Examkin

Soru

Zorluk: OrtaFrankfurt Okulu ve Eleştirel Teori

Geleneksel (pozitivist) sosyal bilim anlayışı, sosyal dünyayı doğa bilimlerinde olduğu gibi "dışarıda" duran, nesnel ve yasaları keşfedilmeyi bekleyen bir veri seti olarak kabul eder. Frankfurt Okulu temsilcileri ise bu anlayışı, araştırmacının bizzat araştırdığı toplumsal bütünlüğün bir parçası olduğunu belirterek reddeder. Onlara göre sosyal gerçeklik verili değil, tarihsel süreçlerin ürünüdür ve teori bu sürece müdahale eden düşünümsel bir araçtır. Bu bilgilere göre, Frankfurt Okulu'nun Uluslararası İlişkiler teorilerine yaklaşımıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Teorilerin, tarafsız gözlem araçları olmaktan ziyade, toplumsal ve siyasal değişime hizmet eden veya statükoyu onaylayan araçlar olduğu.Cevap
  2. B
    Uluslararası sistemin anarşik yapısının, devletleri güç maksimizasyonuna iten yapısal bir determinizm yarattığı.
  3. C
    Devletlerin dış politika davranışlarını belirleyen temel unsurun, uluslararası normların içselleştirilme süreci olduğu.
  4. D
    Uluslararası rejimlerin, rasyonel aktörler arasındaki işlem maliyetlerini düşürerek iş birliğini kalıcı hale getirdiği.
  5. E
    Hegemonyanın sürdürülmesinde sadece askeri ve ekonomik baskı (zor) unsurlarının belirleyici olduğu.

Cevap

Teorilerin, tarafsız gözlem araçları olmaktan ziyade, toplumsal ve siyasal değişime hizmet eden veya statükoyu onaylayan araçlar olduğu
Doğru yanıt, Frankfurt Okulu'nun düşünümsel (reflexive) teori anlayışını ve pozitivizm eleştirisini tam olarak karşılamaktadır. Okula göre, araştırmacı toplumsal bütünlüğün dışına çıkamaz ve her teori, ya mevcut düzeni verili kabul ederek statükoyu meşrulaştırır (geleneksel teori) ya da mevcut tahakküm ilişkilerini sorgulayarak özgürleşmenin yolunu açar (eleştirel teori).

Adım Adım Çözüm

1
Metinde sunulan pozitivizm eleştirisini değerlendirin.
Pozitivizmin 'nesnellik' iddiasının reddedildiği ve araştırmacı ile araştırma nesnesinin iç içe geçtiği saptandı.
Frankfurt Okulu'nun temel metodolojik farkını anlamak için 'geleneksel' ve 'eleştirel' teori ayrımını netleştirmek gerekir.
2
Teorinin işlevine dair yapılan 'düşünümsellik' (reflexivity) vurgusunu analiz edin.
Teorinin statik bir açıklama değil, sürece müdahale eden bir araç olduğu anlaşıldı.
Bu vurgu, teorinin tarafsız olamayacağı ve her zaman bir amaca (statüko veya değişim) hizmet edeceği sonucunu doğurur.
3
Seçenekler arasından bilginin toplumsal/siyasal bağlamdan bağımsız olamayacağı argümanını bulun.
Teorilerin statükoyu onaylama veya dönüştürme potansiyeli taşıdığını belirten seçenek doğru olarak belirlendi.
Bu seçenek, Frankfurt Okulu'nun metatheory (teori-üstü) düzeyindeki temel iddiasını tam olarak yansıtmaktadır.

Anahtar Kavram

Frankfurt Okulu'nun Pozitivizm Eleştirisi ve Düşünümsellik (Reflexivity)

Alternatif Yöntem

Robert Cox'un meşhur 'Teori her zaman birileri ve bir amaç içindir' sözüyle Frankfurt Okulu'nun bilginin tarafsızlığına yönelik eleştirisi arasında doğrudan bir bağlantı kurarak soruyu çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Frankfurt Okulu ve Eleştirel Teori