Examkin

Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Antlaşmalar

Birleşmiş Milletler (BM) Şartı'nın 102.102. maddesi ve Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin ilgili hükümleri uyarınca, devletler arasında akdedilen uluslararası antlaşmaların yürürlüğe girmelerini müteakip Birleşmiş Milletler Sekreterliği'ne tescil (kayıt) edilmesi öngörülmüştür.

Buna göre, Birleşmiş Milletler Sekreterliği'ne tescil edilmemiş bir antlaşmanın hukuki durumu ve uygulanabilirliği ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Antlaşma, tescil işlemi tamamlanana kadar taraflar arasında hukuken yürürlüğe girmemiş sayılır ve bağlayıcılık kazanmaz.
  2. B
    Antlaşma, tescil edilmediği takdirde uluslararası hukukun emredici kurallarına aykırı kabul edilir ve yapıldığı andan itibaren batıl (geçersiz) sayılır.
  3. Antlaşmanın tarafları, tescil edilmemiş olan bu antlaşmaya Birleşmiş Milletler'in herhangi bir organı önünde kanıt olarak dayanamazlar.Cevap
  4. D
    Antlaşmanın tescil edilmemesi, uyuşmazlık durumunda tarafların Uluslararası Adalet Divanı'nın yargı yetkisini ihtiyari olmaktan çıkarıp zorunlu hale getirir.
  5. E
    Antlaşma tescil edilmediği sürece asli bir hukuk kaynağı olma niteliğini kaybeder ve sadece yardımcı bir hukuk kaynağı olarak dikkate alınabilir.

Cevap

Birleşmiş Milletler Sekreterliği'ne tescil edilmemiş bir antlaşmanın tarafları, bu antlaşmaya Birleşmiş Milletler'in herhangi bir organı önünde dayanamazlar.
Doğru yanıt olan seçenek, Birleşmiş Milletler Şartı'nın 102. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemeyi yansıtmaktadır. Bu hükme göre, tescil edilmemiş bir antlaşma taraflar arasında geçerli ve bağlayıcı olmaya devam etse de, antlaşmanın tarafları bu belgeye Birleşmiş Milletler'in herhangi bir organı (örneğin Uluslararası Adalet Divanı) önünde kanıt olarak dayanamazlar ve uyuşmazlığın esasına yönelik bir belge olarak sunamazlar.

Adım Adım Çözüm

1
BM Şartı Madde 102 hükmünün analizi
Tescilin devletler için bir yükümlülük olduğu ancak antlaşmanın geçerliliğini etkilemediği saptanır.
Tescil işleminin hukuki niteliğini (usuli vs. maddi) belirlemek için.
2
Öngörülen yaptırımın belirlenmesi
Yaptırımın 'ileri sürülememe' (non-invocability) olduğu, bunun da sadece BM organlarını (Uluslararası Adalet Divanı dahil) kapsadığı görülür.
Tescil eksikliğinin hangi kurumlar nezdinde sonuç doğurduğunu tespit etmek için.

Anahtar Kavram

Antlaşmaların Tescili ve İleri Sürülememe (Non-Invocability) İlkesi

İpuçları

1
Tescil edilmemenin antlaşmanın 'geçerliliği' üzerinde mi yoksa 'kullanılabilirliği' üzerinde mi etkili olduğuna odaklanın.
2
Birleşmiş Milletler organları önünde kanıt sunma hakkı ile antlaşmanın bağlayıcılığı arasındaki farkı hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi kapsamında antlaşmaların geçersizlik hallerini (hata, hile, zorlama vb.) ve bunların yaptırımlarını tekrar edin.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Antlaşmalar

Bu konudan daha fazla soru