Soru

Zorluk: OrtaKişisel Yetki (Aktif Şahsilik İlkesi)

Sümer Devleti uyruğunda bulunan bir basın mensubunun, bir röportaj çalışması için gittiği Urartu Devleti topraklarında yerel mevzuatı ihlal eden bir fiil gerçekleştirmesi durumunda; Sümer Devleti'nin bu kişiyi sadece vatandaşlık bağına dayanarak kendi mahkemelerinde yargılama yetkisini kullanması uluslararası hukukta aşağıdakilerden hangisi ile adlandırılır?

  1. A
    Mülkilik İlkesi
  2. Aktif Şahsilik İlkesiCevap
  3. C
    Pasif Şahsilik İlkesi
  4. D
    Koruma İlkesi
  5. E
    Evrensellik İlkesi

Cevap

Sümer Devleti'nin, kendi vatandaşı olan failin yurt dışındaki fiili üzerinde kurduğu yargı yetkisi 'aktif şahsilik ilkesi' olarak adlandırılır.
Uluslararası hukukta bir devletin, kendi vatandaşı tarafından ülke dışında işlenen suçlar üzerinde yargı yetkisi kullanması 'aktif şahsilik' (faile göre şahsilik) ilkesi olarak tanımlanır. Senaryoda Sümer Devleti, yargı yetkisini suçun işlendiği yer (Urartu) veya mağdurun kimliği yerine doğrudan failin kendi vatandaşı olması esasına dayandırdığı için bu durum aktif şahsilik ilkesine karşılık gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki failin (basın mensubu) ve suçun işlendiği yerin hukuki durumunu analiz etmek.
Fail Sümer Devleti vatandaşıdır ve suç yabancı bir devlet olan Urartu Devleti'nde işlenmiştir.
Yargı yetkisinin hangi unsura (fail, mağdur, yer) dayandığını tespit etmek için bu temel ayrım gereklidir.
2
Sümer Devleti'nin yargılama talebinin hukuki dayanağını tespit etmek.
Devlet, yargı yetkisini doğrudan failin kendi uyruğu olması esasına (aktif süje) dayandırmaktadır.
Failin vatandaşlık bağına dayanılarak ülke dışında kurulan yetki türünü belirlemek sorunun merkezidir.
3
Tespit edilen dayanağı uluslararası hukuk doktrinindeki karşılığıyla eşleştirmek.
Aktif şahsilik ilkesine ulaşılır.
Uluslararası hukukta fail temelli kişisel yetki kullanımı aktif şahsilik ilkesi olarak isimlendirilmektedir.

Anahtar Kavram

Kişisel Yetki (Aktif Şahsilik İlkesi)
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla