL. Hesap: 136 Diğer Çeşitli Alacaklar.

Ana faaliyet dışı veresiye satışlar 'Diğer Alacaklar' grubunda izlenir.

3

Alacağın şüpheli hale gelmesi ve karşılık ayrılması kayıtlarını değerlendiriniz.

138 Şüpheli Diğer Alacaklar:

240.000

TL (Borç). 654 Karşılık Giderleri:

240.000

TL (Borç).

Alacak dava konusu olduğunda şüpheli hesaba alınır ve karşılık gideri yazılarak ihtiyatlılık gereği dönem karından düşülür.

4

Gelir tablosu hesaplarının net etkisini hesaplayınız.

Net Etki:

20.000

(Kar) -

240.000

(Gider) = -

220.000

TL.

Dönem sonu kar veya zararı, tüm gelir ve gider kalemlerinin net toplamıdır.

Anahtar Kavram

Ticari Olmayan Alacakların Şüpheli Hale Gelmesi ve Karşılık Ayrılması

Dönen Varlıklar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap