İnşacı (Konstrüktivist) teorinin uluslararası ilişkiler analizindeki en temel iddialarından biri, devletlerin dış politika hedeflerini ve 'ulusal çıkar' tanımlarını önceden belirlenmiş, sabit veya maddi dünyaya özgü birer veri olarak kabul etmemesidir. Alexander Wendt'in 'kimliklerin çıkarları belirlediği' yönündeki yaklaşımı dikkate alındığında, inşacı teoriye göre devletlerin çıkarlarının oluşum süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Çıkarların, toplumsal etkileşim ve öznelerarası süreçler sonucu inşa edilen kimliklere bağımlı olarak içsel (endojen) bir şekilde şekillendiğiCevap
- BÇıkarların, uluslararası sistemin anarşik yapısı ve maddi güç dağılımı tarafından dışsal (eksojen) olarak devletlere dayatıldığı
- CÇıkarların, devletlerin mutlak kazanç elde etme arzusuna dayanan rasyonel ve ekonomik temelli sabit tercihlerden ibaret olduğu
- DÇıkarların, uluslararası toplumun Grotiusçu kural ve kurumları tarafından salt davranışsal düzeyde kısıtlandığı
- EÇıkarların, değişmeyen insan doğasındaki güç elde etme ve hükmetme içgüdüsü tarafından önceden belirlendiği
Cevap
Çıkarların, toplumsal etkileşim ve öznelerarası süreçler sonucu inşa edilen kimliklere bağımlı olarak içsel (endojen) bir şekilde şekillendiği ifadesi doğrudur.
İnşacı yaklaşıma göre çıkarlar, devletlerin uluslararası sistemdeki sosyal etkileşimleri sonucunda edindikleri kimliklerin bir türevidir. Wendt'in belirttiği üzere, kimlikler çıkarları tanımlar; dolayısıyla çıkarlar rasyonalist teorilerde olduğu gibi analiz öncesinde verili (exogenous) değil, etkileşim sürecinde inşa edilen (endogenous) unsurlardır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İnşacılıkta Çıkarların Endojen Niteliği ve Kimlik Temelliliği