Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Antlaşmalar

Uluslararası hukukta antlaşmaların "koşullarda köklü değişiklik" (rebusrebus sicsic stantibusstantibus) gerekçesiyle sona erdirilmesi veya antlaşmadan çekilme hakkı, 19691969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 6262. maddesinde oldukça sıkı şartlara ve istisnalara bağlanmıştır.

Buna göre, söz konusu maddede belirtilen tüm objektif şartlar gerçekleşmiş olsa dahi, aşağıdaki durumların hangisinde bu değişikliğin bir antlaşmayı sona erdirme gerekçesi olarak ileri sürülmesi sözleşme uyarınca açıkça yasaklanmıştır?

  1. Antlaşmanın bir sınırı tespit eden bir antlaşma olmasıCevap
  2. B
    Antlaşmanın uyuşmazlıkların çözümü için bir hakemlik (tahkimtahkim) şartı içermesi
  3. C
    Ortaya çıkan değişikliğin aynı zamanda bir mücbir sebep (forceforce majeuremajeure) teşkil etmesi
  4. D
    Değişikliğin bir devlet görevlisinin yetki aşımı (ultraultra viresvires) sonucu gerçekleşmiş olması
  5. E
    Antlaşma hükümlerinin emredici bir hukuk kuralı (jusjus cogenscogens) ile çatışmıyor olması

Cevap

Antlaşmanın bir sınırı tespit eden bir antlaşma olması durumunda koşullarda köklü değişiklik ilkesi ileri sürülemez.
Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 6262. maddesinin 22. fıkrasının (a) bendi, bir antlaşmanın sınırı belirlemesi durumunda koşullardaki değişikliğin antlaşmayı sona erdirmek için bir gerekçe olarak kullanılamayacağını açıkça hükme bağlamıştır. Bu düzenleme, uluslararası sınırların istikrarını korumayı amaçlar.

Adım Adım Çözüm

1
İlgili hukuki düzenlemeyi tespit et.
19691969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi Madde 6262 (RebusRebus SicSic StantibusStantibus).
Uluslararası antlaşmaların sona erme rejimini belirleyen temel kaynak budur.
2
İlkenin uygulanma şartlarını ve yasaklanan halleri analiz et.
Sözleşme'nin 62/262/2 fıkrası, ilkenin ileri sürülemeyeceği iki durumu sayar: Sınır antlaşmaları ve tarafın kendi yükümlülük ihlali.
Genel kuralın istisnalarını belirleyerek soruda istenen 'yasaklanan hali' bulmak gerekir.
3
Seçenekleri bu istisnalarla karşılaştır.
Sınır antlaşmaları (boundary treaties) mutlak yasak kapsamında yer alır.
Uluslararası istikrar ve sınırların değişmezliği ilkesi gereği bu antlaşmalarda rebus sic stantibus uygulanmaz.

Anahtar Kavram

Rebus Sic Stantibus (Koşullarda Köklü Değişiklik) İstisnaları

İpuçları

1
Uluslararası hukukta sınırların istikrarı ilkesini düşünün.
2
Viyana Sözleşmesi'nin 6262. maddesinin 22. fıkrasındaki 'ileri sürülemez' denilen durumlara odaklanın.
3
Hangi tür antlaşmaların sona erdirilmesi dünya barışını ve toprak bütünlüğünü en çok tehlikeye atar?

Daha Fazla Pratik

Antlaşmaların sona ermesi rejiminde 'Antlaşmanın Esaslı İhlali' (MaterialMaterial BreachBreach) konusunu inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla