Examkin

Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Tahkim (Hakemlik)

İkili bir ekonomik işbirliği antlaşmasının uygulanmasından kaynaklanan hukuki uyuşmazlıklarını olağan diplomatik yollarla çözemeyen 'X' ve 'Y' devletleri, sorunun çözümü için ad hoc (geçici) bir hakem heyeti kurmaya karar vermişlerdir. İki devlet, imzaladıkları bir tahkimname (compromis) ile kendi seçecekleri hakemlerin atama usulünü, heyetin yargı yetkisinin sınırlarını ve uyuşmazlığın esasına uygulanacak maddi hukuk kurallarını açıkça düzenlemişlerdir.

Uluslararası tahkim (hakemlik) usulünün temel özellikleri dikkate alındığında, bu uyuşmazlığın çözüm süreci ve hakem heyetinin vereceği karar ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Hakem heyetinin uyuşmazlığın çözümüne yönelik hazırlayacağı karar metni, taraflar için hukuken bağlayıcılığı bulunmayan bir çözüm önerisi ve tavsiye niteliğindedir.
  2. B
    Tahkimnamede bu yönde açık bir yetkilendirme bulunmasa dahi hakem heyeti, uyuşmazlığı resen hakkaniyet ve nisfet (ex aequo et bono) kurallarına dayanarak çözmekle yükümlüdür.
  3. C
    Hakem heyetinin uyuşmazlık hakkında vereceği karar, benzer hukuki sorunlarda uluslararası toplumun tüm üyelerini bağlayan asli bir uluslararası hukuk kaynağı oluşturur.
  4. Tahkimname ile yetkilendirilen hakem heyetinin uyuşmazlığın esasına ilişkin vereceği karar, taraflar açısından hukuken bağlayıcı ve nihai niteliktedir.Cevap
  5. E
    Hakem kararına taraflardan birinin uymaması halinde, uyuşmazlık tarafların ek bir rızası aranmaksızın otomatik olarak Uluslararası Adalet Divanının zorunlu yargı yetkisine girer.

Cevap

Tahkimname ile yetkilendirilen hakem heyetinin uyuşmazlığın esasına ilişkin vereceği karar, taraflar açısından hukuken bağlayıcı ve nihai niteliktedir.
Uluslararası tahkim (hakemlik), devletlerin aralarındaki uyuşmazlıkları kendi serbest iradeleriyle belirledikleri yargıçlar (hakemler) aracılığıyla ve hukuka uygun olarak çözdükleri bir usuldür. Bu usulün en temel özelliği, tahkim süreci sonucunda verilen hakem kararının (arbitral award) taraflar açısından kesin, nihai ve hukuken bağlayıcı olmasıdır. Taraflar, bir tahkimname imzalayarak uyuşmazlığı hakeme götürdüklerinde, çıkacak karara uymayı da uluslararası hukukun bir gereği olarak peşinen taahhüt etmiş olurlar.

Adım Adım Çözüm

1
Uluslararası tahkim (hakemlik) kurumunun temel yargısal özelliklerini ve diplomatik çözüm yollarından (uzlaştırma, arabuluculuk) ayrılan yönlerini analiz et.
Tahkim, devletlerin bir uyuşmazlığı kendi seçtikleri hakemler aracılığıyla hukuka uygun olarak çözdükleri ve yargısal işlev gören bir uyuşmazlık çözüm yöntemidir.
Soruda hakem heyetinin yetkisi, tarafların rolü ve kararın bağlayıcılık durumu eşzamanlı olarak sorgulanmaktadır.
2
Tahkimname (compromis) metninin işlevini ve sürecin sonundaki kararın hukuki bağlayıcılığını değerlendir.
Tahkimname heyetin yetkisini şekillendirir ancak tahkimin doğası gereği, heyetin verdiği karar taraflar açısından bir tavsiye değil, uyulması zorunlu ve nihai bir hukuki metindir.
Seçeneklerde tahkimin sonuçlarının uzlaştırma raporlarıyla ve hakkaniyet gibi diğer hukuk kurallarıyla ilişkilendirilerek test edildiği görülmektedir.

Anahtar Kavram

Uluslararası Tahkim Kararlarının Hukuki Niteliği ve Bağlayıcılığı
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Tahkim (Hakemlik)