Soru

Zorluk: Çok zorUluslararası Antlaşmalar

19691969 ViyanaViyana Antlas\cmalarAntlaşmalar HukukuHukuku So¨zles\cmesiSözleşmesi uyarınca, bir antlaşmanın yapıldığı sırada mevcut bir emredici hukuk kuralı (jusjus cogenscogens) ile çatışması (MaddeMadde 5353) ile antlaşma yürürlükteyken yeni bir emredici kuralın ortaya çıkması (MaddeMadde 6464) durumunda öngörülen hukuki rejimler ve sonuçlar arasındaki farklara ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Her iki durumda da antlaşma yapıldığı andan itibaren (abab initioinitio) batıl kabul edilir ve tarafların antlaşma kapsamında o güne kadar yerine getirdikleri tüm edimleri eski hale iade etme yükümlülüğü doğar.
  2. B
    Mevcut bir emredici kurala aykırılık (Madde 53) durumunda antlaşma bütünüyle sona ererken; yeni bir emredici kuralın ortaya çıkması (Madde 64) durumunda antlaşma yalnızca çatışan hükümler bakımından askıya alınır.
  3. Yeni bir emredici kuralın ortaya çıkması nedeniyle sona eren bir antlaşmada, tarafların antlaşmanın sona ermesinden önce edindikleri haklar, bu hakların devamı yeni emredici kural ile çatışmadığı sürece geçerliliğini korumaya devam eder.Cevap
  4. D
    Antlaşmanın yapıldığı sırada mevcut olan emredici kurala aykırılık (Madde 53) durumunda 'hükümlerin ayrılabilirliği' ilkesi uygulanarak sadece ilgili madde iptal edilebilirken; Madde 64 durumunda antlaşma bütünüyle sona erer.
  5. E
    Madde 53 uyarınca batıl olan bir antlaşmada tarafların sadece geleceğe yönelik yükümlülükleri sona ererken; Madde 64 çerçevesinde sona eren bir antlaşmada taraflar geçmişteki tüm sonuçları ortadan kaldırmakla yükümlüdür.

Cevap

Yeni bir emredici kuralın ortaya çıkması (Madde 64) nedeniyle sona eren bir antlaşmada, tarafların antlaşmanın sona ermesinden önce edindikleri haklar, bu hakların devamı yeni emredici kural ile çatışmadığı sürece geçerliliğini korumaya devam eder.
1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 71. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendi, yeni bir emredici kuralın (jus cogens) ortaya çıkması durumunda (Madde 64), antlaşmanın sona ermesinin tarafların o ana kadar edindikleri hak ve yükümlülükleri, bu durumlar yeni emredici kuralın kendisiyle çatışmadığı sürece etkilemeyeceğini açıkça belirtmektedir. Bu, hukukta kazanılmış hakların korunmasına yönelik teknik bir istisnadır.

Adım Adım Çözüm

1
19691969 ViyanaViyana So¨zles\cmesiSözleşmesi kapsamındaki jusjus cogenscogens aykırılıklarını sınıflandır.
Madde 5353 başlangıçtaki aykırılığı (batıl), Madde 6464 ise sonradan ortaya çıkan aykırılığı (sona erme) düzenler.
İki durumun hukuki sonuçları farklı maddelerde (MaddeMadde 7171) farklı şekilde ele alınmıştır.
2
Madde 6464 (sonradan ortaya çıkan aykırılık) için 71.71. maddemadde 2.2. fıkradakifıkradaki sonuçları incele.
Antlaşma sona erer ancak sona ermeden önceki uygulamalarla kazanılan haklar, yeni kurala aykırı değilse korunur.
Hukuki güvenlik ve kazanılmış hakların korunması ilkesi gereği, yeni emredici kuralın geçmişe etkisi sınırlandırılmıştır.
3
Madde 5353 (başlangıçtaki aykırılık) ile karşılaştır.
Madde 5353'te antlaşma abab initioinitio (baştan itibaren) geçersizdir ve taraflar ilişkilerini emredici kurala uydurmak zorundadır.
Emredici kurala aykırı bir irade beyanı en başından itibaren hukuki sonuç doğuramaz.

Anahtar Kavram

Jus Cogens Normlarına Aykırılığın Sonuçları (VCLT Madde 71)
Bu soruyu puanla