Soru

Zorluk: KolayKişisel Yetki (Aktif Şahsilik İlkesi)

Luvia Devleti vatandaşı olan bir turistin, tatil amacıyla bulunduğu Karia Devleti'nde yerel bir müzeden tarihi eser çaldığı tespit edilmiştir. Luvia Devleti'nin, söz konusu şahsın kendi vatandaşı olması esasına dayanarak bu suç hakkında yargılama yetkisi kullanması uluslararası hukukta aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

  1. A
    Mülkilik ilkesi
  2. B
    Pasif şahsilik ilkesi
  3. Aktif şahsilik ilkesiCevap
  4. D
    Koruma ilkesi
  5. E
    Evrensellik ilkesi

Cevap

Failin vatandaşlığına dayalı olan yetki türü aktif şahsilik ilkesidir.
Aktif şahsilik ilkesi, uluslararası hukukta bir devletin, nerede olursa olsun kendi vatandaşlarının eylemleri üzerinde yargı yetkisi kullanabilmesini ifade eder. Soruda belirtilen durumda, Luvia Devleti suçun işlendiği yer (Karia) fark etmeksizin, failin kendi vatandaşı olması nedeniyle yetki kullandığı için bu ilke doğrudan uygulanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Failin (suçu işleyen kişinin) uyruğunu belirleyin.
Failin Luvia Devleti vatandaşı olduğu belirlenmiştir.
Yargı yetkisinin türünü belirlemek için fail ve mağdurun vatandaşlık bağı ilk bakılması gereken unsurdur.
2
Suçun işlendiği yeri ve yetki talep eden devleti karşılaştırın.
Suç Karia Devleti'nde işlenmiş, ancak failin vatandaşı olduğu Luvia Devleti yetki talep etmiştir.
Bu durum yetkinin toprak esasına (mülkilik) değil, kişi esasına (şahsilik) dayandığını gösterir.
3
Yetkinin failin mi yoksa mağdurun vatandaşlığına mı dayandığını ayırt edin.
Yetki talebi suçu işleyen kişinin (failin) Luvia vatandaşı olmasına dayanmaktadır.
Failin vatandaşlığına dayalı yetki 'aktif', mağdurun vatandaşlığına dayalı yetki ise 'pasif' şahsilik olarak adlandırılır.

Anahtar Kavram

Kişisel Yetki (Aktif Şahsilik İlkesi)

İpuçları

1
Yetkiyi kullanan devletin fail ile olan bağına odaklanın.
2
Suçu işleyen kişinin (failin) vatandaşı olduğu devletin yetki kullanması hangi terimle ifade edilir?

Daha Fazla Pratik

Vatandaşın yabancı ülkede mağdur olduğu bir senaryo kurgulayarak 'pasif şahsilik' ilkesini pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla